आचमन
ācamanaक्ली · neut.In 13 kośas: 11 synonym verses, 10 as a meaning of another word.
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
आचमनमुपस्पर्शनमाप्लवनं स्नानमिष्यते सवनम् ।निर्णिक्तं प्रक्षालितमाहुर्धौतं च तुल्यार्थम् ॥ ४०८ ॥
आर्या
genderक्लीneut.
परिकर्माङ्गसंस्कार आचामः स्नानमाप्लवः ।स्त्र्याप्लुतिः स्यादाचमनमभिषेकोऽवगाहनम् ॥ ३६६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 दा (wrong syllable)
genderक्लीneut.
उपस्पर्शस्त्वाचमनमाचामोथाप्यभाषणम् ।वाचोयमश्च यमनं मौनं स्यादप्यथ स्त्रियौ ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
बर्हिष्ठं स्यादाचमनमरिष्टं वज्रवद्रुचम् ।गुथो वृत्ततृणः शृण्टो गुडाकः पृथुकन्दकः ।गुच्छकन्दतृणं गुण्ठशृङ्गवेराभमूलकः ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
उपस्पर्शस्त्वाचमनमथ मौनमभाषणम् ।हृदि साक्षात्कृतिर्ध्यानं धारणा चित्तबन्धनम् ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वालके जलकेशाख्यं बर्हिष्ठं दीर्घरोमकम् ।ह्रीबेरोदीच्यवज्रणि पिङ्गमाचमनं कचम् ॥ २३१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 ज्र (wrong syllable)
genderक्लीneut.
आचमनमुपस्पर्शो जलेन मुखस्पर्शने ।सेकश्च सेचनं धारो घृतादेरग्निसिंचने ॥ १३९६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
ईर्यापथस्थितिश्चर्या व्रतिध्यानादिधर्मके ।आचामः स्यादाचमनमुपस्पर्शः शुचिप्रणीः ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
उपस्पर्शस्त्वाचमनमपचारस्त्वपक्रिया ।हिंसाकर्माभिचारः स्यादासनं स्वस्तिकादिकम् ॥ १२५८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
आचमन as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश उपस्पर्शउपस्पर्शो गौण?स्पर्शे स्नानाचमनयोरपि । [101] उपदंशो विदंशः स्याच्छेकाव्याधावपि स्मृतः ॥ Dharaṇikośa 29.2.15
- कोषकल्पतरु स्पृशिस्पृशिस्तु स्यादाचमने स्नानस्पर्शनयोरपि ॥ ४ ॥ Koṣakalpataru 3.5.4
- कोषकल्पतरु उपस्पर्शनवर्णे विसर्जनीयेऽप्यभिनिष्टानः स्मृतो विज्ञैः । स्नाने स्पर्शे चोपस्पर्शनमुक्तं तथाचमने ॥ ६० ॥ Koṣakalpataru 6.21.60
- कोषकल्पतरु उपस्पर्शस्याद्वेष्टनेऽथाचमनाप्लवार्थः स्यात्स्पर्शमात्रेऽथ नरे च वैश्ये । भूमिस्पृगुक्तोऽथ खलेऽन्यवत्स्या- च्छनैश्चरे क्रूरदृगादिलिङ्गः ॥ ३० ॥ Koṣakalpataru 6.30.30
- नानार्थार्णवसंक्षेप उपस्पर्शस्यात् परस्मैपदेऽप्येष आत्मनेपद एव च । उपस्पर्शस्तु संस्पर्शे स्नानाचमनयोरपि ॥ ४४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.44
- नानार्थार्णवसंक्षेप उपस्पर्शनस्यादुपस्पर्शनं स्पर्शे स्नानाचमनयोरपि । उपवर्तनमित्येतदश्वानां लुठने क्षितौ ॥ ६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 7.6
- शिवकोष बालबालोऽस्त्रियामाचमने यूथीबालैलयोः स्त्रियाम् । भल्ली भल्लातके भल्लोऽरलौ शालोक्षिपीलुके ॥ ४४६ ॥ Śivakoṣa 23.1.446
- शब्दरत्नावली उपस्पर्शनस्नानेऽप्या चमने स्पर्शे स्यादुपस्पर्शनं तथा । सुसंस्कृते विनिहते उपसम्पन्नमीरितम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.132
- शब्दरत्नावली उपस्पर्शअपदेशो व्याजलक्ष्यनिमित्तसङ्कटेषु च । अपभ्रंशोऽपशब्दे स्याद्भाषाभेदे च पतने ॥ आश्रयाशः पुमानग्नौ त्रिषु चाश्रयनाशके । उपस्यर्शस्त्वाचमने स्नानस्पर्शनयोरपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.30.28
- वैजयन्ती उपस्पर्शनस्यादुपस्पर्शनं स्पर्शे स्नानाचमनयोरपि । दुग्धाम्रे दुग्धतालीयं स्यात् फेनेऽपि च दुग्धजे ॥ १४ ॥ Vaijayantī 8.3.14