खेट
kheṭaवि · adj.In 18 kośas: 39 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
पापर्द्धिर्मृगयाखेटो मृगव्याच्छोदने अपि ॥ ९२७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शाखापुरं तूपपुरं खेटः पुरार्धविस्तरः ॥ ९७२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
गुणोपसर्जनोपाग्र्याण्यप्रधानेऽधमं पुनः ॥ १४४१ ॥निकृष्टमणकं गर्ह्यमवद्यं काण्डकुत्सिते ।अपकृष्टं प्रतिकृष्टं याप्यं रेफोऽवमं ब्रुवम् ॥ १४४२ ॥खेटं पापमपशदं कुपूयं चेलमर्व च ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ति (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 प (wrong syllable)
genderविadj.
कफे सिंहानकः खेटः स्यात्कूकुदे तु कूपदः ॥ १०५ ॥पारमितोऽथ कायस्थः करणोऽक्षरजीविनि ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 मि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
फरकस्फरकौ खेटे क्षुरिका छुरिका छुरी ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 र (wrong syllable)
genderपुंmasc.
निकृष्टप्रतिकृष्टार्वरेफयाप्यावमाधमाः ।कुपूयकुत्सितावद्यखेटगर्ह्याणकाः समाः ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अर्वाणमणकमपसदमवममवद्यं निकृष्टमपकृष्टम् ।अधमं चेलं काण्डं खेटं पापं च रेफसं प्राहुः ॥ ३३७ ॥
गीतिः
genderविadj.
गोनन्दाङ्कनवानां च ग्रहखेटा खगास्तथा ।शून्याभ्रगगनं व्योम खमंबर नभो वियत् ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
खेचरो द्युचरो खेटो द्युचारो खेचरो ग्रहः ।व्योमवर्त्मा व्योमचारी व्योमगश्च खगो द्युगः ॥ ७६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अस्त्रियां नर्मघै(४५०)श्चापि नर्मखैः(२५०) पुरमस्त्रियाम् ।तदर्द्धमस्त्रियां खेटस्तस्यार्द्धं पत्तनोऽस्त्रियाम् ॥ २ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
फलकोऽस्त्री फलं फाण्टं खेटं क्लीबे स्फुटं पुनः ।अद्भुतावरणे चर्मदके संग्राहकोस्य तु ॥ ३११ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कुपूयकुत्सितावद्यखेटगर्ह्याणका अपि ।स्युर्वाच्यलिङ्गा मलिनं कल्मषं च मलीमसम् ॥ १०४ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
स्याद्धजमलयजयोः कालकूटारकूटयोः ।स्यात्कवटकपटयोः खेटकर्पटयोस्ततः ॥ १५४ ॥
metre not recognised
genderपुंक्लीm. n.
प्र[च?]क्षाः प्रचक्षा वाग्वाग्मी [गी]रथश्च महामतिः ।रविरिन्दुः कुजः सौम्यो वागीश उशनाः शनिः ।राहुः केतुश्चेति नव ग्रहाः खेटाश्च कीर्त्तिताः ॥ १०५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
बडिशं बलिशं क्लीबेऽथाल्पेऽस्मिन्बडिशी स्त्रियाम् ।पलावः पञ्जरः खेटो मात्स्यिको मैनिकस्त्रिषु ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
भवेदुपपुरं गृह्या नौभिर्गम्यं च पत्तनम् ।नौभिर्गम्यं पट्टनं स्यात्खेटोऽर्धपुरमस्त्रियाम् ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
द्वयहीनं त्वप्रधानमुपसर्जनमित्यपि ।निकृष्ट-प्रतिकृष्टापकृष्ट-याप्यावमाधमाः ॥रेप-रेफ-कुपूयार्व-कपूयावद्य-गर्हिताः ।गर्ह्य-कुत्सित-खेटापसद-चेल-ब्रुवाणकाः ॥ ७० ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कव(वा)टं कपटं खेटं कर्पटं पिष्टकोष्टवत् ।चटु चाटु किरीटं च अगलःटं( ? )मकुटं कुटम् ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 1 अग (syllable split)
genderपुंक्लीm. n.
पुरार्धविस्तरः खेटः तथा शाखापुरे पुनः ।उपपूर्वपुरे चाथ कन्याकुब्जं महोदयम् ॥ २५७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अवद्यमपकृष्टं च निकृष्टं ब्रुवरेफसी ।याप्यं काण्डावमे चेलं कुपूयं खेटमेव च ॥ ३३१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
नटः किरीटः कुटकर्पटौ चकूटारकूटौ विटकोट्टकुष्ठाः ।खेटाट्टपिष्टानि कटश्च लोष्टःप्रोक्तौ तथा त्र्यङ्गटकालकूटौ ॥ १३५ ॥
उपजातिः
genderपुंक्लीm. n.
ईप्सितेऽभीप्सितं चैत्यं दयितं वल्लभं प्रियम् ।निकृष्टे तु कुपूयः स्याद्गर्हणः खेट इत्यपि ॥ ६८१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कफस्तथा बलाशश्च श्लेष्मा खेटस्तथा खटः ।शिङ्घानकस्तथा स्नेहभूश्चेति कफनामकाः ॥ ७०८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आवरणं खेटकं खेटः फलकं मड्डनं स्फुरः ।स्फुरकः फरकं चर्म नामानि फलकस्य वै ॥ १२८९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderक्लीneut.
रेफो रेपोऽवमं पापं याप्यं याव्यं तथाऽर्व वै ।कपूयश्च कुपूयं च खेटं चेलं निगद्यते ॥ २६२१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
तृणं त्रिणं खटं खेटं हरितार्जुनताण्डवम् ।तृण्यं तृणसमूहे स्यान्नाड्या तु नडसञ्चये ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
खटः खेटोऽपि तत्रैव बलहा वेगनाशनः ।त्वक् त्वचा च त्वचं चर्म छलीच्छलिरसृग्धरा ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मांसहासा वर्णलक्ष्यं खेटखल्ले च कुत्रचित् ।आमिषं मांसपिशिततरसं पललं पलम् ।क्रव्यञ्च त्रिषु वल्लूरमुत्तप्तं शुष्कमांसके ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
अधमस्तु निकृष्टोऽर्वा कुपूयः कुत्सितोऽवमः ।खेटगर्ह्यावद्ययाप्या अणकः रेकरेपसौ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
चिल्लश्चुल्लोऽपि मूर्ते तु मूर्च्छालो मूर्च्छितोऽपि च ।पित्ते पलाग्निः पललज्वरोऽथ खेटयुक् खटः ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 थ (wrong syllable)
genderपुंmasc.
खेटकः खेटकं खेटं, कृपाणिका छुरी क्षुरी ।क्षुरिका साऽऽयता पत्रात्पालः स्यात्पालिकाऽपि च ॥ २७९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 णि (wrong syllable)
genderक्लीneut.
पशवो येन सोऽपि स्यात् स्मृतिभूर्वञ्चनापटः ।पराधिः खेट आखेटो मृगव्याच्छोदने समे ॥ १५४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रतिकृष्टनिकृष्टार्वरेफगर्ह्याधमावमाः ।कुपूयः कत्सितः खेटो याप्योऽवद्योज्वरोऽणकाः ॥ १५८३ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
स्थानीयं तु महाग्रामे ग्रामार्धे खेटमस्त्रियाम् ।ब्रह्मस्थली वास्तुमध्यं संदंशो वास्तुकोणभूः ॥ १८१३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
ऋद्धिर्गदी च चण्डेशः खेटो दक्षिणकूर्परः ।कैटभश्चैव मातङ्गः संहारः खा-र्णकः स्मृतः ॥ २० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
खेटो गजेन्द्रश्चण्डीशो दक्षकूर्परगो गदी ।कैटभारिश्च मातङ्गो बुद्धिः कान्तश्च खा-र्णकः ॥ २० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पुर्यना नगरी पूः स्त्री स्थानीयं नगरं पुटः ।पुर्याः शाखापुरी गृह्या पुरेऽल्पे खेटमस्त्रियाम् ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
गर्ह्येऽपकृष्टचेलार्वरेफयाप्याधमावमाः ।प्रतिकृष्टावद्यखेटनिकृष्टाणककुत्सिताः ॥ ७५ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
नयनच्छदेऽपि वर्त्म प्रतिग्रहः सैन्यपृष्ठभागेऽपि ।श्लेष्मण्यपि खेटः स्याज्जामिः कुलबालिकायां च ॥ ७९२ ॥
आर्या
meaningsश्लेष्मन्
खेट as a meaning in nānārtha verses
- शब्दरत्नावली विश्वकद्रुवातपुत्रो महाधूर्त्ते भीमसेने हनूमति । विश्वम्भरो हरौ शक्ते पृथिव्यामपि च स्त्रियाम् ॥ विश्वकद्रुः खले ध्वाने खेटकुक्कुरयोरपि । विभावरी तु वक्रस्त्री कुट्टानी यामिनीषु च ॥ विवादवस्त्रमुण्ड्याञ्च मौखर्यनिरतस्त्रियाम् । शतपुत्रो मयूरे स्याद्धार्वाघाटे तु सारसे ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.144
- तन्त्राभिधान खदक्षिणकूर्परः खेटः शार्ङ्गी चण्डीशकः खगः । कैटभारिश्च मातङ्गः संहारः खा-र्णकः स्मृतः ॥ १९ ॥ Tantrābhidhāna 6.19