कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

निकाम

nikāmaअ · indecl.

In 12 kośas: 9 synonym verses, 6 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.171 · p. 57
कामं प्रकामं पर्याप्तं निकामेष्टे यथेप्सिते ।
अनुष्टुप्
genderअindecl.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वैश्यवर्गः Amarakośa 2.9.101
कामं प्रकामं पर्याप्तं निकामेष्टं यथेप्सितम् ।
अनुष्टुप्
genderअindecl.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.430 · p. 180
नागाह्वा फलिनी मज्जा चासृग्विन्दुच्छदाप्यथ ।कामं प्रकामं पर्याप्तं निकामेष्टे यथेप्सितम् ॥ ४३० ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ स्वर्गवर्गः Koṣakalpataru 1.2.168 · p. 24
प्रकाममतिकामं च निकामं चातिवेलवत् ।अतिरेकभरोत्कर्षातिशया अतिशायने ॥ १६८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.23 · p. 283
दण्डाहतं कालशेयं भवेच्छ्वेतरसं तु तत् ।द्विगुणाम्भोऽथ कामं स्यात्प्रकामं च निकामवत् ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.378 · p. 99
पर्याप्तं [च?] प्रकामं च निकामं काममित्यपि ।यथेप्सितं तथेष्टं च अत्यर्थे गाढमुच्यते ॥ ३७८ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2740 · p. 445
कामं तथा निकामञ्च प्रकामञ्च यथेप्सितम् ॥ २७४० ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि षष्ठः काण्डः Śabdaratnākara 6.82 · p. 256
क्रमः परिपाटि-परीपाटी स्यादानुपूर्व्यवत् ।आनुपूर्वी, भवेदिष्टे निकामं च प्रकामवत् ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 रि (wrong syllable)
genderविadj.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश पुराध्यायः Vaijayantī 4.3.104 · p. 167
धीतिस्तु धयनं पानं जक्षा खादनभक्षणे ।कामं निकामं पर्याप्तं प्रकामं च यथेप्सितम् ॥ १०४ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.

निकाम as a meaning in nānārtha verses

  • धरणिकोश कामकामं काम्ये निकामे च कामस्तु मदनेच्छयोः । यत्काममभ्यनुज्ञाने तदव्ययमुदाहृतम् ॥ Dharaṇikośa 24.3.2
  • कोषकल्पतरु कामयोषाहिङ्गुलिनीषु योषिति मतः कामः स्मरेऽस्त्रीप्सिते क्लीबं शुक्रनिकामयोरथ रमः कान्ते स्त्रियां तु श्रियि । तद्वत्सु त्रिषु पुंसि तु स्मरगतो रक्तेऽप्यशोकद्रुमे न स्त्री स्यान्मलयोद्भवे च शिशिरे तद्वत्तुषारे हिमम् ॥ ५७ ॥ Koṣakalpataru 6.25.57
  • नानार्थार्णवसंक्षेप कामगुग्गुलौ च निकामे तु क्ली स्यादनुमतेऽव्ययम् । काम्यं कामयितव्ये च कामसाधौ च भेद्यवत् ॥ १८९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.189
  • शब्दरत्नावली कामक्रमोऽनुक्रमशक्त्योर्ना कल्पाक्रमणयोरपि । क्षमा क्षान्तौ क्षितौ स्त्री तु क्षमं युक्ते नपुंसकम् ॥ वाच्यलिङ्गं हिते शक्ते क्षये क्षीणेऽबले त्रिषु । कामः स्मरेच्छयोः कामं काम्ये वीर्यनिकामयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.25.4
  • त्रिकाण्डशेष कामरेतोनिकामकाम्येषु कामं पुंसि स्मरेच्छयोः । क्षौममट्टे दुकूले च ग्रामः संवसथे स्वरे ॥ २९५ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.295
  • वैजयन्ती निधिक् भर्त्सने कुत्सने च नि न्यग्भावनिकामयोः । नाभावान्यविरोधेषु निर्निर्णयनिषेधयोः ॥ ५ ॥ Vaijayantī 8.7.5