मत्स्याक्षी
matsyākṣīस्त्री · fem.In 14 kośas: 15 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
स्याद्दक्षगन्धा छगलान्त्र्यावेगी वृद्धदारकः ।जुङ्गो ब्रम्ही तु मत्स्याक्षी वयस्था सोमवल्लरी ॥ १३७ ॥
अनुष्टुप्म्ह (ह्म?): ब्रम्ही
genderस्त्रीfem.
मत्स्याक्ष्यां लोहमारः स्यात् अगस्ते मुनिरित्यपि ।क्रपुनाटे त्वेडगर्जकूर्पो मार्जारमोहिनी ॥ २३६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
जीवन्त्यलर्कमत्स्याक्षी कालशाकः कटिल्लकः ।कुस्तुम्बुरी भग्नफला शार्ङ्गरी गिरिकर्णिका ॥ ४७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
मत्स्याक्षी श्यामलग्रन्थिर्ग्रन्थिला ग्रन्थिपर्णिका ।सूचीपत्रा श्यामकाण्डा कलायाऽप्यथ कुन्दुरुः ॥ ३५६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
संजीविन्यथ मत्स्याक्षी सौम्या ब्राह्मी सुवर्चला ।महौषधी सुरश्रेष्ठा सुरेष्टा सुरसा पुनः ॥ ५५४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कपोतवङ्का मण्डूकी ब्राह्मणी दर्दुरच्छदा ।मण्डूकपर्णी मत्स्याक्षी लावण्या च महौषधी ।हिलमोची शङ्खधरा जलब्रह्मी झषाण्डिका ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
ब्राह्म्यां वयःस्था मत्स्याक्षी ब्राह्मणी सोमवल्लरी ।सरस्वती सत्यवती सुस्वरा ब्रह्मचारिणी ॥ ३४३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
ब्राह्म्यां सत्यवती ब्रह्मी मत्स्याक्षी सोमवल्लरी ।मारिषो जीवमारिषः काण्डमारीष ओलकः ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 रि (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
ब्रह्मी ब्राह्मी वयस्या च मत्स्याक्षी सोमवल्लरी ।स्वर्णक्षीरी हैमवती पटुपर्णी हिमावती ।माषपर्णी तू काम्बोजी हयपुच्छी महासहा ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
कपित्थपत्रिका चाथ मत्स्याक्षी सोमवल्लिका ।एकाष्ठीला पापचेली स्थापनी वनतिक्तका ॥ ५८० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कूर्चशीर्षो मधुकरो ह्रस्वाङ्गः शृङ्गिजीवकौ ।ब्रह्म्यां सत्यवती ब्राह्मी मत्स्याक्षी सोमवल्लिका ॥ ६५० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
ब्राह्मी वयःस्था मत्स्याक्षी ब्रह्मा तत् सोमवल्लरी ॥ १२० ॥
genderस्त्रीfem.
मही विषघ्नी चक्राङ्गी मत्स्याक्षी हिलमोचिका ।जलब्रह्मी च शालिञ्चे पत्तूरो लोहमारकः ॥ ३२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
चर्मपर्ण्यां तु शार्ङ्गाष्ठा सुताह्वायामुपोदका ।ब्रह्म्यां सत्यवती ब्राह्मी मत्स्याक्षी सोमवल्लरी ॥ १४४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
मत्स्याक्ष्यां शालशालीनौ पत्तूरो लोहमारकः ।अगस्त्ये मुनिमार्जारावगस्तिर्वंगसेनकः ॥ १५६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
मत्स्याक्षी तु स्त्रियां ब्राणी---तृणान्तरे ।मत्स्याक्षस्तु पुमाञ्छाकस्तम्बे पत्तूरसंज्ञके ॥ १३८२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
meaningsतृणान्तर
तथा तृणलतास्तम्बे मत्स्याक्षीसंज्ञकेऽपि सा ।मत्स्याक्षी चापि विज्ञेया ब्राह्मीति प्रथिता लता ॥ १९३५ ॥
अनुष्टुप्
meaningsब्राह्मी
मत्स्याक्षी as a meaning in nānārtha verses
- नानार्थार्णवसंक्षेप ब्राह्मीमत्स्याक्ष्याख्यतृणस्तम्बे वाचि ब्राह्मी पुमान् पुनः । रात्रेः स्यात् पश्चिमे यामे पुमांस्त्वश्रुणि वाष्पवाक् ॥ ८५३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.853
- शिवकोष महौषधविषायां च विषे स्त्री तु मत्स्याक्षीमत्स्यपित्तयोः । हृद्यगन्धं च रुचके ना तु बिल्वाम्रजीरके ॥ २४२ ॥ Śivakoṣa 15.3.242
- वैजयन्ती सरस्वतीमत्स्याक्ष्यां वाचि गंगायां सरस्वानंबुधौ नदे । Vaijayantī 8.5.35