व्यवसाय

व्यवसाय as a meaning in nānārtha verses

• नामलिङ्गानुशासनम् सत्त्वद्रव्यासुव्यवसायेऽपि सत्त्वमस्त्री तु जन्तुषु ॥ २१३ ॥ Amarakośa 3.3.213
• धरणिकोश पदपदं स्थानेऽपदेशे च लक्षे स्याद्वाक्यशब्दयोः । व्यवसाये परित्राणे पादतच्चिह्नवस्तुषु ॥ Dharaṇikośa 17.3.1
• धरणिकोश सत्त्वसत्त्वं द्रव्ये स्वभावेऽपि पिशाचादौ गुणे रसे । आयुधे व्यवसाये च वृद्धौ प्राणेषु जन्तुषु ॥ Dharaṇikośa 28.3.3
• कोषकल्पतरु सत्त्वस्त्री तेजनीस्पृक्क्षितिपाङ्गनासु सत्त्वोऽस्त्रियां जन्तुपिशाचयोश्च । गुणेऽसुषु क्लीबमिहात्मतायां द्रव्ये स्वभावे व्यवसायधाम्नोः ॥ ९९ ॥ Koṣakalpataru 6.29.99
• कोषकल्पतरु वेषपशुर्मृगादौ प्रमथे च मेषे तिर्यक्षु सर्वेष्वसुमत्सु पुंसि । वेषोऽपि दुःखव्यवसाययोस्तु क्लेशोऽपि रागादिषु संप्रदिष्टः । वंशस्तु पृष्ठावयवे च वेणौ कुले च वर्गेऽप्यथ दंश आद्ये ॥ ९ ॥ Koṣakalpataru 6.30.9
• कोषकल्पतरु त्विष्कान्तौ तथा त्विड्व्यवसायके च रुचौ जिगीषावचसोरपि स्त्री । स्त्री व्यापने विट् श[84a]मले न पुंसि शुषिस्तु शोषो विवरेऽपि च स्त्री ॥ ४३ ॥ Koṣakalpataru 6.30.43
• कोषकल्पतरु जिगीषाशुश्रूषा परिचर्याकथानयोः श्रोतुमिच्छायाम् । व्यवसाये तु जिगीषा विजयेच्छायां प्रकर्षेऽपि ॥ ६१ ॥ Koṣakalpataru 6.30.61
• नानार्थार्णवसंक्षेप पदशाखायां त्वपि वैचित्र्ये नान्तशब्दं प्रचक्षते । पदमङ्घ्रौ शरे त्राणे व्यवसायापदेशयोः ॥ ३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.3.36
• नानार्थार्णवसंक्षेप सत्त्वसत्त्वं स्वभावे सत्तायां द्रव्येऽन्तःकरणे बले । पराक्रमे साङ्ख्यगुणे व्यवसायात्मभावयोः ॥ १४४० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1440
• नानार्थार्णवसंक्षेप जिगीषाजिगीषाशब्द उद्दिष्टो व्यवसायजयेच्छयोः । जुगुप्सा तु घृणायां च निन्दायां चाथ झल्लरी ॥ ३३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.1.33
• नानार्थार्णवसंक्षेप चर्षणिवध्वां बुद्धौ मनुष्ये च व्यवसाये च ना पुनः । चतुष्पाद्रावणे त्रिस्तु चतुरङ्घ्रौ पुमान् पुनः ॥ ७३५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.735
• परमानन्दीयनाममाला त्विष्त्विट् च वाण्यां प्रभायां च जिगीषाव्यवसाययोः । रुचौ तृट् च मता लोभतृष्णयोस्तुः स्मृतौ पुनः ॥ २३ ॥ Paramānandīyanāmamālā 1.23
• परमानन्दीयनाममाला जिगीषाजृम्भितं जृम्भणोत्फुल्लचेष्टितेष्वपि वर्धिते । जिगीषा तु जयेच्छायां व्यवसाये तथोच्यते ॥ २०१ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.13.201
• परमानन्दीयनाममाला पदपदं त्राणे क्रमे स्थानेऽपवादव्यवसाययोः ॥ २८३ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.19.283
• शब्दरत्नावली पदनिन्दा स्थियान्तु कुत्सायामपवादे च दुष्कृतौ । पदं वाक्ये व्यवसाये शब्दप्रदेशयोरपि ॥ पादे च पादचिह्णो च स्थाने त्राणे च वस्तुनि । अङ्के च श्लोकपादे च क्लीबं स्यात्किरणे पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.18.3
• शब्दरत्नावली सत्त्वशिवाभयामलक्याञ्च दुर्गाक्रोष्टीशमीषु च । सत्त्वं बले गुणे द्रव्ये पिशाचादिस्वभावयोः । व्यवसायधनप्राणात्मतास्वस्त्री तु जन्तुषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.29.22
• शब्दरत्नावली क्लेशक्लेशो दुःखे च कोपे च व्यवसाये भवेत्पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.30.5
• शब्दरत्नावली तरीषतरीषः शोभनाकारे व्यवसायेऽब्धिभेलयोः । तारिषी शक्रकन्यायां ना स्वर्गाम्बुधिकाञ्चने ॥ Śabdaratnāvalī 7.31.20
• शब्दरत्नाकर सत्त्वद्रव्ये बलेऽन्तःकरणे व्यवसायात्मभावयोः । स्वभावे निर्मलज्ञाने सत्त्वमस्त्री तु जन्तुषु ॥ २०२१ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2021
• वैजयन्ती पदपदं स्थाने शरे त्राणे पादांके पादचिह्नयोः । शब्देंऽशुवस्तुवाक्येषु व्यवसायापदेशयोः ॥ १८ ॥ Vaijayantī 6.3.18
• वैजयन्ती सत्त्वशीतो ना वेतसे शेलौ शैत्ये क्ली तद्वति त्रिषु । सत्त्वोऽस्त्री जन्तुषु क्ली तु व्यवसाये पराक्रमे ॥ ९३ ॥ Vaijayantī 6.5.93