शयु
śayuपुं · masc.In 12 kośas: 11 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
अहेः शरीरं भोगः स्यादाशीर्दंष्ट्राभिधीयते ।भवेत्तिलित्सो गोनासो वाहसोऽजगरः शयुः ॥ ६४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
राजसर्पो भुजङ्गार्थो भोगी स्यादथ वाहसः ।चक्री मण्डल्यजगरः पारीन्द्रोऽजगिलः शयुः ॥ १३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गोनसो घोणसो चो(व्या?)डो मण्डली वाहसः पुनः ।शयुस्तनजोऽजगरः शीवा शीरः शयानकः ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 न (wrong syllable)
genderपुंmasc.
राजसर्पो भुजंगाशी शयुः पारीन्द्रवाहसौ ।मण्डल्यजगरौ तुल्यौ अलगर्दो जलोद्भवः ॥ २०८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अजगरः शयुश्चैव पारीन्द्रश्चक्रमण्डली ।वाहसश्चेति नामानि मन्यन्तेऽजगरस्य वै ॥ २३५९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 ग (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अथ वोड्रस्तिलित्सः स्यात् गोनासो गोनसोऽपि च ।वाहसः स्यादजगरः शीर-शीनौ शयुः शयः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शयुर्जलसर्पे तु स्यादलीगर्दोऽलगर्दयुक् ।अलगर्द्धोऽलीगर्द्धोऽपि राजिलाऽहौ तु डुण्डुभः ॥ ३४० ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 स (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 ली (wrong syllable)
genderपुंmasc.
स भुजंगस्त्वजो नाम यः स्यादुभयतोमुखः ।गोनसस्तु तिलित्सः स्याद्वाहसोऽजगरः शयुः ॥ ३०६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अलगर्द्धो जलव्यालो वाहसोऽजगरः शयुः ।मालुधानो मातुलाहिः पुण्डरीकस्तु डुंडुभः ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शयु as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु महानादसारीणां फलके तथा च कनकेऽप्यष्टापदो न स्त्रियां पुंसि स्याच्छरभे गिरावपि कपौ लूतेन्दुमल्ल्योस्तथा । लङ्केशात्मजतन्दुलीयवरुणे स्यान्मेघनादो महा- नादस्तु द्विपवर्षुकाम्बुदशयुष्वत्रोदितः पण्डितैः ॥ ४४ ॥ Koṣakalpataru 6.19.44
- कोषकल्पतरु वाहसश्रीवास उक्तो वृकधूपविष्ण्वोः सरोरुहेऽन्त्येऽप्यथ साहसं स्यात् । बलात्कृतौ स्यात्कृतकार्यके च दमे शयौ वाहस ईरितोऽत्र ॥ ८९ ॥ Koṣakalpataru 6.31.89