वातायन
vātāyanaक्ली · neut.In 15 kośas: 21 synonym verses, 2 as a meaning of another word.
वातायनो गवाक्षश्च जालकोऽथान्नकोष्टकः ॥ १०१२ ॥कुसूलोऽश्रिस्तु कोणोऽणिः कोटिः पाल्यस्र इत्यपि ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderक्लीneut.
वातायनो गवाक्षश्च जालकं जालमुच्यते ।कक्षान्तरं प्रकोष्ठं च चन्द्रशाला शिरोगृहम् ॥ ३०४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्यादस्त्रियां वास्तुगृहं गृहपोतक इत्यपि ।क्लीबे वधूटी शयनं वातायनं गवाक्षकः ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 य (wrong syllable)
genderक्लीneut.
मरुद्रथो वासुदेवस्तार्क्ष्यो वातायनो हरिः ।शालिहोत्रश्चैकशफो दधिक्रा एतशोप्यरुट् ॥ १९२ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 5 श्चै (wrong syllable)
genderपुंmasc.
निपानवातायनयोरभिधानखलीनयोः ।भुवनस्य रसोनस्य खलिनस्य ततोऽपि च ॥ १६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
अन्नकोष्ठः कुशूलः स्याद्वलतो(?)ऽथोपकारिका ।उपकार्याथ वलभी गृहोपरि कुटी मता ॥पूर्वेषां वसतिस्थानं भवेदभिजनः पुमा[10b]न् ।आत्मना वसतिस्थानं निवासः परिकीर्त्यते ॥मण्डपोऽस्त्री जनस्थानमथ वातायनोऽस्त्रियाम् ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
वातायनं सानु दिनं निपानंप्रस्फोटनं लग्नरसोनशिश्नम् ।स्यात्केतनं नाम च तर्म-कर्म-भूम्ना महिम्ना लसुनं धनं च ॥ ५२ ॥
इन्द्रवज्रा
genderपुंक्लीm. n.
प्रासादसौधहर्म्याणि निर्व्यूहो मत्तवारणः ।वातायनं मतालम्बमालम्ब्यसुखमासनम् ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गवाक्षजालकौ तुल्यौ वातायनमपीक्ष्यते ।[23] द्वार्द्वारं च प्रतीहारः कोणोऽणिः कोटिरित्यपि ॥ २९० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वातायनाभिधानानुमानानि खलिनं तथा ।खलीनं भवनं चैव रसोनभुवने समे ॥ १४६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
वातायनं वाजिशाला मन्दुरा वेशनं कलम् ।शिल्पशाला शिल्पगृहं गजशाला गजालयम् ॥ ११ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 5 शि (wrong syllable)
genderक्लीneut.
शय्यागृहं वासगृहं क्रीडासद्म रतास्पदम् ।वातायनं गवाक्षश्च जालको लघुमण्डपः ॥ ७२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
genderपुंmasc.
वातायनं गवाक्षस्तु रन्ध्रे गृहादिवेष्टने ।जनाश्रयो मण्डपोऽस्त्री देवादिदत्तवेश्मनि ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 गृ (wrong syllable); pāda 4, syllable 3 दि (wrong syllable)
genderक्लीneut.
गन्धर्वः सैन्धवो वाहः पीतिर्वातायनी हयः ।श्रीपुत्रश्चामरी ह्रेषी शालिहोत्रे मरुद्रथः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कला कपोतायनिका संधिः पटलकुड्ययोः ।वातायनं गवाक्षं स्याज्जालकं पीठमासनम् ॥ ८६४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शिवस्य वृषमण्डप्यां बुधैर्गोपिटकं स्मृतम् ।वातायनं गृहाक्षं स्याद्वधूटशयनं तथा ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वातायनश्चैकशफो यस्ग्तु पचाङ्गपुष्पितः ।स पञ्चभद्रः सूर्याश्वे वाताटहरितौ समौ ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 प (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अवटव्रातसङ्केतपोतगर्तगरुच्छदाः ।श्लेमोष्मपापयक्ष्माश्मात्मानो वातायनः स्तनः ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वातायनं गवाक्षश्च रसवत्यां महानसम् ।उद्धानमश्मन्तमधिश्रयणी चुल्लिरन्तिका ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वातायन as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु जालचालं छदौ स्यादपि कम्पनेऽन्त्ये जालस्तु नीपे कपटेऽथ ना न । आनायवातायनकोद्रवेषु स्त्री घोषके चाथ भुजंगमे स्यात् ॥ ६१ ॥ Koṣakalpataru 6.28.61
- नानार्थार्णवसंक्षेप गवाक्षवातायनाख्ये सुग्रीवसचिवे वानरान्तरे । गवाक्षी तु स्त्रियामेषा गोदुम्बाख्यलतान्तरे ॥ ६५८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.658