अनूप
anūpaपुं · masc.In 11 kośas: 10 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 5 as a meaning of another word.
genderपुंmasc.
शाद्वलः शादहरिते सजम्बाले तु पङ्किलः ।जलप्रायमनूपं स्यात्पुंसि कच्छस्तथाविधः ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
क्लीबेऽनूपं पुंसि कच्छः स्यादथास्य विपर्यये ।नवैरल्पतृणैर्व्याप्ता धूसरा भूः फलाधिका ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कुरुपाञ्चालसंभूतः कौरुपाञ्चाल ईरितः ।कुरुजङ्गलजे कौरुजाङ्गलः कुरुजङ्गलः ।कच्छोऽस्त्री सजले तस्मिंस्त्रिष्वनूपं च लञ्जकः ॥ ४९ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
निर्जलो जङ्गलो देशः कच्छोऽनूपोऽम्बुमान्स्मृतः ।कृष्णमृ[20]त्कृष्णभूमः स्यात्कुमुद्वान्कुमुदालयः ॥ २४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
जङ्गलो जाङ्गलो देशो जलं विना च निर्जलः ।अनूपश्चाऽम्बुमान् देशः स स्याद्यत्र जलं बहु ॥ १६२२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 वि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
जलप्रायप्रदेशः स्यादनूपः कच्छ इत्यपि ।शर्करा स्त्रीकर्परांशे सिकता वालुका स्मृता ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शैवगवबादरायणवभ्रुभरद्वाजमन्त्रणानूपाः ।शुङ्गशुनकौ सवेदा इत्याद्या गोत्रहेतवो मुनयः ॥ २०७ ॥
गीतिः
genderपुंmasc.
शर्करावति देशेऽपि शर्करोऽथ जलान्विते ।कच्छः पुमाननूपः स्यात्कर्करा प्रखरा मही ॥ ३९१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कृष्णभूमः पाण्डुभूमः कृष्णा पाण्डुश्च यत्र मृत् ।अनूपः सांबुरन्यस्तु जांगलः शून्य उज्जटः ॥ ४५ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अर्केऽनले स्यादुषपोऽथ मान-भेदे मुनौ ना कुटपस्तथैव ।स्यान्निष्कुटेऽथो कुतपः स्त्रियां नदिनाष्टमांशे च[26b]कुशे च वाद्ये ।स्यात्कम्बलेऽजस्य पुमांस्तु सूर्येस्वसुश्च पुत्रेऽ प्युलपस्तु न स्त्री ।वीरुद्गतो ना तु मृदौ तृणे स्या-च्चन्द्रे पुमान्स्यादुडुपः प्लवेऽस्त्री ।विटाधिपे ना विटपोऽस्त्रियां तुस्कन्धोर्ध्वशाखासु तरोस्ततौ च ।स्यात्पल्लवे चाथ निशाचरे नास्याद्रक्तपः स्त्री नुवि( ? )पादपस्तु ।स्यात्पादपीठे च तरौ च पुंसिस्त्री पादुकायां महिषे त्वनूपोऽम्बुप्रायदेशे तु विशेष्यलिङ्गः ।स्यात्पूतिगन्धे कुणपः शवेऽस्त्रीन स्त्री तथावाप इहालवाले ॥ १३ ॥
इन्द्रवज्राtwo metres in one versenearly इन्द्रवज्रा: pāda 2, syllable 1 दि (wrong syllable)
गते जन्मनि नाथ स्यादन्पो महिषे द्वयोः ।जलप्राये तु देशे त्रिरथाहीनो नृलिङ्गकः ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
doubtful
अनूप as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु कच्छकच्छस्त्वनूपेऽपि च तुन्नकद्रौ पाश्चात्त्यवस्त्राञ्चलपल्लवे च । नौकाङ्गके स्त्री तु वराटिकायां स्याच्चीरिकायां स्तबके तु गुच्छः ॥ १७ ॥ Koṣakalpataru 6.6.17
- नानार्थार्णवसंक्षेप कच्छकूर्मपादे च पुंसि स्यादथ स्यात् पुंसि भूमनि । नीवृद्भेदेऽथ सिंहोऽमुमनूपे पुंस्यमन्यत ॥ १५० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.150
- नानार्थार्णवसंक्षेप संयद्वरकश्चित् त्वनूप इत्याह स्यात् तु संवासनं नपि । इत्याहुः कर्मशालायामना तु सहवासने ॥ ६३७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.637
- शब्दरत्नावली कच्छआभिमुख्येऽव्ययन्त्वछं मान्तमित्यपि कुत्रचित् । कच्छोऽनूपे तुन्नद्रुमे नौकाङ्गे च पुमानयम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.7.3
- त्रिकाण्डशेष कच्छवाराही चीरिका कच्छा कच्छोऽनूपे द्रुमान्तरे । पिच्छा स्त्रीत्वमण्डेऽपि लाङ्गुले पिच्छमस्त्रियाम् ॥ ८० ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.80