सूर्प
sūrpaक्ली · neut.In 7 kośas: 7 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
मुशलोप्यथ कण्डन्यामुदुलूभ्यां खलस्त्रिषु ।स्यात् क्लीबे पवनं शूर्पं सूर्पं प्रस्फोटनं पुनः ॥ ९१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
अयोनिशूकिलोऽथास्याग्रे शम्बः कण्डनी पुनः ।उलूखलोदूखले च * [शू]र्प-सूर्पे तु न स्त्रियाम् ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
आवापचापसूर्पाणि दीपस्तूपोडुपाः शफः ।कुतपोऽथ डिम्बबिम्बकलभाः ककुभो निभः ॥ १४८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 थ (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
शूर्पं सूर्पञ्च प्रख्यातं प्रोक्तं प्रस्फोटनं पुनः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ञ्च (wrong syllable)
genderक्लीneut.
अस्त्री सूर्पश्च शूर्पश्च कुल्यः प्रस्फोटनी नला ।सूर्पवातः फुल्लकालश्चालनी तितउः पुमान् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
तितउः चालनी स्त्रीषण्, सूर्पं तालव्यदन्त्ययुक् ।प्रस्फोटनेऽन्तिकायां त्वश्मन्तमश्मन्तकान्वितम् ॥ ५८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
मार्जालीयश्च मार्जारोऽहौ भुजङ्गो भुजङ्गमः ।भुजगः सर्प-सूर्पौ च सरीसृपश्च गूढपाद् ॥ ३३८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 सृ (wrong syllable)
genderपुंmasc.
द्वे मत्स्यजातौ सूर्मस्तु सूर्मीत्यपि च नृस्त्रियोः ।स्याल्लोहप्रतिमायां च शुष्ककाष्ठे च नप् पुनः ॥ १५४२ ॥
अनुष्टुप्
meaningsमत्स्यजाति
सूर्प as a meaning in nānārtha verses
- शब्दरत्नावली कुल्यपुंसि क्लीबन्तु कायं स्यान्मनुष्यतीर्थभिद्यपि । क्रिया कर्मणि पूजायामारम्भे सम्प्रधारणे ॥ उपाये निष्कृतौ शौचे चेष्टायामपि च स्त्रियाम् । कुड्यं विलेपने भित्तौ क्लीबं कौतुहलेऽपि च ॥ कुल्यं सूर्पे कीकशे स्यादामिषे द्रोणभिद्यपि । कुल्या जीवन्तिकौषध्यां प्रणाल्यां सरिति स्त्रियाम् ॥ अमात्ये पुंसि च कुलीद्भवे कुलहिते त्रिषु । कृत्या कर्मणि देवे स्त्री विद्विष्टकार्ययोस्त्रिषु ॥ गयो ना पशुराजर्षिभेदे तीर्थे पुनः स्त्रियाम् । गव्या गोसंहतौ क्लीबं रागद्रव्ये धनुर्गुणे ॥ गोदुग्धादिगोहितयोस्त्रिषु गव्यं निगद्यते ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.11