कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

निकृष्ट

nikṛṣṭaवि · adj.

In 12 kośas: 11 synonym verses, 13 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.97 · p. 54
गुणोपसर्जनोपाग्र्याण्यप्रधानेऽधमं पुनः ॥ १४४१ ॥निकृष्टमणकं गर्ह्यमवद्यं काण्डकुत्सिते ।अपकृष्टं प्रतिकृष्टं याप्यं रेफोऽवमं ब्रुवम् ॥ १४४२ ॥खेटं पापमपशदं कुपूयं चेलमर्व च ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ति (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 प (wrong syllable)
गुणविउपसर्जनविउपाग्र्यविअधमविनिकृष्टविअणकविगर्ह्यविअवद्यविकाण्डविकुत्सितविअपकृष्टविप्रतिकृष्टवियाप्यविरेफविअवमविब्रुवविखेटविपापविअपशदविकुपूयविचेलविअर्ववि
genderविadj.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.54
निकृष्टप्रतिकृष्टार्वरेफयाप्यावमाधमाः ।कुपूयकुत्सितावद्यखेटगर्ह्याणकाः समाः ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
निकृष्टविप्रतिकृष्टविअर्वन्विरेफवियाप्यविअवमविअधमविकुपूयविकुत्सितविअवद्यविखेटविगर्ह्यविअणकवि
genderविadj.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.337 · p. 40
अर्वाणमणकमपसदमवममवद्यं निकृष्टमपकृष्टम् ।अधमं चेलं काण्डं खेटं पापं च रेफसं प्राहुः ॥ ३३७ ॥
गीतिः
अर्वन्विअणकविअपसदविअवमविअवद्यविनिकृष्टविअपकृष्टविअधमविचेलविकाण्डविखेटविपापविरेफसवि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.103 · p. 225
निकृष्टे प्रतिकृष्टार्वरेफयाप्यावमाधमाः ।रोपरेपारमा रेवो निकृष्टः संडमस्त्रियाम् ॥ १०३ ॥
अनुष्टुप्
प्रतिकृष्टविअर्वविरेफवियाप्यविअवमविअधमविरोपविरेपविअरमविरेवविनिकृष्टविसण्डपुंक्ली
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.70 · p. 19
द्वयहीनं त्वप्रधानमुपसर्जनमित्यपि ।निकृष्ट-प्रतिकृष्टापकृष्ट-याप्यावमाधमाः ॥रेप-रेफ-कुपूयार्व-कपूयावद्य-गर्हिताः ।गर्ह्य-कुत्सित-खेटापसद-चेल-ब्रुवाणकाः ॥ ७० ॥
अनुष्टुप्
अप्रधानविउपसर्जनविनिकृष्टविप्रतिकृष्टविअपकृष्टवियाप्यविअवमविअधमविरेपविरेफविकुपूयविअर्वविकपूयविअवद्यविगर्हितविगर्ह्यविकुत्सितविखेटविअपसदविचेलविब्रुवाणकवि
genderविadj.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.331 · p. 93
अवद्यमपकृष्टं च निकृष्टं ब्रुवरेफसी ।याप्यं काण्डावमे चेलं कुपूयं खेटमेव च ॥ ३३१ ॥
अनुष्टुप्
अवद्यविअपकृष्टविनिकृष्टविब्रुवविरेफस्वियाप्यविकाण्डविअवमविचेलविकुपूयविखेटवि
genderविadj.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2620 · p. 422
अधममणकं गर्ह्यं निकृष्टं काण्डकुत्सिते ।अवद्यमपकृष्टञ्च प्रतिकृष्टं ब्रुवं पुनः ॥ २६२० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 म (wrong syllable)
अधमविअणकविगर्ह्यविनिकृष्टविकाण्डविकुत्सितविअवद्यविअपकृष्टविप्रतिकृष्टविब्रुववि
genderविadj.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश विशेषणवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 5.5 · p. 163
अधमस्तु निकृष्टोऽर्वा कुपूयः कुत्सितोऽवमः ।खेटगर्ह्यावद्ययाप्या अणकः रेकरेपसौ ॥
अनुष्टुप्
अधमविनिकृष्टविअर्वन्विकुपूयविकुत्सितविअवमविखेटविगर्ह्यविअवद्यवियाप्यविअणकविरेकविरेपस्वि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1583 · p. 191
प्रतिकृष्टनिकृष्टार्वरेफगर्ह्याधमावमाः ।कुपूयः कत्सितः खेटो याप्योऽवद्योज्वरोऽणकाः ॥ १५८३ ॥
अनुष्टुप्
प्रतिकृष्टविनिकृष्टविअर्वविरेफविगर्ह्यविअधमविअवमविकुपूयविकुत्सितविखेटवियाप्यविअवद्यविअवरविअणकवि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण उक्तशेषाध्यायः Śabdaratnākara 3.8.1850 · p. 225
सम्मुखीनस्त्वभिमुखः सुमुखस्तु प्रगल्भवाक् ।कृतकृत्यः कृतार्थः स्यात् समौ न्यक्षनिकृष्टकौ ॥ १८५० ॥
अनुष्टुप्
संमुखीनविअभिमुखविसुमुखविकृतकृत्यविकृतार्थविन्यक्षविनिकृष्टवि
genderविadj.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.75 · p. 207
गर्ह्येऽपकृष्टचेलार्वरेफयाप्याधमावमाः ।प्रतिकृष्टावद्यखेटनिकृष्टाणककुत्सिताः ॥ ७५ ॥
अनुष्टुप्
अपकृष्टविचेलविअर्वविरेफवियाप्यविअधमविअवमविप्रतिकृष्टविअवद्यविखेटविनिकृष्टविअणकविकुत्सितवि
genderविadj.

निकृष्ट as a meaning in nānārtha verses