प्रतल
pratalaपुं · masc.In 14 kośas: 16 synonym verses, 4 as a nānārtha head word.
प्रसारिताङ्गुलौ पाणौ चपेटः प्रतलस्तलः ।प्रहस्तस्तालिकस्तालः सिंहतलस्तु तौ युतौ ॥ ५९६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 त (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
सम्पिण्डिताङ्गुलिर्मुष्टिः प्रसृतिः कुञ्चिताङ्गुलिः ।प्रसारिताङ्गुलिः पाणिः कथ्यते प्रतलस्तलः ॥ ५३७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विसृताङ्गुलिके हस्ते चपेटः स्यादपि द्वयोः ।प्रतलश्च प्रहस्तश्च तालिका ताल इत्यपि ॥ १८५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अङ्गुष्ठे तालशो कर्णो मध्य[86a]मानामिकायुते ।सकनिष्ठे द्वयोः किष्कुवितस्तिदीष्टिररिफर्फटी । (corrupt)* * * * * * * * * * * * कोपित्यपि । (corrupt)प्रसारिताङ्गुलौ पाणौ प्रतलः स्यात्तलः पुमान् ।तालः प्रहस्तश्चपटश्चपेटायुजि तालिका ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every lineLatin letters: corruptLatin letters: corrupt
genderपुंmasc.
अर्द्धचन्द्रं कर्करेटं विदुरङ्गुलितोरणम् ।द्वौ संहतौ सिंहतलौ स्तः संहततलौ करौ ।प्रतलौ मुचुटी मुष्टिर्द्वयोः संग्राह-मुस्तुकौ ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
नखरः करशूकोऽपि कामाङ्कुश इतीरितः ।प्रसारिताङ्गुलौ हस्ते चपेटप्रतलौ समौ ॥ २५७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विस्तृताङ्गुलिपाणौ स्याद्वितस्तिः प्रतलोऽपि च ।चपेटश्च प्रहस्तश्च चस(?) इत्यपि कथ्यते ॥ १४९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रसारिताङ्गुलौ पाणौ प्रहस्तः प्रतलस्तलः ।चपेटस्तालिका तालश्चेति हस्तस्य पञ्जकः ॥ ९५९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चपेटः प्रतलस्तालश्चपेटी तालिका तलः ।प्रहस्तश्चपटो हस्ते समस्ताङ्गुलिविस्तृते ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रादेशोऽप्यायताङ्गुलौ हस्ते स्यात् प्रतलस्तलः ।तालिका-तालौ चपेटश्चर्पटश्चपटोऽपि च ॥ १७३ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 ङ्गु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
पातालमधोभुवनं बलिसद्म रसातलं च फणिलोकः ।अतलं वितलं नितलं सुतलं प्रतलं तलातलं भेदाः ॥ २९५ ॥
गीतिः
genderक्लीneut.
त्रयश्चपेटप्रतलप्रहस्ता द्वौ तु संहतौ ।स्यातां करौ सिंहतलप्रतलौ सव्यदक्षिणौ ॥ १०७५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तलं प्रतलपाताले विरोकं श्वभ्रमस्त्रियाम् ।तमसं तु निशाचर्म नीलपंकं रजोवलम् ॥ २ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
चपेटश्चर्पटस्तालः प्रहस्तः प्रतलस्तलः ।षट् ते ततांगुले हस्ते न्युब्जेऽस्मिन् प्रसृतः करे ॥ ७७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुतलप्रतलौ चेति पातालभुवनद्वये ।स्यातामट्टालिकाबन्धे तताङ्गुलितले क्रमात् ॥
अनुष्टुप्
meaningsतताङ्गुलितल
जटायुक्ते तु जटिलोऽन्य[70a]वन्मांस्यां तु स स्त्रियाम् ।पाताले भुवने च स्तः सुतलप्रतलाविमौ ॥ १० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
meaningsभुवन
क्रमादट्टालिकाबन्धे तताङ्गुलिकरेऽपि च ।पित्तलं तैजसद्रव्ये तत्तु पित्तकरेऽन्यवत् ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
पञ्चाली पुत्रिकागीतिभिदोः पुंभूम्नि देशके ।प्रतलोऽधोलोकभेदे तताङ्गुलिकरेऽपि च ॥
अनुष्टुप्