निह्नव
nihnavaपुं · masc.In 12 kośas: 10 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
विप्रलापो विरुद्धोक्तिरपलापस्तु निह्नवः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 श (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
समासप्रायवचनमपि स्याद्दण्डकोऽस्त्रियाम् ।विप्रलापो विरोधोक्तावपलापस्तु निह्नवः ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विभाषा तु स्त्रियामुक्ता विकल्पवस(च?)नार्थकाः ।अपलापो निह्नवः स्यात्संदेशोक्तिस्तु वाचिकम् ।प्रसिद्धिशब्दे टंकारो म्लेच्छितं पारभाषिके ॥ ५० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चर्भटी चापलापः स्यान्निह्नवोऽथ मुहुर्वचः ।संभाषणं वाचिकं च संदेशवचनं विदुः ॥ १९२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
निह्नवस्त्वपलापे स्यात्संदेशे वाच(चि?)कं गिरि ।अत्यर्थं संगतं सात्वं सरसं च मनोहरम् ॥ २७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
संलापो विप्रलापस्तु विरुद्धोक्तिश्च कथ्यते ।निह्नवश्वाऽपलापः स्यात् सुप्रलापस्तथा पुनः ॥ ३९९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
क्रोधोक्तिराप्रलापः स्यात् संलापोऽन्योन्यभाषणम् ।अपलापो निह्नतिः स्यादपह्नुतिरपह्नवः ।निह्नवश्चेति विज्ञेयः पर्यायोऽयमपह्नवे ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गर्जितं मेघनिर्घोषो रसितस्तनितादि च ।अह्नि घनस्थगिते स्याद्दुर्दिनमन्तर्धिनिह्नवौ व्यवधा ॥ २२० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
निह्नवस्त्वपलापः स्यादनुलापो मुहुर्वचः ।हाहतोऽस्मीति वचनं विलापः परिदेवनम् ॥ ९२८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
दीदिविः पुंसि गीर्वाणगुरौ भक्ते समुच्छिते ।निष्पावः सूर्पपवने राजमाषे कडङ्गरे ॥निह्नवः स्यादविश्वासे तथा गुप्तावलापयोः ।पल्लवो विटपे षिङ्गे विस्तारे वलयेऽपि च ॥शृङ्गोरेऽलक्तरागे च चापलेऽपि च न स्त्रियाम् ।प्रभवो जन्महेतौ स्यात्स्थले चाद्योपलब्धये ॥प्रसेवः स्यूतवीणाङ्गे प्रभावः शक्तितेजसोः ॥
अनुष्टुप्
निह्नव as a meaning in nānārtha verses
- शब्दरत्नाकर कुतस्किमु प्रश्ने विकल्पे च कुतः प्रश्ने च निह्नवे । निषेधवाक्यालंकारजिज्ञासानुनये खलु ॥ २२६७ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2267