अमति

amatiपुं · masc.

In 4 kośas: 3 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ व्योमवर्गः Koṣakalpataru 1.3.59 · p. 33

छायाङ्क-रत्नकर-दर्शविपच्छुभाङ्ग-लक्ष्मीसगर्भ्य-खिदिरामति-सारसोर्णाः ।राकापतिर्ग्रहपतिस्तिजिलश्च सृप्रोगौरो नभश्चमस एणविशेषकश्च ॥ ५९ ॥

वसन्ततिलका

छायाङ्कपुं रत्नकरपुं दर्शविपत्पुं शुभाङ्गपुं लक्ष्मीसगर्भ्यपुं खिदिरपुं अमतिपुं सारसपुं ऊर्णपुं राकापतिपुं ग्रहपतिपुं तिजिलपुं सृप्रपुं गौरपुं नभश्चमसपुं एणविशेषकपुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ कालवर्गः Koṣakalpataru 1.4.1 · p. 39

कालोऽमतिश्चायतिरप्यनेहास वत्सरात्मा समयो भवन्तः ।पारुश्च पीयुर्जहकोऽपि जिव्रि-र्यातुश्च दिष्टो लग्नः सर्वमुट् च ॥ १ ॥

उपजातिःmetre not read in every linenearly उपजातिः: pāda 2, syllable 6 ल (wrong syllable); pāda 2, syllable 7 ग्नः (wrong syllable)

कालपुं अमतिपुं आयतिस्त्री अनेहस्पुं वत्सरात्मन्पुं समयपुं भवन्तपुं पारुपुं पीयुपुं जहकपुं जिव्रिपुं यातुपुं दिष्टपुं लग्नपुं सर्वमुष्पुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ धातुवर्गः Koṣakalpataru 3.5.7 · p. 56

अमति लर्बति बर्बति चेटति ।द्रवति मर्बति कर्बति खर्बति ।अजति ऋच्छति धावति धावतेव्ययति च व्ययतेऽसति चासते ॥ ७ ॥

द्रुतविलम्बितम्

अमतिधातु लर्बतिधातु बर्बतिधातु चेटतिधातु द्रवतिधातु मर्बतिधातु कर्बतिधातु खर्बतिधातु अजतिधातु ऋच्छतिधातु धावतिधातु धावतेधातु व्ययतिधातु व्ययतेधातु असतिधातु आसतेधातु

genderधातुroot

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ तान्ताः Koṣakalpataru 6.16.29 · p. 222

चापे स्यात्तृणताथ गोपतिरपि क्ष्मापे च शण्डे शिवेसूर्ये[296b]श्रीपतिरच्युते स्मरहरेऽथो शिल्पिभेदे नरि ।जीवेऽथ स्थपतिश्च यष्टरि भवेत् सूते तथा सौविदे ।कालेन्द्वोरमतिः स्मरे तु रमतिः कान्तेऽपि काले दिवि ॥ २९ ॥

शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every line

meaningsकाल इन्दु

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.144 · p. 59

अमतिस्त्वमिधातौ ना द्वयोस्त्वाहुर्विचक्षणाः ।छागचातकयोर्लिङ्गं त्वस्माभिर्नैव निश्चितम् ॥ १४४ ॥

अनुष्टुप्

meaningsअमिधातु छाग चातक

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.145 · p. 59

रूपे प्रावृषि च त्रिस्तु निर्मतावरतिस्तु ना ।असुखक्रोधयोस्त्रिस्तु रतिहीनेऽदितिः पुनः ॥ १४५ ॥

अनुष्टुप्

meaningsरूप प्रावृष्निर्मति

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.77 · p. 218

अमतिः पुंसि काले च दुष्टे हिमकरेऽपि च ।स्यादर्हन् क्षपणके बुद्धे मान्ये शिष्टे पुमानयम् ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्

meaningsकाल दुष्ट हिमकर

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश स्त्रीलिङ्गाध्यायः Vaijayantī 7.2.2 · p. 247

अभिख्या त्विड्यशोनामस्वंबिका मातुलान्युमा ।अमतिर्मरणे मोहेऽप्याकारे देह आकृतिः ॥ २ ॥

अनुष्टुप्

meaningsमरण मोह

अमति as a meaning in nānārtha verses

कोषकल्पतरु संभक्तिमहत्त्वे [स्या]त्पोलयति वृणीते त्वमतीति च । अनति स्यात्सनति च संभक्त्य*जनार्थकाः ॥ ९६ ॥ Koṣakalpataru 3.5.96
कोषकल्पतरु शब्दपेटति वेटत्यमति क्नूनाति स्याद्गृणाति गायति । मार्जयति च मर्चयति च पाटयति स्याच्च पोटयति ॥ २३ ॥ Koṣakalpataru 3.5.23