उपवर्तन
upavartanaक्ली · neut.In 9 kośas: 8 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
वर्षं वर्षधराद्र्यङ्कं विषयस्तूपवर्तनम् ।देशो जनपदो नीवृद्राष्ट्रं निर्गश्च मण्डलम् ॥ ९४७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
नीवृज्जनपदो देश उपवर्तनमिष्यते ।जनो लोकः प्रजा प्रोक्ता विषयो ग्रामसंख्यया ॥ २८४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पुंसि स्याद्विषयो देशो निर्गश्चक्रं च मण्डलम् ।उपवर्तनमन्त्येऽथ नीवृत्स्त्री राष्ट्रमस्त्रियाम् ॥ १३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
विंशत्यादिग्रामदेशे तूपवर्तनमिष्यते ।वर्तनं वर्तनी च स्याद्विषयश्च षयः स्मृतः ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
देशप्रदेशविषयास्तथा राष्ट्रोपवर्तनम् ।आगोष्ठात् त्रिषु नड्वांस्तु नड्वलो नडसंयुते ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
विषयः पुंस्त्रियोर्नीवृदुपोपातस्तु वर्तनम् ।जाङगलो निर्जले देशे जाङगलो जडभूयसि ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.doubtful
उपवर्त्तनमप्यस्मिन्मण्डलं तैः शताधिकैः ।दुष्प्रापं तु पुरं दुर्गं यंत्रशैलजलादिभिः ॥ ४९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.doubtful
स्यादुपस्पर्शनं स्पर्शे स्नानाचमनयोरपि ।उपवर्तनमित्येतदश्वानां लुठने क्षितौ ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
meaningsलुठन
राष्ट्रेऽप्यथोपयमनं विवाहे स्वीकृतावपि ।कालानुसार्यं शैलेये जावकाख्ये विलेपने ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsराष्ट्र
doubtful
उपवर्तन as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु राष्ट्रनीध्रं तु चन्द्रेऽथ वलीकनेमि- रेवत्यरण्येषु नपुंसके स्यात् । राष्ट्रोऽस्त्रियां स्यादुपवर्तनोप- द्रवार्थकेऽप्यंहसि कष्टके च ॥ ५० ॥ Koṣakalpataru 6.27.50