सनाभि

sanābhiपुं · masc.

In 14 kośas: 13 synonym verses, 4 as a nānārtha head word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.283 · p. 25

भ्राता च भगिनी चापि भ्रातरावथ बान्धवः ।स्वो ज्ञातिः स्वजनो बन्धुः सगोत्रश्च निजः पुनः ॥ ५६१ ॥आत्मीयः स्वः स्वकीयश्च सपिण्डास्तु सनाभयः ।

अनुष्टुप्

भ्रातृपुं बान्धवपुं स्वपुं ज्ञातिपुं स्वजनपुं बन्धुपुं सगोत्रपुं निजवि आत्मीयवि स्वकीयवि सपिण्डपुं सनाभिपुं

genderपुंmasc.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह मनुष्यवर्गः Amarakośa 2.6.33

मातुर्मातामहाद्येवं सपिण्डास्तु सनाभयः ॥ ३३ ॥

अनुष्टुप्

मातामहपुं सपिण्डपुं सनाभिपुं

genderपुंmasc.

हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.509 · p. 58

आत्मीयः स्वजनो बन्धुराप्तो ज्ञातिश्च बान्धवः ।सनाभयः सपिण्डाश्च सगोत्राश्च समाः स्मृताः ॥ ५०९ ॥

अनुष्टुप्

आत्मीयपुं स्वजनपुं बन्धुपुं आप्तपुं ज्ञातिपुं बान्धवपुं सनाभिपुं सपिण्डपुं सगोत्रपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नरादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.4.99 · p. 31

सपिण्डश्चापि दायादः सनाभिः स्वेऽप्यथ स्त्रियाम् ।जातिता बन्धुता पुंसि ज्ञातिभावो नपुंसकम् ॥ ९९ ॥

अनुष्टुप्

सपिण्डपुं दायादपुं सनाभिपुं स्वपुं जातितास्त्री बन्धुतास्त्री ज्ञातिभावपुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.9 · p. 210

दौहित्री दुहितुः कन्या पौत्री नप्त्री सुतात्मजा ।प्रजावती भ्रातृजाया सपिण्डास्तु सनाभयः ॥ ९ ॥

अनुष्टुप्

दौहित्रीस्त्री पौत्रीस्त्री नप्त्रीस्त्री प्रजावतीस्त्री भ्रातृजायास्त्री सपिण्डपुं सनाभिपुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.66 · p. 29

प्रख्य-प्रतीकाश-निभोपमानो-पमा-प्रकार-प्रतिम-प्रकाशाः ।संकाश-नीकाश-सनाभि-भूतरूपादयश्चोत्तरगाः समार्थाः ॥ ६६ ॥

उपजातिः

प्रख्यवि प्रतीकाशवि निभवि उपमानवि उपमावि प्रकारवि प्रतिमवि प्रकाशवि संकाशवि नीकाशवि सनाभिवि भूतवि रूपवि

genderविadj.

नाममाला Nāmamālā (Dhanañjaya) · धनञ्जय Nāmamālā (Dhanañjaya) 42 · p. 21

सहकृत्वा सहकारी सहायः सामवायिकः ।सनाभिः सगोत्रो बन्धुश्च सोदर्यः अवरजोऽनुजः ॥ ४२ ॥

metre not recognised

सहकृत्वन्पुं सहकारिन्पुं सहायपुं सामवायिकपुं सनाभिपुं सगोत्रपुं बन्धुपुं सोदर्यपुं अवरजपुं अनुजपुं

genderपुंmasc.

परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.227 · p. 129

बन्धुः स्वकीय आत्मीयः सपिण्डास्तु सनाभयः ।नपुंसकं क्लीबषण्ढौ पण्डो देहे पुरं वपुः ॥ २२७ ॥

अनुष्टुप्

बन्धुपुं स्वकीयवि आत्मीयवि सपिण्डपुं सनाभिपुं नपुंसकक्ली क्लीबपुं षण्ढपुं पण्डपुं पुरक्ली वपुस्क्ली

genderपुंmasc.

पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.101 · p. 38

सनाभयः सपिण्डाः स्युर्ज्ञातेयं ज्ञातिता स्मृता ।सति भर्तरि कुण्डः स्यान्मृते भर्तरि गोलकः ॥ १०१ ॥

अनुष्टुप्

सनाभिपुं सपिण्डपुं ज्ञातेयक्ली ज्ञातितास्त्री कुण्डपुं गोलकपुं

genderपुंmasc.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.610 · p. 136

सनाभयः सपिण्डाः स्युः पितुः सप्तान्तर्गता जनाः ।

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्

सनाभिपुं सपिण्डपुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.184 · p. 95

प्रपितामहतातस्तु स्याद्वृद्धप्रपितामहः ।मामामहादयोऽप्येवं सपिण्डास्तु सनाभयः ॥

अनुष्टुप्

वृद्धप्रपितामहपुं सपिण्डपुं सनाभिपुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण मनुष्याध्यायः Śabdaratnākara 3.1.1138 · p. 140

समानोदर्यसोदर्यौ सगर्म्यः सहजश्च सः ।सनाभयः सपिण्डाः स्युर्बन्धुस्वज्ञातिबान्धवाः ॥ ११३८ ॥

अनुष्टुप्

समानोदर्यपुं सोदर्यपुं सगर्भ्यपुं सहजपुं सनाभिपुं सपिण्डपुं बन्धुपुं स्वपुं ज्ञातिपुं बान्धवपुं

genderपुंmasc.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश भूताध्यायः Vaijayantī 4.4.50 · p. 177

राजबीजी राजवंश्यो बीज्यो वंश्यश्च वंशजः ।स्युर्ज्ञातयः सगोत्राश्च सपिण्डास्तु सनाभयः ॥ ५० ॥

अनुष्टुप्

राजबीजिन्पुं राजवंश्यपुं बीज्यपुं वंश्यपुं वंशजपुं ज्ञातिपुं सगोत्रपुं सपिण्डपुं सनाभिपुं

genderपुंmasc.

धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास भपादः Dharaṇikośa 23.1.3 · p. 138

जृम्भे जृम्भणविकासे रम्भा वारयोषाप्सराः ।सनाभिः सदृशे ज्ञातावात्मभूः स्मरवेधसोः ।ककुभ् शास्त्रे दिशि ज्ञेया अनुष्टुब्वाचि छन्दसि ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 चि (wrong syllable)

meaningsसदृश ज्ञाति

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ बान्ताः Koṣakalpataru 6.24.52 · p. 278

आरम्भः सुरभिः पुमानृतुपतौ गन्धे च गन्धोपलेचाम्पेये सुमनःफले च कनके स्त्री शल्लकी गोगतः ।सद्गन्धे रुचिरे च वाच्यवदथ ज्ञातौ सनाभिः[30a] समेवर्षाभूर्नरि भेककिंचुलुकयोर्वृश्चीकभेक्योः स्त्रियाम् ॥ ५२ ॥

शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every line

meaningsज्ञाति सम

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1931 · p. 216

सनाभिर्हि सपिण्डेऽन्ये सोदर्येऽथाङ्गुलौ स्त्रियाम् ।त्रिर्नाभिसहिते ना तु सरण्युर्वायुमेघयोः ॥ १९३१ ॥

अनुष्टुप्

meaningsसपिण्ड सोदर्य अङ्गुलि नाभिसहित

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश भान्ताः Śabdaratnāvalī 7.24.13 · p. 252

वल्लभोऽध्यक्षदयितशुभलक्षपावाजिषु ।वर्षाभूः स्त्री तु शोथघ्न्या भूवल्ली भेकयोः पुमान् ॥विष्कम्भः प्रतिबन्धे च विस्तारयोगभेदयोः ।योगिबन्धभेदेऽर्गलारूपकाङ्गप्रभेदयोः ॥विस्रम्भः प्रणये केलिकोपविश्वासयोरपि ।विष्टभ्यो रोगभेदे स्यात्प्रतिबन्धे भवेत्पुमान् ॥वैदर्भं वाक्यवक्तत्वे वेदर्भी रीतिभिद्यपि ।शरभः पशुभेदे स्यात्करमे वानरेऽपि च ॥सनाभिः सदृशे पुंसि ज्ञातौ स्नेहयुतेऽपि च ।सुरभिः शल्लकीमातृसुरागोष्वपि च स्त्रियाम् ॥वसन्ते चम्पके जातीफलगन्धफले पुमान् ।क्लीबं गन्धाश्मनि स्वर्गे सुगन्धिकान्तयोस्त्रिषु ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 पा (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 न्धि (wrong syllable)

meaningsसदृश ज्ञाति स्नेहयुत