कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

निषेध

niṣedha

In 10 kośas: 0 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 42 as a meaning of another word.

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् पुंल्लिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.116 · p. 21
प्रसोमदेववर्गस्य पञ्चमे साम्नि कीर्तिता ।प्रतिषधे निरोधस्तु रोधे संक्षयनाशयोः ॥ ११६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 ष (wrong syllable)
doubtful

निषेध as a meaning in nānārtha verses

  • नामलिङ्गानुशासनम् निर्पुनरप्रथमे भेदे निर्निश्चयनिषेधयोः । Amarakośa 3.3.494
  • नामलिङ्गानुशासनम् खलुनिषेधवाक्यालङ्कारजिज्ञासानुनये खलु । Amarakośa 3.3.498
  • हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) बाधाशलाकायुधयोः शल्यं बाधा दुःखनिषेधयोः । स्थूणास्तब्धत्वयोः स्तम्भ इला वागघ्न्ययोरपि ॥ ८३४ ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.834
  • धरणिकोश प्रवारणआतर्पणं प्रीणने स्यान्मङ्गलालेपनेऽपि च । प्रवारणं [निषेधे ?] स्यात्काम्यदानं प्रवारणम् ॥ Dharaṇikośa 14.2.26
  • धरणिकोश बाधाश्रद्धा संप्रत्ययः काङ्क्षा बाधा दुःखनिषेधयोः । गोधा तले निहाकायां बोधी समाधिपिप्पलौ ॥ Dharaṇikośa 18.1.1
  • धरणिकोश मामः शिवो मा तु लक्ष्मीः स्यान्मा निषेधेऽव्ययं स्मृतम् । किंशब्द इष्यते क्षेपे प्रश्ने कुत्सावितर्कयोः ॥ Dharaṇikośa 24.2.1
  • धरणिकोश ननु वितर्केऽप्यनुनये प्रश्नातीतार्थयोश्च नु । न निषेधे इवात्यर्थे स्यादतीतेऽनुनयेऽपि च ॥ Dharaṇikośa 34.11.1
  • धरणिकोश दुर्[प्र] प्रकर्षे गताद्यर्थे स्वः स्वर्गपरलोकयोः । दुः कष्टे तु निषेधे [च] पुनरप्रथममेदयोः ॥ Dharaṇikośa 34.16.1
  • धरणिकोश निर्निर्निश्चये[113] क्रान्ताद्यर्थे निर्निःशेषनिषेधयोः । परि स्यात्सर्वतोभावे वर्जने लक्षणादिषु ॥ Dharaṇikośa 34.16.2
  • धरणिकोश निस्निर्निश्चये निषेधे च साकल्यातीतयोरपि । मुहुः पुनः [पुनः] ख्यातः प्रकृतेऽर्थे त्वनव्ययम् ॥ Dharaṇikośa 34.20.3
  • कोषकल्पतरु पराक्षिपिपरातः स निषेधेऽपात्तिरस्कार उपात्तु सः । प्रस्तावेऽभिप्रत्यतिभ्यः परस्मैपदवान्भवेत् ॥ ६६ ॥ Koṣakalpataru 3.5.66
  • कोषकल्पतरु निस्निषेधनिःशेषविनिश्चयेषु क्रान्तादिषु स्यादपि निः प्रकर्षे । पुनर्विशेषाप्रथमार्थकं स्या- त्स्वर्गेऽन्यलोके स्वरुदाहरन्ति ॥ १३ ॥ Koṣakalpataru 5.1.13
  • कोषकल्पतरु अन्तराभविष्यदासन्नसदार्थकेषु स्यादन्तरा मध्यनिषेधवाचि । मध्ये विचेतस्यपि सम्मतौ च प्रान्ते तथान्तः समुदाहरन्ति ॥ १५ ॥ Koṣakalpataru 5.1.15
  • कोषकल्पतरु बाधाबाधा निषेधेऽपि च दुःख उक्ता सुधा तु मूर्वाविकसास्नुहीषु । विलेपवस्तुन्यमृतेऽथ संधा स्थितौ च संवि[8b]द्यथ लालसायाम् । श्रद्धातिभक्तौ क्रमतस्तु वृद्धौ स्पर्धापि संघर्षणसाम्ययोः स्यात् । मुग्धोऽन्यवत्सुन्दरमूढयोः स्या- द्विधुः सुधांशौ गरुडध्वजे च ॥ ६४ ॥ Koṣakalpataru 6.20.64
  • नानार्थार्णवसंक्षेप बाधाहिङ्गुपत्राह्वये बाधा न क्ली दुःखनिषेधयोः । ना तु क्षुद्रफले पूगे बले चाथ प्रवाहणे ॥ ८५५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.855
  • परमानन्दीयनाममाला निनिः क्रीते निश्चये व्यूहे निषेधे नोननाः पुनः । निपाताः प्रतिषेधार्था नीर्धून्यां नौस्तरी मता ॥ २९ ॥ Paramānandīyanāmamālā 1.29
  • परमानन्दीयनाममाला मामः शिवे चन्द्रविध्योश्च मा लक्ष्म्यां मातृमानयोः । निषेधे माव्ययं ख्यातं मा निशाकरमासयोः ॥ ३४ ॥ Paramānandīyanāmamālā 1.34
  • परमानन्दीयनाममाला अलम्अलं भूषणसामर्थ्यनिषेधेष्वथ मङ्गले । प्रारम्भकार्त्स्न्ययोः प्रश्नेऽनन्तार्थेऽप्यथो तथा ॥ १५ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.1.15
  • परमानन्दीयनाममाला पर्याप्तपर्याप्तं तु निषेधे स्याद्यथेच्छापूर्णशक्तिषु । प्रदरो रोगभीत्योः स्यात्पललं मांसपङ्कयोः ॥ ३०७ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.19.307
  • शब्दरत्नावली बाधानद्धो बद्धे समुद्धृते वधो बन्धकरन्धयोः । बन्धुर्ना बान्धवे मित्रे बन्धूके भ्रातरीत्यपि ॥ बाधा निषेधे दुःखे च बुधः सोमजसूरिणोः । बुद्धो जिने पण्डिते ना बुधितेऽपि च वाच्यवत् ॥ बोधः समाधिभेदे ना तथा पिप्पलभूरुहे । मधु क्लीबं पुष्परसे मर्त्ये क्षौद्रे रसान्तरे ॥ पुंसि मधुद्रुमे चैव वसन्ते द्रैत्यभिद्यपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.8
  • शब्दरत्नावली मामो ब्रह्मणि शिवे चन्द्रे मा लक्ष्मीमानमातृषु । मूर्बन्धने स्त्रियामेव मा निषेधे बदव्ययम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.25.1
  • शब्दरत्नावली अअ अभावे निषेधाल्पार्थानुकम्येषु दृश्यते ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.2
  • शब्दरत्नावली नञ्नञभावे निषेधे च स्वरूपार्थे व्यतिक्रमे । ईषदर्थे च सादृश्ये तद्विरुद्धतदर्थयोः ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.19
  • शब्दरत्नावली नेत्जात्वसम्भावितार्थे च गर्हा कदाचिदर्थयोः । निद्विकल्पे निषेधे च प्रतिज्ञालङ्घनेऽपि च ॥ प्रति प्रतिनिधौ वीप्सेत्थम्भूताख्यानलक्षणे । प्रतिदाने चाभिमुख्ये स्वभावमात्रयोरपि ॥ हन्त हर्षार्त्तिवादेषु वाक्यारम्भे च सम्भ्रमे । पश्यत स्यात्प्रशंसायां विस्मयाक्षेपभाषणे ॥ बत हर्षामन्त्रणयोः खेदानुक्रोशविस्मये । स्वस्ति स्यान्मङ्गलाशसापुण्यसन्तोषणेषु च ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.26
  • शब्दरत्नावली नन निषेधे तूपमायां शिरश्चालन इत्यपि ॥ नि सामीप्ये निवेशेऽतिशये दाने च संशये । नित्यार्थे कोशले क्षेपे बन्धेऽन्तर्भावमोक्षयोः ॥ आश्रये राश्यधोभावविन्यासोयरमेष्वपि । नु प्रश्नातीततर्कानुनयोपमानहेतुषु ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.39
  • शब्दरत्नावली किम्कं पादपूरणे नीरे मस्तके मङ्गले सुखे । किं निषेधे वितर्के च सन्देहे प्रश्नकृत्स्न्योः ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.49
  • शब्दरत्नावली दुर्प्र प्रकर्षे गताद्यर्थे अरे सम्बोधने क्रुधि ॥ उर्य्युरी चोररी च स्याद्विस्तारेऽङ्गीकृतावपि । दुर्निषेधे च दुःखे च निर्निषेधे च निश्चये ॥ परि स्यात्सर्वतीभावभागवर्जनदूषणे । व्याप्ति वीप्सालक्षणेत्थम्भूतदोषप्रकाशने ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.52
  • शब्दरत्नावली निस्सु भृशार्थे चानुमतौ समृद्धिपूजयोरपि । आः पीडायां स्मृतौ कोपे साटोपतर्जनेऽपि च ॥ इः कोपेऽपि च सन्तापे दुःखभावनयोरपि । निः साकल्ये चोभयार्थे निषेधे निश्चयेऽपि च ॥ दुः गतौ दूषणेऽपि स्याल्लज्जासम्भावनेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.59
  • शब्दरत्नाकर नितुर्भेदावधारणयोर्दुरशोभनदुःखयोः । धिग्भर्त्सने कुत्सने च नि न्यग्भावनिषेधयोः ॥ २२५३ ॥ Śabdaratnākara 5.1.2253
  • शब्दरत्नाकर निर्नाभावान्यविरोधेषु निर्निश्चयनिषेधयोः । प्रश्ने विकल्प नु स्विच्च प्रादौ यात्राप्रकृष्टयोः ॥ २२५४ ॥ Śabdaratnākara 5.1.2254
  • शब्दरत्नाकर विवि निषेधे पृथग्भावे वा विकल्पोपमानयोः । समुच्चये च वै पापे वाक्यारम्भप्रसिद्धयोः ॥ २२५५ ॥ Śabdaratnākara 5.1.2255
  • शब्दरत्नाकर स्मसमभेदे समीचीने सुष्ठुपूजासुखेषु सु । स्मृतौ वृत्ते निषेधे स्म स्वः स्वर्गपरलोकयोः । हि स्याद्विशेषणे हेतौ हिं हेताववधारणे ॥ २२५६ ॥ Śabdaratnākara 5.1.2256
  • शब्दरत्नाकर माउ तापेऽव्ययमीशे ना मा निषेधे श्रियां स्त्रियाम् । अ निषेधे पुमान्विष्णौ वि विचित्रे स्मरे पुमान् ॥ २२५८ ॥ Śabdaratnākara 5.1.2258
  • शब्दरत्नाकर खलुकिमु प्रश्ने विकल्पे च कुतः प्रश्ने च निह्नवे । निषेधवाक्यालंकारजिज्ञासानुनये खलु ॥ २२६७ ॥ Śabdaratnākara 5.2.2267
  • त्रिकाण्डशेष बाधरोधे निरोधो नाशे च बुद्धो ज्ञाते जिने बुधे । निषेधे बुद्धयोर्बाधो रौहिणेये कवौ बुधः ॥ २१९ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.219
  • त्रिकाण्डशेष नञ्नञभावे निषेधे च तद्विरुद्धतदन्ययोः । सादृश्ये चेषदर्थे च हिरुङ्मध्यविलासयोः ॥ ४६४ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.464
  • वैजयन्ती बाधापीडावमर्दकृपयोः प्रीतिः प्रेमप्रमोदयोः । प्रेक्षा नृत्तेक्षणे बुद्धौ बाधा दुःखनिषेधयोः ॥ २५ ॥ Vaijayantī 6.2.25
  • वैजयन्ती निर्धिक् भर्त्सने कुत्सने च नि न्यग्भावनिकामयोः । नाभावान्यविरोधेषु निर्निर्णयनिषेधयोः ॥ ५ ॥ Vaijayantī 8.7.5
  • वैजयन्ती विप्रश्ने विकल्पे नु स्विच्च प्रादौ यात्राप्रकृष्टयोः । वि निषेधे पृथग्भावे वा विकल्पोपमानयोः ॥ ६ ॥ Vaijayantī 8.7.6
  • वैजयन्ती स्मसमुच्चये च वै पापे वाक्यारंभप्रसिद्धयोः । स्मृतौ वृत्ते निषेधे स्म स्वः स्वर्गपरलोकयोः ॥ ७ ॥ Vaijayantī 8.7.7
  • वैजयन्ती माउ तापेऽव्ययमीशे ना मा निषेधे श्रियां स्त्रियाम् । अ निषेधे पुमान्विष्णावि विचित्रे स्मरे पुमान् ॥ १० ॥ Vaijayantī 8.7.10
  • वैजयन्ती खलुनिषेधे वागलंकारे ज्ञीप्सनेऽनुनये खलु । तूष्णीमर्थे सुखे जोषं तर्हि स्यात्प्रश्न उत्तरे ॥ २० ॥ Vaijayantī 8.7.20