कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

मञ्जूषा

mañjūṣāस्त्री · fem.

In 15 kośas: 17 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पृथ्वीकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.1.122 · p. 40
समुद्गः संपुटः पेटा स्यान्मञ्जूषाऽथ शोधनी ॥ १०१५ ॥सम्मार्जनी बहुकरी वर्धनी च समूहनी ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह शूद्रवर्गः Amarakośa 2.10.30
पिटकः पेटकः पेटा मञ्जूषाथ विहङ्गिका ॥ २९ ॥भारयष्टिस्तदालम्बि शिक्यं काचोऽथ पादुका ।पादूरुपानत्स्त्री सैवानुपदीना पदायता ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.312 · p. 37
दर्वी तर्दूश्च खजिका कथ्यते दारुहस्तकः ।पेटां वदन्ति मञ्जूषां कुशूलं धान्यकोष्ठकम् ॥ ३१२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव शूद्रादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.8.75 · p. 210
त्रिषु पेटा पेटिका स्त्री पेटिकः पेटकोऽस्त्रियाम् ।स्यान्मञ्जूषा मञ्जुषिका पेडा पेडिरुभे समे ॥ ७५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव शूद्रादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.8.76 · p. 210
मञ्जूषापि स्त्रियां चाथ द्वयोर्विवधवीवधौ ।पर्याहारो भरो भारोप्यथापि स्याद्विहङ्गमा ॥ ७६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव स्त्र्यादिलिङ्गप्रकाण्डः Kalpadrukośa 3.5.32 · p. 464
स्याद्राक्षा काङ्क्षया कक्षा मूषा मञ्जूषया समा ।लाक्षा लिक्षा च शेमूषा स्नसा स्याद्वस्नया समा ॥ ३२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.36 · p. 231
ताम्बूलदो वागुरिकः * * * [ताम्बूल]पिटकस्त्रिषु ।स्त्रियौ तु पेटा-मञ्जूषे पुटकं पुस्तकादिभृत् ।वंशजे भाजने पिण्ड-कण्डोलौ पिटक[96a]स्त्रिषु ।समुद्गकः संपुटकः प्रसेवः स्यूत इत्यपि ।कटस्त्रिषु किलिञ्जो नासने वीरणनिर्मिते ।कटकोणः(लः) प्रतिग्राहः पतद्ग्राहः पतद्ग्रहः ॥ ३६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ स्त्रीलिङ्गाधिकारः Koṣakalpataru 4.2.76 · p. 103
मञ्जूषा स्यादीषा शेषा मूषा वृषा वृषी ।दोषा घोषातिविषा पलंकषालम्बुषा-वर्षाः ॥ ७६ ॥
उपगीतिःmetre not read in every line
genderस्त्रीfem.
एते शब्दाः पुंसि स्युः । अयं पुञ्जः सङ्घातः । अद्रिः पर्वतः । कोणो गृहादीनाम् । करीषो गोमयविकारः । [रत्नपिण्याकव्याख्यानं नास्ति] ।गर्भ औदर्यः । दर्भः कुशः । अर्भो बालः । पत्तनादीनां ये पर्यायाः शब्दास्तेषां नपुंसकता । इदं पत्तनं नगरं पुरमित्यादि । शुल्बं म्लेच्छमुखम् । ताम्रमुदुम्बरमित्यादि । चापं धनुः कार्मुकमित्यादि ।विडव[बिट्व]र्णा स्त्री ज्ञेया सा[स]स्नावीथ्यौ च नीविभेर्यौ च ।मञ्जूषा गण्डूषा मूषा परिषद्गुहा चैव ॥ ६६ ॥
metre not recognised
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.294 · p. 41
मञ्जूषा संपुटः पेटा समुद्गः शोधनी त्वथ ।समूहनी वर्धनी च तथा सम्मार्जनीत्यपि ॥ २९४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.603 · p. 104
पेटकः पिटकः पेटी(टा?) मञ्जूषा चोषका मता ।विहंसि(गि?)का भारयष्टिः व्यक्तं लेप्यादिकर्मणि ॥ ६०३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पञ्चतत्त्वप्रकाश Pañcatattvaprakāśa · वेणीदत्त भूमिभानुः Pañcatattvaprakāśa 2.244 · p. 17
विहङ्गिका पक्षिपेटी वागुरा मृगबन्धिनी ।मञ्जूषा पेटिका पेटी जालं जालकजालिके ॥ २४४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.214 · p. 283
मञ्जूषा पेटकः पेटा तथा पेडाऽपि नाम स्यात् ।
metre not recognised
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश शूद्रवर्गप्रक्लाशः Śabdaratnāvalī 3.8.49 · p. 156
पिटकः पेटकः पेटः पेटिका च तरिस्तरी ।मञ्जुषापि च मञ्जूषा पेटा च पेडिकेत्यपि ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 च (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.54 · p. 222
मञ्जूषायां तु मञ्जूषा पेटा-पटिक-पेटकाः ।पेडा, व्यवहारिकायां तु वर्धनीवदवर्धनी ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण पुराध्यायः Śabdaratnākara 2.6.901 · p. 113
मल्ली मल्लोऽथ मञ्जूषा पेटा पिटकपेटकौ ।स्नेहपात्रे कुतूः कृत्तेः सैवाल्पा कुतुपः पुमान् ॥ ९०१ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश पुराध्यायः Vaijayantī 4.3.63 · p. 164
पेटकः पिटकः पेटा मञ्जूषा सा तु चर्मणा ।वृता तरिः स्त्री तमतो वस्त्रकोशं करोटकम् ॥ ६३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् स्त्रीलिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.1.67 · p. 6
मञ्जूषावाक् तु पेडायां पुरे च कथिता बुधैः ।मर्यादा तु व्यवस्थायां सीमायां च प्रकीर्तिता ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्

मञ्जूषा as a meaning in nānārtha verses

  • वैजयन्ती पेटामहिषी पशुराट्पत्न्योर्मर्यादा सीम्नि धारणे । पेटा पुरी च मञ्जूषा मनाका कामिनी गजी ॥ १९ ॥ Vaijayantī 7.2.19