कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

सगोत्र

sagotraपुं · masc.

In 12 kośas: 10 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.283 · p. 25
भ्राता च भगिनी चापि भ्रातरावथ बान्धवः ।स्वो ज्ञातिः स्वजनो बन्धुः सगोत्रश्च निजः पुनः ॥ ५६१ ॥आत्मीयः स्वः स्वकीयश्च सपिण्डास्तु सनाभयः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह मनुष्यवर्गः Amarakośa 2.6.34
सगोत्रबान्धवज्ञातिबन्धुस्वस्वजनाः समाः ॥ ३४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.509 · p. 58
आत्मीयः स्वजनो बन्धुराप्तो ज्ञातिश्च बान्धवः ।सनाभयः सपिण्डाश्च सगोत्राश्च समाः स्मृताः ॥ ५०९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नरादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.4.98 · p. 31
सर्वेऽमी पितरः पूर्वे पूर्वजा अथ बान्धवाः ।सगोत्रः स्वजनो ज्ञातिः सगन्धो बन्धुरित्यपि ॥ ९८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नाममाला Nāmamālā (Dhanañjaya) · धनञ्जय Nāmamālā (Dhanañjaya) 42 · p. 21
सहकृत्वा सहकारी सहायः सामवायिकः ।सनाभिः सगोत्रो बन्धुश्च सोदर्यः अवरजोऽनुजः ॥ ४२ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.226 · p. 129
समौ पिता च माता च पितरावेकशेषतः ।बान्धवः स्वजनो ज्ञातिः सगोत्रः स्वनिजावपि ॥ २२६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.608 · p. 136
स्वः स्वजनः सगोत्रश्च ज्ञातिर्बन्धुश्च बान्धवः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 ज (wrong syllable)
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.2 · p. 111
कुलं गोत्रं सगोत्रञ्च तुल्यगोत्रे निगद्यते ।ब्राह्मणो क्षत्रियो वैश्यः शूद्रो वर्णश्चतुष्टयः ।वंशो वीज्यः कौलकेयः कुलजः कुलसम्भवः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण मनुष्याध्यायः Śabdaratnākara 3.1.1139 · p. 140
सगोत्रः स्वजनश्चाथ जारश्चोपपतिः समौ ।गर्भाशयो जरायुर्ना स्यादुल्बं कललोऽस्त्रियाम् ॥ ११३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश भूताध्यायः Vaijayantī 4.4.50 · p. 177
राजबीजी राजवंश्यो बीज्यो वंश्यश्च वंशजः ।स्युर्ज्ञातयः सगोत्राश्च सपिण्डास्तु सनाभयः ॥ ५० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1900 · p. 213
एकगोत्रे द्वयोस्त्रिस्तु गोत्रेण सहितेऽथ नप् ।सहजं स्यात् स्वभावे क्लीपुंस्येनं रभसोऽभ्यधात् ॥ १९०० ॥
अनुष्टुप्
doubtful

सगोत्र as a meaning in nānārtha verses

  • धरणिकोश ज्ञातिसुतौ पुत्रमहीपालावेतावागतकर्बुरौ । क्रतुर्मुनौ च यज्ञे च ज्ञातिः पितृसगोत्रयोः । धूर्तौ कितवधूस्तूरौ प्राप्तिः स्याल्लब्धिसिद्धयोः ॥ Dharaṇikośa 15.1.11
  • शब्दरत्नावली ज्ञातिजातीफले च मालत्यां छन्दस्यश्मन्तिकासु च । ज्ञातिस्ताते सगोत्रे च पुमानप्रसवेऽपि च ॥ ततं वाद्यव्याप्तयोर्ना मारुते विस्तृते त्रिषु । तातः पितरि पूज्ये स्यादनुकम्प्ये च पुंस्ययम् ॥ तिक्तः सुगन्धरसयोः पर्पटे तु नपुंसकम् । तिक्ता च कटुरोहिण्यां वचनादौ तु वाच्यवत् ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.14