कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

ध्यान

dhyānaक्ली · neut.

In 15 kośas: 15 synonym verses, 20 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवाधिदेवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 1.84 · p. 7
ध्यानं तु विषये तस्मिन्नेकप्रत्ययसंततिः ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 2.250 · p. 17
मोहो मौढ्यं चिन्ता ध्यानममर्षः क्रोधसंभवः ॥ ३२० ॥गुणो जिगीषोत्साहवांस्त्रासस्त्वाकस्मिकं भयम् ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 त्सा (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 स्या (wrong syllable)
genderक्लीneut.
एकादिसंख्यासंज्ञाकोष Ekādisaṃkhyāsaṃjñākoṣa · अज्ञात चतुःसंख्यावाचकाः शब्दाः- Ekādisaṃkhyāsaṃjñākoṣa 4.10 · p. 200
गजजाति-याम-सेनाङ्ग-दण्डहस्ता महाजने वणिजः ।दशरथपुत्रोपाय-ध्यान-कथा-ऽभिनय-रीति-गोचरणाः ॥ १० ॥
गीतिः
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव ऋषिगोत्रब्रह्मप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.5.172 · p. 87
ध्यानं तु विषये तस्मिन्नेकप्रत्ययसन्ततिः ।समाधि स्त्री तदेवार्थमात्राभासनरूपकम् ॥ १७२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नाट्यप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.5.115 · p. 429
आध्या ध्यानं पुंसि वा स्यादुत्कण्ठोत्कलिके स्त्रियौ ।हृल्लेखा स्याद्रणरणस्तद्वदायल्लकः पुनः ॥ ११५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ नाट्यवर्गः Koṣakalpataru 1.6.150 · p. 91
कौसीद्यं मिद्धमालस्यं चिन्तश्चिन्ता च चिन्तिया ।स्त्रियां स्मृतिः पंसनं(?) स्याद्ध्यानं [न] नरि चिन्तना ॥ १५० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.88 · p. 240
उपस्पर्शस्त्वाचमनमथ मौनमभाषणम् ।हृदि साक्षात्कृतिर्ध्यानं धारणा चित्तबन्धनम् ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति पण्डितवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 2.4.135 · p. 33
उपवासश्चोपवस्तं व्रतं नियमपालनम् ।समाधिर्धारणा ध्यानं प्रणिधानं च चिन्तनम् ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवाधिदेवविभागः Suśīlanāmamālā 2.61 · p. 10
क्वचिद्ध्येये तु चित्तस्य स्थिरबन्धो हि धारणा ।ध्यानं तद्विषये चैकप्रत्ययसन्ततिर्मतम् ॥ ६१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 य (wrong syllable)
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवविभागः Suśīlanāmamālā 3.472 · p. 59
मोहो मौढ्यं समानार्थः चिन्ता ध्यानं तथैव च ।अमर्षः क्रोधसञ्जातो जिगोषोत्साहवान् गुणः ॥ ४७२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्वर्गवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 2.1.482 · p. 34
आध्या चिन्ता स्मृतिर्ध्यानमाध्यानमपि चिन्तिते ।उत्कण्ठा स्यादुत्कलिका उत्साहोऽध्यवसायवत् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि द्वितीयः काण्डः Śabdaratnākara 2.127 · p. 187
चिन्तायां चिन्तिया ध्यानं धाम नान्तं नपुंसके ।प्रतिचिकीर्षारूपे तु ध्याने मर्ष आमर्षकः ॥ १२७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण चित्ताध्यायः Śabdaratnākara 1.9.277 · p. 38
प्रणिधानं प्रसंख्यानं ध्यानं सत्त्वं रजस्तमः ।गुणास्तत्त्वं प्रकृत्याद्यमविद्या स्यादहंमतिः ॥ २७७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण उक्तशेषाध्यायः Śabdaratnākara 3.8.1779 · p. 215
स्यात् पृथग्दृष्टिरध्यात्मज्ञानं ध्यानं तु चिन्तनम् ।क्लेशोऽविद्यास्मितादिः स्याद्विपाको भवितव्यता ॥ १७७९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश ब्राह्मणाध्यायः Vaijayantī 3.6.232 · p. 102
ध्यानं तु विषये तस्मिन्नेकप्रत्ययसंततिः ।समाधिर्ना तदेवार्थमात्राभासनरूपकम् ॥ २३२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.

ध्यान as a meaning in nānārtha verses