कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

पारिजात

pārijātaपुं · masc.

In 11 kośas: 7 synonym verses, 9 as a nānārtha head word, 5 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 2.179 · p. 11
वृक्षाः कल्पः पारिजातो मन्दारो हरिचन्दनः ।संतानश्च धनुर्देवायुधं तदृजु रोहितम् ॥ १७९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.64 · p. 13
नन्दीसरः सरश्चापमृजु रोहितनामकम् ।कल्पवृक्षश्च संतानः पारिजातः सुरद्रुमः ॥ ६४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति देववर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 1.1.49 · p. 6
संतानः पारिजातश्च कल्पश्च हरिचन्दनः ।मन्दारश्चेति देवानां वृक्षाः पञ्च बुधैः स्मृताः ॥ ४९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवविभागः Suśīlanāmamālā 3.199 · p. 27
मन्दारः पारिजातश्च सन्तानश्चापि कल्पकः ।धनुर्देवायुधं ज्ञेयं तदृजु रोहितं तथा ॥ १९९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 जु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्वर्गवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 2.1.121 · p. 9
सुमेरौ मेरुहेमाद्रि-रत्नसानु-सुरालयाः ।पारिजातश्च मन्दारः सन्तानः कल्पवृक्षकः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वनौषधिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.4.50 · p. 60
मन्दारोऽपि च मन्दारुर्मन्दरः पारिजातकः ।पारिजातो निम्बतरुः पारिभद्रश्च मन्दटः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 नि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण दिक्पालाध्यायः Śabdaratnākara 1.3.92 · p. 12
हरिचन्दनमस्त्री स्यान्मन्दारः कल्पभूरुहः ।पारिजातश्च संतानः पञ्चैते देवपादपाः ॥ ९२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास तार्धश्लोकः Dharaṇikośa 15.2.72 · p. 79
पारिजातः कल्पतरौ पारिभद्रतरावपि ।अभिनीतः स्मृतो न्याय्ये संस्कृतेऽमर्षवत्यपि ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 क (wrong syllable)
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ चतुरक्षरतान्ताः । Koṣakalpataru 6.17.50 · p. 225
उदास्थितः स्यात्प्रणिधौ चरेऽपिदौवारिकेऽध्यक्षनरेऽपि शस्तः ।न्याय्ये कुलीनेऽप्यभिजात आप्तेस्थितौ द्युवृक्षे त्वपि पारिजातः ॥ ५० ॥
उपजातिः
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ चतुरक्षरतान्ताः । Koṣakalpataru 6.17.51 · p. 225
मन्दारके निम्बतरौ समृद्धेसमाहिते चोपचितश्च दिग्धे ।भवेत्समुद्गीर्णवियातवाचीसमुद्धतोऽथोल्लिखितः प्रदिष्टः ॥ ५१ ॥
उपजातिः
doubtful
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.88 · p. 14
पाञ्चजन्यो हरेः शङ्खे शङ्खमात्रे हुताशने ।पारिजातस्तु पञ्चानामेकस्मिन् देवशाखिनाम् ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.89 · p. 14
वृक्षभेदे च मन्दारपारिभद्रादिभिः पदैः ।प्रसिद्धे पारिभद्रस्तु मन्दाराह्वयपादपे ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास पकारादयः Paramānandīyanāmamālā 5.19.323 · p. 202
पारिजातस्तु मन्दारे पारिभद्रेऽपि कथ्यते ।फलं हेतुकृते लाभे फणा सर्पफटे स्मृता ॥ ३२३ ॥
अनुष्टुप्
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र तच Śivakoṣa 12.3.205 · p. 19
अथ प्रव्रजिता भूतजटायां भूकदम्बके ।पारिजातस्तु मन्दारे पारिभद्रे सुरद्रुमे ॥ २०५ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.170 · p. 225
प्रतिकृतिः प्रतिनिधौ प्रतिकारार्चयोः स्त्रियाम् ।बकपुष्पे पाशुपतः पशुपत्यधिदैवते ।पारिजातः पारिभद्रद्रुये सुरतरावपि ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 पा (wrong syllable)
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.172 · p. 150
लब्धे समञ्जसे प्राप्तं पक्तिर्गौरवपाकयोः ।पारिजातो देवतरौ मन्दारे पारिजातके ॥ १७२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 दे (wrong syllable)

पारिजात as a meaning in nānārtha verses

  • धरणिकोश द्रुमद्रुमस्तरौ पारिजाते द्रुमः किंपुरुषेऽपि च । दमो दण्डः समाख्यातो दम इन्द्रियनिग्रहः ॥ Dharaṇikośa 24.2.4
  • कोषकल्पतरु द्रुमप्रोक्तः किंपुरुषेश्वरे विटपिनि स्यात्पारिजाते द्रुमः कुण्डे वारिविनिर्गमे भ्र[30b]म इति स्यान्मोहवाची द्वयोः । रामो दाशरथौ बले भृगुपतौ पश्वन्तरे वाच्यवत् त्वेष श्वेतमनोज्ञमेचकगतोऽन्त्ये वास्तुके कुष्टके ॥ ५६ ॥ Koṣakalpataru 6.25.56
  • नानार्थार्णवसंक्षेप द्रुमदावो दवाग्नावग्नौ च द्रुमस्त्वखिलशाखिषु । नान्दिवृक्षे पारिजाते दृतिस्त्वम्बुदजिह्वयोः ॥ ६३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.63
  • शिवकोष पारिभद्रपयोधरे नालिकेरे मुस्तायां च कसेरुणि । पारिभद्रः पारिजाते तिक्तके देवदारुणि ॥ ४२७ ॥ Śivakoṣa 22.4.427
  • शब्दरत्नावली द्रुमद्रुमः किम्पुरुषे कामे पारिजाते महीरुहे । धर्मोऽस्त्री सुकृता चारस्वभावोपनिषत्सु च ॥ Śabdaratnāvalī 7.25.12