कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

अनुजीविन्

anujīvinपुं · masc.

In 12 kośas: 11 synonym verses, 1 as a nānārtha head word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.206 · p. 23
सहायोऽभिचरोऽनोश्च जीविगामिचरप्लवाः ।सेवकोऽथ सेवा भक्तिः परिचर्या प्रसादना ॥ ४९६ ॥शुश्रूषाराधनोपास्तिवरिवस्यापरीष्टयः ।उपचारः पदातिस्तु पत्तिः पद्गः पदातिकः ॥ ४९७ ॥पादातिकः पादचारी पदाजिपदिकावपि ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 से (wrong syllable)
genderपुंmasc.doubtful
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह क्षत्रियवर्गः Amarakośa 2.8.15
शण्ढो वर्षवरस्तुल्यौ सेवकार्थ्यनुजीविनः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.428 · p. 49
मित्रं सखा वयस्यश्च सुहृत्स्निग्धश्च कथ्यते ।अनुजीवी सहायः स्यात्सेवकोऽनुचरोऽनुगः ॥ ४२८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.1280 · p. 248
अनुजीवी चोपजीवी स्यादर्थी च त्रिलिङ्गगाः ।संवाहकोऽङ्गमर्द्दी स्याच्छायाकृच्छत्रधारकः ।सेवा श्ववृत्तिर्दुर्वृत्तिरतिश्वी च निगद्यते ॥ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linedoubled daṇḍa: ॥ ॥
genderविadj.
नाममाला Nāmamālā (Dhanañjaya) · धनञ्जय Nāmamālā (Dhanañjaya) 29 · p. 14
भृत्योऽथ भृतकः पत्तिः पदातिः पदगोऽनुगः ।भटोऽनुजीव्यनुचरः शस्त्रजीवी च किङ्करः ॥ २९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पञ्चतत्त्वप्रकाश Pañcatattvaprakāśa · वेणीदत्त मनुष्यमरीचिः Pañcatattvaprakāśa 1.1.33 · p. 3
भटोऽनुजीव्यनुचरः पदातिः पदगोऽनुगः ।पत्तिर्भृत्यः शस्त्रजीवी किङ्करः सेवको जनः ॥ ३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति राजवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 3.2.16 · p. 36
सेवकः किंकरो भृत्योऽनुजीव्यनुचरोऽनुगः ।दासः प्रेक्षो भृतकश्च चेटः कर्मकरोऽपि च ॥ १६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 त (wrong syllable)
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.773 · p. 111
अनुगोऽनुचरश्चैवाऽनुप्लवोऽभिचरस्तथा ।सहायश्चानुगामी चाऽऽनुजीवी स्यात् च सेवकः ॥ ७७३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.166 · p. 123
अनुजीवी सेवकोऽर्थी त्रयं स्यात् परिचारके ।भूमेरव्यवहितो विजिगीषोः समन्ततः ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 1 भू (syllables merged)
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण क्षत्रियाध्यायः Śabdaratnākara 3.3.1310 · p. 159
स्रंसनं ध्वंसनं भ्रंशो भ्रेषोऽधःपतनं स्थितेः ।अनीकस्थो रक्षिवर्गोऽनुजीवी सेवकः समौ ॥ १३१० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश क्षत्रियाध्यायः Vaijayantī 3.7.17 · p. 105
सेवकश्चानुजीवी च यस्तु केलिसहायकः ।वैहासिकः केलिकिलस्तस्मिन् हासनिकोऽपि च ॥ १७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.14 · p. 24
सहाये सेवके चाथो आक्षारित इति ध्वनिः ।विवादेष्वभियुक्ते चास्राविते चाभिशस्तके ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
doubtful