वीप्सा
vīpsāस्त्री · fem.In 8 kośas: 3 synonym verses, 19 as a meaning of another word.
स्याद्वितर्को विकल्पोऽपि ह्यत्याधानमतिक्रमः ।वीप्सा क्रमोऽथ प्लवनं प्लवोऽथाप्यवसन्नता ॥ २८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वीप्सा तर्षश्चाभिलाषे स महान् लालसा द्वयोः ।उपाधिर्ना धर्मचिन्ता पुंस्याधिर्मानसी व्यथाः ॥ १७० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अनुप्रासोऽक्षरावृत्तिः स तु वीप्सा सकृत्कृतः ।ग्रहो ग्राहे भिदा भेदे छिदा छेदे क्षये क्षिया ॥ १६९५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वीप्सा as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् प्रतिप्रति प्रतिनिधौ वीप्सालक्षणादौ प्रयोगतः । Amarakośa 3.3.478
- धरणिकोश प्रतिप्रति प्रतिनिधौ वीप्सालक्षणादौ प्रयोगतः । मात्रार्थे चाभिमुख्ये च प्रतिदानादिषु प्रति ॥ Dharaṇikośa 34.7.7
- धरणिकोश अभिअभीत्थंभूतकथने वीप्साभिमुख्ययोरपि । Dharaṇikośa 34.14.1
- धरणिकोश खलुखलु स्याद्वाक्यभूषायां जिज्ञासादौ निषेधने । खलु माने च वीप्सायां खलु चानुनये स्मृतः ॥ Dharaṇikośa 34.17.2
- कोषकल्पतरु प्रतिइत्थंभूताख्याने प्रतिनिधिवीप्साप्रयाणेषु । प्रतिदाने लक्षणके सांमुख्ये च प्रतिः ** ॥ ९६ ॥ Koṣakalpataru 5.1.96
- कोषकल्पतरु अपिदाक्षिण्यात्ययदोषवादनमृतिव्याप्त्यंहतिप्रक्रमे पूजाचार्यविधानशक्तिषु भवेदुद्योगत( ? )द्योगयोः । गर्हाप्रश्नसमुच्चयेष्वपि भवेत्संभावने शङ्कने वीप्सेत्थंभवसंभवेषु गदितं विद्वद्भिरभ्यव्ययम् ॥ ५ ॥ Koṣakalpataru 5.1.5
- कोषकल्पतरु खलुसंभाव्यवार्तानुनयेषु हेतौ किलेत्यलीकेऽप्यरुचौ प्रदिष्टम् । सद्वाक्यभूषाप्रतिषेधमान- ज्ञीप्सासु वीप्सासु खलु स्मरन्ति ॥ १८ ॥ Koṣakalpataru 5.1.18
- शब्दरत्नावली प्रतिजात्वसम्भावितार्थे च गर्हा कदाचिदर्थयोः । निद्विकल्पे निषेधे च प्रतिज्ञालङ्घनेऽपि च ॥ प्रति प्रतिनिधौ वीप्सेत्थम्भूताख्यानलक्षणे । प्रतिदाने चाभिमुख्ये स्वभावमात्रयोरपि ॥ हन्त हर्षार्त्तिवादेषु वाक्यारम्भे च सम्भ्रमे । पश्यत स्यात्प्रशंसायां विस्मयाक्षेपभाषणे ॥ बत हर्षामन्त्रणयोः खेदानुक्रोशविस्मये । स्वस्ति स्यान्मङ्गलाशसापुण्यसन्तोषणेषु च ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.26
- शब्दरत्नावली अनुअनु लक्षणसादृश्यपश्चादर्थेष्वनुक्रमे । वीप्सा सहार्थभागार्थभूतेष्वाख्यासमीपयोः ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.40
- शब्दरत्नावली अभिअभीत्थम्भूतवीप्साभिमुख्याभिलाषसन्धिषु । Śabdaratnāvalī 8.1.47
- शब्दरत्नावली परिप्र प्रकर्षे गताद्यर्थे अरे सम्बोधने क्रुधि ॥ उर्य्युरी चोररी च स्याद्विस्तारेऽङ्गीकृतावपि । दुर्निषेधे च दुःखे च निर्निषेधे च निश्चये ॥ परि स्यात्सर्वतीभावभागवर्जनदूषणे । व्याप्ति वीप्सालक्षणेत्थम्भूतदोषप्रकाशने ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.52
- शब्दरत्नाकर अनुअनु प्रकारे वीप्सायां पश्चाल्लक्षणहेतुषु । अति प्रशंसातिक्रान्त्योरधिकार्थेऽपभाषणे ॥ २२६२ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2262
- शब्दरत्नाकर अमाअमा सहार्थे सामीप्ये वीप्साभिमुखयोरपि । पीडेर्ष्यानुमतिष्वस्तु विनियोगे क्रियास्वह ॥ २२६३ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2263
- शब्दरत्नाकर प्रतिभागे प्रकारकथने वीप्सायां लक्षणे प्रति । प्राच्यां पुरस्तात्प्रथमे पुरार्थेऽग्रे पुरः स्मृतः ॥ २२७२ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2272
- शब्दरत्नाकर परिवीप्सायां परितोभागे वर्जनेऽप्यपवत् परि । परा विहीनेऽनावृत्तौ हिते चामन्त्रणेऽद्भुते ॥ २२७३ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2273
- शब्दरत्नाकर यथामुहुः क्षणेऽनुक्षणे च मिथोऽन्योऽन्यं रहस्यपि । यथा सादृश्ययोग्यत्ववीप्सास्वर्थानतिक्रमे ॥ २२७५ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2275
- वैजयन्ती अनुअति स्यादधिकार्थोक्तौ प्रशंसायामतिक्रमे । पश्चाद्धेतूनसाम्येषु भागे वीप्साप्रकारयोः ॥ १५ ॥ Vaijayantī 8.7.15
- वैजयन्ती प्रतिभागे प्रकारकथने वीप्सायां लक्षणे प्रति । भागादिष्वेषु परि च वर्जनेऽप्यपवत् परि ॥ २५ ॥ Vaijayantī 8.7.25
- वैजयन्ती यथामुहुः क्षणेऽनुक्षणे च मिथोऽन्योन्यरहस्ययोः । यथा सादृश्ययोग्यत्ववीप्सास्वर्थानतिक्रमे ॥ २७ ॥ Vaijayantī 8.7.27