मार्गशीर्ष
mārgaśīrṣaपुं · masc.In 10 kośas: 9 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 4 as a meaning of another word.
पक्षो मासो वत्सरादिर्मार्गशीर्षः सहः सहाः ।आग्रहायणिकश्चाथ पौषस्तैषः सहस्यवत् ॥ १५२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
मार्गशीर्षो मार्गशिरो वर्षाद्यः स्यात्सहाः सहः ।आग्रहायणिको मार्गः स च स्यादाग्रहायणः ॥ ५६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 मा (wrong syllable)
genderपुंmasc.
स्यात्कार्त्तिकः कार्त्तिकिकः कौमुदो बाहुलोर्जकौ ।सहः सहा मार्गशीर्षो मार्गः स्यादाग्रहायणः ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अथ मासः पक्षयुग्ममाग्रहायणिकः सहाः ।मार्गशीर्षः सहश्चाथ पौषतैषौ सहस्यवत् ॥ १३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मार्गशीर्षः सहाः मार्गो वत्सरादिस्तथा सहः ।आग्रहायणिकश्चैव सहस्यस्तु सहस्यवत् ॥ १४६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तथाग्रहायणे मार्ग आग्रहायणिकः सहः ।मार्गशीर्षः सहामार्गशिरोऽग्रहायणोऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ग्र (wrong syllable)
genderपुंmasc.
मार्गस्तु मार्गशीर्षः स्यादाग्रहायणिकः सहाः ।पौषस्तैषः सहस्यश्च तपा माघेऽथ फाल्गुनः ॥ २५२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ज्यौतिषः पुनराचारात् सावनो दिनसंख्यया ।आग्रहायणिको मार्गशीर्षो वर्षमुखः सहाः ॥ ८१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मृगशीर्षभयुक्तायां पौर्णमास्यां पुमान् पुनः ।तद्युक्तमासे ना तु स्यान्मातुलुङ्गः सुविश्रुते ॥ ४९९ ॥
अनुष्टुप्
meaningsमास
doubtful
मार्गशीर्ष as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु सहस्सहो बले ज्योतिषि मार्गशीर्ष- हेमन्तयोः पुंसि भवेत्तथैव । रहो विविक्ते सुरते च तत्त्वे रहं च तद्वत्प्रवदन्ति सन्तः ॥ ९ ॥ Koṣakalpataru 6.31.9
- नानार्थार्णवसंक्षेप मार्गमार्गो नाध्वनि मार्ष्टौ च मार्गशीर्षाख्यमासि च । तथा मृगमदे सौम्यनक्षत्रेऽप्यब्रवीदिदम् ॥ ९८९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.989
- नानार्थार्णवसंक्षेप सहस्सहो जले बले च क्ली हेमन्ते तु पुमानयम् । मार्गशीर्षे तु मासि स्यात् पुन्नपुंसकयोरयम् ॥ १४८३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1483
- नानार्थार्णवसंक्षेप आग्रहायणिकमार्गशीर्षाह्वये मासे यत् तु देय + + + + । + + + + + हायण्यां तत्र विद्यान्नपुंसकम् ॥ ५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 8.5