कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

जटिल

jaṭilaपुं · masc.

In 8 kośas: 10 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव ऋषिगोत्रब्रह्मप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.5.153 · p. 85
जटालजटिलौ तुल्यावथ कर्पटिकार्पटी ।अलाभात्तु स्त्रियस्त्यागस्तदश्वब्रह्मचर्यकम् ॥ १५३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.284 · p. 280
गन्धोत्कटोऽपि दमनो दान्तो जटिलदण्डिनौ ।पाण्डुरागो ब्रह्मजटा विनीतो देवशेखरः ॥ २८४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ब्र (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव स्त्र्यादिलिङ्गप्रकाण्डः Kalpadrukośa 3.5.62 · p. 468
कुद्दालस्य निचोलस्य वारुलपत्रवालयोः ।स्याद्बाहुलदेवलयोर्जटिलस्य शिवस्य च ॥ ६२ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ल (wrong syllable); pāda 3, syllable 4 ल (wrong syllable)
genderपुंmasc.
नाममालिका Nāmamālikā · भोज भूम्यादिनामधेयप्रकरणम् Nāmamālikā 3.35 · p. 12
कानने वृक्षकं वार्क्ष्यं जटिलो बहुपाद्वटे ।कामाङ्कः स्त्रीप्रियश्चूतः कपिचूतः कपिप्रियः ॥ ३५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नाममालिका Nāmamālikā · भोज भूम्यादिनामधेयप्रकरणम् Nāmamālikā 3.59 · p. 15
चामरश्चामरं ज्येष्ठं बर्हिष्ठं जटिलं जटी ।शैलमूलं तु कच्चोरं पलाशो हिमजा शटिः ॥ ५९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नाममालिका Nāmamālikā · भोज भूम्यादिनामधेयप्रकरणम् Nāmamālikā 3.96 · p. 20
छगी मञ्जी सर्वभक्षा चुलुम्बा च गलस्तनी ।जटिलस्तु वनच्छागो बालविन्द्यो निरादनः ॥ ९६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.218 · p. 97
जटिलो जटुलः पिप्लुः कालकस्तु जटान्विते ।शिपिविष्टः शिविपिष्टः खल्लीटः खल्लिटोऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 वि (wrong syllable)
genderविadj.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.85 · p. 116
स्यात् कर्पटी कर्पटिको द्वयं कर्पटधारिणि ।जटालो जटिलश्चेति स्याज्जटीधारिणि द्वयम् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वनाध्यायः Vaijayantī 3.3.202 · p. 61
पालं तु पिंगलं वज्रं श्रीबेरं दीर्घरोमकम् ।चामरं चमकं ज्येष्ठं बर्हिष्ठं जटिलं जटा ॥ २०२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.9 · p. 201
श्मश्रुलो जटिलश्चैवं दन्तुरः स्यादुदग्रदन् ।किरिभस्तद्विपर्यासे मिर्मिरः स्तब्धलोचनः ॥ ९ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ लान्ताः Koṣakalpataru 6.28.10 · p. 346
जटायुक्ते तु जटिलोऽन्य[70a]वन्मांस्यां तु स स्त्रियाम् ।पाताले भुवने च स्तः सुतलप्रतलाविमौ ॥ १० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.783 · p. 115
करुणायां च जटिलः पुनस्त्रिर्जटया युते ।जटिला तु स्त्रियां मास्यां वचायां चापि नप्यदः ॥ ७८३ ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.784 · p. 115
ह्रीबेरेऽथ जघन्यस्त्रिः पाश्चात्ये गर्हिते तथा ।जघनं (त्वे?स्थे) नपि त्वेतद्विज्ञेयं रक्तचन्दने ॥ ७८४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
doubtful
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र लत्रिः Śivakoṣa 23.2.458 · p. 42
जटिलोग्रानलदयोर्जम्भलो दन्तहर्षणे ।जम्भलार्केऽपि जम्बूलः श्यामपत्रे हलीमके ॥ ४५८ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश लान्ताः Śabdaratnāvalī 7.28.65 · p. 281
जटिलस्तु जटायुक्ते मिस्यान्तु जटिला स्त्रियाम् ।जाङ्गलं त्रिषु निर्वारिदेशे स्यात्पिशिते स्त्रियाम् ॥
अनुष्टुप्

जटिल as a meaning in nānārtha verses

  • तन्त्राभिधान डदुरूहो जटिलो(ली) भीमा द्विजिह्वः पृथिवी सती । कोलगिरिः क्षमा शान्तिर्नाभिः स्वाती च लोचनम् ॥ ९६ ॥ Tantrābhidhāna 2.30.96