बाधा
bādhāस्त्री · fem.In 14 kośas: 11 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
मनसः कर्म संकल्पः स्यादथो शर्म निर्वृतिः ।सातं सौख्यं सुखं दुःखं त्वसुखं वेदना व्यथा ॥ १३७० ॥पीडा बाधार्तिराभीलं कृच्छ्रं कष्टं प्रसूतिजम् ।आमनस्यं प्रगाढं स्यादाधिः स्यान्मानसी व्यथा ॥ १३७१ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पीडा बाधा व्यथा दुःखमामनस्यं प्रसूतिजम् ।स्यात्कष्टं कृच्छ्रमाभीलं त्रिष्वेषां भेद्यगामि यत् ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
स्यात्पीडनं विडहनं पीडा पीडिश्च पीड्यपि ।अतिरार्त्तिर्व्यथा पीडा बाधौ पुंसि स्त्रियामुभौ ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
क्लीबे दुःखमकं कलाकल अमानस्याऽऽमनस्ये तथा-ऽऽभीलं स्याद्गहनं प्रगाधमुदितं कष्टं च कृच्छ्रं समम् ।तृप्रः सूतिजकक्षसत्रमसुखं पुंस्याधिरर्त्तिः स्त्रियाम्आबाधाऽपि च वेदना निगदिता पीडा च बाधा व्यथा ॥ ४८ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderस्त्रीfem.
शरद्दृषद्दरत्प्रोक्ता मदिः कृषिकवस्तुनि ।गदा-वितर्द्येकपद्यो गन्धा गोधा प्रधिर्गदिः ।शिरोधिरोषधिर्बाधा विधा संधा स्व[225b]धा सुधा ॥ ५६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
सौख्यं सातं तथा दुःखं पीडा स्यादर्तिवेदने ।कष्टं कृच्छ्रं व्यथा बाधा स्यादाभीलं तथाशुभम् ॥ २६० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
दुःखं कष्टं व्यथा पीडा वेदना यातनासुखम् ।कृच्छ्रं बाधार्तिराभीलं विधुरं व्यसनं विपत् ॥ ९७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
दुःख व्यथाऽसुखं पीडा बाधा बाघश्च वेदना ।आमनस्यममानस्यं प्रगाढञ्च प्रसूतिजम् ॥ २४९२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पीडा कष्टं व्यथा दुःखं अर्तिरार्तिश्च पीडनम् ।आबाधा बाधनं बाधा कृच्छ्रं दुःखं प्रसूतिजम् ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शान्तं तालव्यदन्त्याद्यं भद्रं भन्द्रमसौख्यके ।तृप्तं दृप्रं बाधा बाध आबाधा चाऽमनस्यवत् ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 बा (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
अलक्ष्मीनिर्ऋतिज्येष्ठा विष्टिराजूरथ व्यथा ।पीडा बाधा कारणा स्याद्यातना तीव्रवेदना ॥ ११९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
बाधा निषेधेऽपि च दुःख उक्तासुधा तु मूर्वाविकसास्नुहीषु ।विलेपवस्तुन्यमृतेऽथ संधास्थितौ च संवि[8b]द्यथ लालसायाम् ।श्रद्धातिभक्तौ क्रमतस्तु वृद्धौस्पर्धापि संघर्षणसाम्ययोः स्यात् ।मुग्धोऽन्यवत्सुन्दरमूढयोः स्या-द्विधुः सुधांशौ गरुडध्वजे च ॥ ६४ ॥
उपजातिःmetre not read in every linenearly उपजातिः: pāda 2, syllable 5 वि (wrong syllable)
नद्धो बद्धे समुद्धृते वधो बन्धकरन्धयोः ।बन्धुर्ना बान्धवे मित्रे बन्धूके भ्रातरीत्यपि ॥बाधा निषेधे दुःखे च बुधः सोमजसूरिणोः ।बुद्धो जिने पण्डिते ना बुधितेऽपि च वाच्यवत् ॥बोधः समाधिभेदे ना तथा पिप्पलभूरुहे ।मधु क्लीबं पुष्परसे मर्त्ये क्षौद्रे रसान्तरे ॥पुंसि मधुद्रुमे चैव वसन्ते द्रैत्यभिद्यपि ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 द्धृ (wrong syllable)
बाधा as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश पीडपीडे बाधानुकम्पे च गडो मीनान्तराययोः । गडुः पृष्ठगुडे कुब्जे षडः पेयान्तरं भिदा ॥ Dharaṇikośa 12.1.2