मकुट
makuṭaपुं · masc.In 7 kośas: 7 synonym verses, 8 as a meaning of another word.
genderपुंmasc.
न स्त्री किरीट-कोटीरोष्णीषाणि मुकुटं तथा ।मकुटं नरि मौलिः स्यात्पत्रपाश्या ललाटिका ॥[91b]बालपाश्या पारितथ्या शङ्खचर्चापि सा मता ।कर्णपूरोऽवतंसोऽस्त्री कर्णिका कर्णभूषणम् ॥ ६९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कव(वा)टं कपटं खेटं कर्पटं पिष्टकोष्टवत् ।चटु चाटु किरीटं च अगलःटं( ? )मकुटं कुटम् ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 1 अग (syllable split)
genderपुंक्लीm. n.
उष्णीषं मुकुटं मौलिः किरीटं मकुटस्तथा ।कोटीरं चेति नामानि मन्यते मुकुटस्य हि ॥ १०५४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
श्रीवेष्टः श्रीपिष्टकश्च कोटीरे मुकुटोऽस्त्रियाम् ।मुकुटोऽपि किरीटं स्तात् तिरीटं पुष्पदाम तु ॥ २०८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
कोटीरो ना किरीटोऽस्त्री मौलिर्ना मकुटं न ना ।कर्णिका कुण्डलं तालपत्रं ताटङ्कमस्त्रियाम् ॥ ११६० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वालिका कर्णपृष्ठस्था कुण्डलं कर्णवेष्टनम् ।मौलिः कोटीर उष्णीषं किरीटं मकुटोऽस्त्रियाम् ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
मकुट as a meaning in nānārtha verses
- नानार्थार्णवसंक्षेप मौलिमौलिस्तु नृस्त्रियोर्मूर्ध्नि चूडामकुटयोरपि । तथा संयतकेशेषु यक्षो वैश्रवणे पुमान् ॥ १०३९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1039
- नानार्थार्णवसंक्षेप उत्सेधरभसस्तूत्सुके स्माह तदेतदसमञ्जसम् । उत्सेधो मकुटच्छत्रध्वजेषूष्णीषकाययोः ॥ ३९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.39
- नानार्थार्णवसंक्षेप उत्सेधईशानेति तदा भाव्यमिति शाब्दिकनिश्चयः । उत्सेधो मकुटच्छत्रध्वजोष्णीषतनूषु ना ॥ २३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.236
- नानार्थार्णवसंक्षेप उष्णीषचुल्ल्यामुद्गमने च त्रिः पुनः स्यादुद्गते तथा । उष्णीषमस्त्री मकुटे शिरोवेष्टेऽप्यथ द्वयोः ॥ २५६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.256
- नानार्थार्णवसंक्षेप तिरीटवाद्यभेदे तिरीटस्तु रक्तलोध्रे पुमानयम् । मकुटे तु नपि स्त्री तु बदर्यां स्यात् तिरीटिका ॥ ८५८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.858
- शब्दरत्नाकर मौलिमौलिस्तु संयते केशे चूडायां मकुटे द्वयोः । वाचंयमे वसिष्ठादौ बुद्धे वृक्षे जिने मुनिः ॥ १९७६ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1976
- वैजयन्ती मौलिमोचा कदल्यां स्त्री वृक्षरसे ना पाटले नषण् । मौलिः संयतकेशेषु चूडायां मकुटेऽप्यषण् ॥ ६४ ॥ Vaijayantī 6.5.64
- वैजयन्ती वेष्टनवेष्टने मकुटोष्णीषौ शकले खण्डवल्कले । शालूकं पंकजे कन्दे जले शमलमप्यघे ॥ ३४ ॥ Vaijayantī 7.3.34