प्रसेव
prasevaपुं · masc.In 10 kośas: 7 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 5 as a meaning of another word.
प्रस्फोटनं शूर्पमस्त्री चालनी तितउः पुमान् ।स्यूतप्रसेवौ कण्डोलपिटौ कटकिलिञ्जकौ ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रस्थोऽस्त्रियां स्त्रियां पाली पालिश्चापि स्त्रियामथ ।स्यात्कटस्त्रिष्वलिञ्जो ना प्रसेवः स्यूत इत्यपि ॥ ९४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ताम्बूलदो वागुरिकः * * * [ताम्बूल]पिटकस्त्रिषु ।स्त्रियौ तु पेटा-मञ्जूषे पुटकं पुस्तकादिभृत् ।वंशजे भाजने पिण्ड-कण्डोलौ पिटक[96a]स्त्रिषु ।समुद्गकः संपुटकः प्रसेवः स्यूत इत्यपि ।कटस्त्रिषु किलिञ्जो नासने वीरणनिर्मिते ।कटकोणः(लः) प्रतिग्राहः पतद्ग्राहः पतद्ग्रहः ॥ ३६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
शाङ्खिकः स्यात्काम्बिविको भस्रा चर्मप्रसेविकः ।धृतिः श्रुतिश्चोपध्मान्तः प्रसेवो दनायुधः ॥ २४० ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्का (wrong syllable); pāda 3, syllable 4 ति (syllables merged)
genderपुंmasc.
चालिन्यां तितउः पुंसि प्रसेवे स्यूत इष्यते ।पुटिके पेटकः पेटः कण्डोलः कण्ड इत्यपि ॥ ४४० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चालनं क्लीवमप्याहुर्व्याडिगङ्गाधरादयः ।स्यूतः स्यूनः प्रसेवस्तु त्रयं धौतकटे स्मृतम् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सेवनं च स्यूतौ, स्यूते तु प्रसेवश्च प्रसेवकः ।स्योनं स्यात्तन्तुवाये तु तन्त्रवायः कुविन्दवत् ॥ ३४१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
दीदिविः पुंसि गीर्वाणगुरौ भक्ते समुच्छिते ।निष्पावः सूर्पपवने राजमाषे कडङ्गरे ॥निह्नवः स्यादविश्वासे तथा गुप्तावलापयोः ।पल्लवो विटपे षिङ्गे विस्तारे वलयेऽपि च ॥शृङ्गोरेऽलक्तरागे च चापलेऽपि च न स्त्रियाम् ।प्रभवो जन्महेतौ स्यात्स्थले चाद्योपलब्धये ॥प्रसेवः स्यूतवीणाङ्गे प्रभावः शक्तितेजसोः ॥
अनुष्टुप्
प्रसेव as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु सेवकस्यात्सेवकः [प्र]सेवे परवत्सेवाकरे प्रोक्तः । मानद्रुमेऽप्यशोको निःशोके वाच्यवद्गदितः ॥ ७० ॥ Koṣakalpataru 6.1.70
- कोषकल्पतरु स्यूतस्यूतं प्रसेवोतगतं नतं तु नम्रे पुमान्स्यात्तगरद्रुमे च । शीघ्रे विलीने च पलायिते च द्रुतं युतं हस्तचतुष्टये स्यात् ॥ ६ ॥ Koṣakalpataru 6.16.6
- नानार्थार्णवसंक्षेप सेवकस्यूते प्रसेवसंज्ञे ना त्रि तु सेवितरि स्मृतः । सेनानीस्तु पुमान् स्कन्दे त्रि तु सेनापतौ स्मृतः ॥ २००२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.2002
- शब्दरत्नावली स्यूतसितं धवलबद्धावसिते खण्डान्तरे सिता । स्यूतिः सीवनसन्तत्योः स्यूतः सूतप्रसेवयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.67
- त्रिकाण्डशेष वीणाकुम्भो वारस्त्रियाः कान्ते रक्षोराशिप्रभेदयोः । वीणा प्रसेवे ककुभो रागभेदेऽर्ज्जुनद्रुमे ॥ २८५ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.285