समृद्धि
samṛddhiस्त्री · fem.In 9 kośas: 5 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 18 as a meaning of another word.
विधा समृद्धौ स्फुरणं स्फुलनं स्फुरितेऽपि च ।उत्कर्षोऽतिशये संधिः श्लेषे विषय आशये ॥ ४४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
एधा समृद्धिर्ऋद्धिश्च प्रमा तु प्रमितिः स्त्रियौ ।प्रजनः स्यादुपसरः पूर्वगर्भग्रहार्थकः ॥ २२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
संपत्तिः श्रीर्विभूतिश्च लक्ष्मीसंपत्समृद्धयः ।श्रीमान्समृद्धो लक्ष्मीवानिभ्य आढ्यो धनेश्वरः ॥ ४८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
मणिभद्रस्तु सेनानीर्नन्दनो नलकूबरः ।विमानं पुष्पकं जाया समृद्धिरलका पुरी ॥ १३६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
समृद्धिः प्राणदा सिद्धिर्लक्ष्मीः सर्वजनप्रिया ।ऋश्यप्रोक्ता श्रोत्रकांता श्रावणी हस्तिपादिका ॥ ९३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
उपादभुक्तौ प्रत्याङो निवासस्य विपर्यये ।परेराकोटनेऽनोस्तु धूपे वासयतिर्मतः ॥स्नेहवस्तौ च संस्कारे संस्कारे त्वधितः परः ।भरते भरति भृतौ भटत्यथ नितेः परौ ॥बिभर्तिर्भरतिः प्रोक्तौ विनये प्राङ उत्तरौ ।उपायने समृद्धौ तु समोऽथाङो विभूषणे ॥ ७४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 भ (wrong syllable)
अपाद्ध्रासे व्यये शुद्धौ परिच्छेदे निरो मतौ ।उपात्समृद्धौ लेपे च समाधाने प्रतस्तु तौ ॥ ७७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsउपचिनोति
समृद्धि as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् व्युष्टिव्युष्टिः फले समृद्धौ च दृष्टिर्ज्ञानेऽक्ष्णि दर्शने ॥ ३८ ॥ Amarakośa 3.3.38
- धरणिकोश व्युष्टिव्युष्टिः फले समृद्धौ च क्लिष्टिः स्यात्क्लेशसेवयोः । सृष्टिः स्वभावे निर्माणे दृष्टिर्धीदर्शनाक्षिषु ॥ Dharaṇikośa 10.1.1
- धरणिकोश रिष्टिपुष्टिः स्यात्पोषणे वृद्धौ दिष्टिरानन्दमानयोः । मुष्टिर्बद्धकरे माने रिष्टिः समृद्धिखड्गयोः ॥ Dharaṇikośa 10.1.2
- धरणिकोश सहसह साकल्यसादृश्ययौगपद्यसमृद्धिषु ॥ Dharaṇikośa 34.21.6
- कोषकल्पतरु समृध्यतिसमृध्यति समृध्नोति नन्दति प्रार्द्ध्यति स्मृताः । समृद्धौ नेस्त्वयमये परेः स्वक्तौ वहिर्मतः ॥ १५ ॥ Koṣakalpataru 3.5.15
- कोषकल्पतरु उद्-नम्उदो नतेर्वैपरीत्ये समृद्धावुदयेऽपि च । अवान्न्यग्भवने[185a] शेषोपसर्गार्थैर्निजार्थभाक् ॥ ४८ ॥ Koṣakalpataru 3.5.48
- कोषकल्पतरु संपद्यतेअनोर्व्रजिः सहार्थे स्यात्संन्यासे प्रात्परेरपि । संपरः पद्यतिर्जन्म-गुणोत्कर्ष-समृद्धिषु ॥ १९ ॥ Koṣakalpataru 3.5.19
- कोषकल्पतरु अभ्युदयतिउदोऽयतिस्तथेतिश्च प्रभोत्पत्त्योः प्रकीर्तितौ । अभ्युद्भ्यां तु समृद्धौ स्तो नाशे वेस्तावतेः पुनः ॥ २४ ॥ Koṣakalpataru 3.5.24
- कोषकल्पतरु ऋष्टिदृष्टिर्मतौ दर्शननेत्रयोश्च खड्गे समृद्धौ कथिता च ऋष्टिः । कृष्टिर्बुधे पुंस्यथ कर्षणे स्त्री सृष्टिः कृतौ स्यादपि च स्वभावे ॥ १६ ॥ Koṣakalpataru 6.10.16
- कोषकल्पतरु व्युष्टिव्युष्टिः समृद्धौ च फले व्रतादेः स्तुतौ च भृष्टिस्तु विवृक्षवाट्याम् । *********** स्याद्भर्जने पुंसि किरौ च घृष्टिः ॥ १८ ॥ Koṣakalpataru 6.10.18
- शब्दरत्नावली व्युष्टिव्युष्टं त्रिषूषिते कल्ये समृद्धिफलयोः स्त्रियाम् । सटा जटाकेशरयोः शिखायां शिखरेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.11.29
- शब्दरत्नावली ऋद्धिइन्धं स्यादातपे दीप्ते निर्मलेऽपि च वाच्यवत् । ऋद्धं सम्पन्नधान्ये स्यात्सुसमृद्धेऽभिधेयवत् । ऋद्धिः समृद्धै गौर्याञ्च वृद्धिनामौषधिभिदि ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.4
- शब्दरत्नावली वृद्धिस्यात्समृद्धावभ्युदये हर्षे कलेऽपि च स्त्रियाम् । श्रद्धा स्यादरे शुद्धौ आकाङ्क्षायामपि स्त्रियाम् । श्राद्धं हव्यकव्यविधौ क्लीबं श्रद्धान्विते त्रिषु । शुद्धं पवित्रे निर्दोषे केवले निर्मले त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.15
- शब्दरत्नावली सुसु भृशार्थे चानुमतौ समृद्धिपूजयोरपि । आः पीडायां स्मृतौ कोपे साटोपतर्जनेऽपि च ॥ इः कोपेऽपि च सन्तापे दुःखभावनयोरपि । निः साकल्ये चोभयार्थे निषेधे निश्चयेऽपि च ॥ दुः गतौ दूषणेऽपि स्याल्लज्जासम्भावनेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.59
- शब्दरत्नावली सहआहो प्रश्ने विचारे च उताह प्रश्नचिन्तयोः । सह साकल्य-सामर्थ्य-विद्यमान-समृद्धिषु ॥ सम्बन्धे यौगपद्ये च साहाय्ये च निगद्यते । हीही हास्ये विस्मये च हेहै सम्बोधनाख्ययोः ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.66
- शब्दरत्नाकर विधानविधानं वारणग्रासे प्रकारे वैरकर्मणि । वेदनाप्रेरणाभ्यर्चाक्रियाभृतिसमृद्धिषु ॥ २१६६ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2166
- तन्त्राभिधान णद्विमुखं कोटवी श्रोत्रं समृद्धिर्बोधि(ध)नी मता । त्रिनेत्रो मानुषी व्योम दक्षपादाङ्गुलेर्न(र्मु)खम् । राघवः शङ्खिनी वीरो नारायणश्च निर्णयः ॥ १०१ ॥ Tantrābhidhāna 2.32.101
- वैजयन्ती व्युष्टिवीरुधौ गुल्मगुल्मिन्यौ वीथी पंक्त्यध्वनोरपि । वीचिः पंक्त्यूर्मिलेशेषु व्युष्टी फलसमृद्धते ॥ ३५ ॥ Vaijayantī 6.2.35