आघाट
āghāṭaपुं · masc.In 12 kośas: 10 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 4 as a meaning of another word.
पाटकस्तु तदर्धे स्यादाघाटस्तु घटोऽवधिः ।अन्तोऽवसानं सीमा च मर्यादापि च सीमनि ॥ ९६२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ग्रामान्तिकमुपशल्यं पर्यन्तः परिसरः कटः प्रोक्तः ।अवधिर्मर्यादा स्यादाघाटः सीम सीमा च ॥ २५९ ॥
आर्या
genderपुंmasc.
जन्यं तु ग्रामपर्यायमुखपर्यायमित्यपि ।पाटकस्तु तद्बहिः स्यादाघाटस्तु घटोवधिः ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 स्तु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
संस्थानं चाथावकरः संकरः क्षिप्तके मुखम् ।स्यान्निःसरणमाघाटो मर्यादाप्यवहारकः ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रकरी चत्वरमही ग्रामेया त्रिषु तद्धिता ।ग्रामेयकस्तु कथितो ग्रामीणो ग्राम्य इत्यपि ॥दाक्षीग्रामीय उदितो यो दाक्षीग्रामसंभवः ।एकग्रामीयमेवं स्यात्समूहे ग्रामता स्त्रियाम् ॥ग्रामान्त उपशल्यं स्यादत्र सीमेयनादिते (?) ।अवधिर्घट आघाटः सीमा स्त्री सीम पुं सिमः ॥ ६४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आघाटः स्याच्छैखरिकः शिखरी शिखरस्वसः (?) ।धामार्गवोऽप्यपामार्गो मार्गः कूटो मयूरकम् ॥ ५५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कपिवल्ली मर्कटिका शिखर्याघाटदुर्ग्रहौ ।प्रत्यक्पुष्पी पत्रपुष्पी केशवल्ली मयूरकः ॥ २०५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 म (wrong syllable)
genderपुंmasc.
आघाटोऽन्तोऽवसानं च मर्यादा चाऽवधिर्घटः ॥ १६४० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मर्यादा घट आघाटः स्थविः स्थिविश्च सीमया ।सीमः सीमा त्रिषु नान्तो मालं ग्रामान्तराटविः ॥ १८ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 स्थि (wrong syllable); pāda 3, syllable 6 षु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
ग्रामेयकाश्च ग्रामीणा ग्राम्याश्च ग्रामवासिनः ।सीमसीमे स्त्रियौ पुंसि त्वाघाटोऽवधिरित्युभौ ॥ ३९७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तद्देशोद्भवघोटे स्यादाघाटः ----- ।आघातस्ताडने घातेऽध्यापातः पतने तथा ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
meaningsतद्देशोद्भवघोट
आघाट as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश सीमासीमा च कथिता क्षेत्रे चाघाटे च स्थितावपि । लक्ष्मीरोषधिभेदे स्यात्पद्मासंपत्तिकान्तिषु ॥ Dharaṇikośa 24.2.9
- शिवकोष कुब्जकुब्जस्तरण्यामाघाटे द्विजा कौत्यां च बर्बरे । पिजा तूले हरिद्रायां फञ्जी पद्माविशाल्ययोः ॥ १०६ ॥ Śivakoṣa 7.1.106
- शिवकोष वशिरवल्लूरा त्रिषु संशुष्कमांसशूकरमांसयोः । वशिरं सिन्धुलवणे ना त्वाघाटगजाह्वयोः ॥ ४१२ ॥ Śivakoṣa 22.3.412
- त्रिकाण्डशेष सीमन्सीमाऽधाटे स्थितौ क्षेत्रे स्वामी भर्तरि षण्मुखे । धूमवंशशरामर्त्याः सुपर्वाणः प्रकीर्तिताः ॥ २७२ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.272