कुशूल
kuśūlaपुं · masc.In 7 kośas: 5 synonym verses, 3 as a meaning of another word.
दर्वी तर्दूश्च खजिका कथ्यते दारुहस्तकः ।पेटां वदन्ति मञ्जूषां कुशूलं धान्यकोष्ठकम् ॥ ३१२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अन्नकोष्ठः कुशूलः स्याद्वलतो(?)ऽथोपकारिका ।उपकार्याथ वलभी गृहोपरि कुटी मता ॥पूर्वेषां वसतिस्थानं भवेदभिजनः पुमा[10b]न् ।आत्मना वसतिस्थानं निवासः परिकीर्त्यते ॥मण्डपोऽस्त्री जनस्थानमथ वातायनोऽस्त्रियाम् ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कुशूलश्चाऽन्नकोष्टकः कुसूलोऽपि निगद्यते ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 ष्ट (wrong syllable)
genderपुंmasc.
चूला मूलापि, गवाक्षे जालं जालकमित्यपि ।कुसूलस्तालव्यदन्त्यमध्यः स्यादन्नकोष्ठके ॥ ५१ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ग (wrong syllable)
genderपुंmasc.doubtful
कण्डन्युदूखलं प्रस्थः पालिः सूदः प्रचेलकः ।कुशूलो स्त्री व्रीह्यगारं कन्दुरग्निष्ठ उच्यते ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कुशूल as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश कोष्ठकोष्ठं कुक्षौ कुशूले च कोष्ठमभ्यन्तरेऽपि च । पृष्ठश्चरममात्रे स्याच्छरीरावयवान्तरे ॥ Dharaṇikośa 11.2.2
- शब्दरत्नावली कोष्ठकोष्ठः कुशूले स्वीये च जठरावासमद्ययोः । गोष्ठी संलापसभयोः क्लीबे गोस्थानकेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.12.5
- शब्दरत्नावली पल्लनीलः पुंसि कयौ श्याम नीली रागद्रुमेऽपि च । पलन्तु मानके मांसे पल्लं स्थूलकुशूलयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.28.22