पूर्वज
pūrvajaपुं · masc.In 14 kośas: 15 synonym verses, 9 as a meaning of another word.
स्वजाते त्वौरसोरस्यौ मृते भर्तरि जारजः ।गोलकोऽथामृते कुण्डे भ्राता तु स्यात्सहोदरः ॥ ५५० ॥समानोदर्यसोदर्यसगर्भसहजा अपि ।सोदरश्च स तु ज्येष्ठः स्यात्पित्र्यः पूर्वजोऽग्रजः ॥ ५५१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वर्षीयान्दशमी ज्यायान्पूर्वजस्त्वग्रियोऽग्रजः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अग्रजः पूर्वजो ज्येष्ठः कनिष्ठोऽवरजोऽनुजः ।भ्रातृव्यो भ्रातृपुत्रः स्याद् भ्रात्रीयो भ्रातृजस्तथा ॥ ५०६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
समानोदर्यसोदर्यसगर्भ्यसहजाः समाः ।सहोदरः सोदरोऽपि तस्मिञ्ज्येष्ठे तु पूर्वजः ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सर्वेऽमी पितरः पूर्वे पूर्वजा अथ बान्धवाः ।सगोत्रः स्वजनो ज्ञातिः सगन्धो बन्धुरित्यपि ॥ ९८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पञ्चिका दुर्गसन्धानी पितरस्तु पितामहाः ।स्वधाकव्यभुजश्चन्द्रगोलस्थाः पूर्वजा अपि ॥ ५३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
भ्राता ज्येष्ठः पूर्वजः स्यात्पित्र्यस्तत्राग्रियाग्रजौ ।जघन्यजो यविष्ठः स्याद्यवीयाननुजोऽपि सः ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
भ्राता सहोदरश्चैव समानोदर्यसंज्ञकः ।सोदर्यसहजौ पित्र्यपूर्वजौ वृद्धसोदरे ॥ २१५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वेदगर्भो ललाटाङ्कलेखकः पूर्वजोग्रजः ।ब्राह्मी वराङ्गना भाषा वाग्देवी विश्वमातृका ॥ २५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अग्रजश्चाऽऽग्रिमः पित्र्यः स्याज्ज्येष्ठः पूर्वजस्तथा ॥ ८८२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वर्षीयान् दशमी ज्यायान् अतिवृद्धे समं त्रयम् ।अथ ज्येष्ठः पूर्वजः स्यादग्रजोऽग्रिय इत्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
ज्यायान् जीर्णश्च वर्षीयान् वृद्धसंघे तु वार्धकम् ।पूर्वजस्त्वग्रियो ज्येष्ठो ज्यायानग्रज इत्यपि ॥ ११४३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ऋनामा त्वदितिर्देवमाता स्यादथ पूर्बजाः ।पितरश्चन्द्रगोलस्था न्यस्तशस्त्राः स्वधाभुजः ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
सहजः स्वसरो भ्राता कनिष्ठोऽवरजोऽनुजः ।पूर्वजस्त्वग्रजो ज्येष्ठः पितृव्याः सहजाः पितुः ॥ ३१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वर्षीयान् दशमी ज्यायान् कनिष्ठोऽवरजोऽनुजः ।जघन्यजो यवीयांश्च पूर्वजे त्वग्रियोऽग्रजः ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
पूर्वज as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् पूर्वपूर्वोऽन्यलिङ्गः प्रागाह पुम्बहुत्वेऽपि पूर्वजान् । Amarakośa 3.3.255
- धरणिकोश पूर्बगर्बोऽभिमानेऽवलेपे गर्बोऽनुरञ्जकस्तु यः । पूर्बे स्युः पूर्वकाः पूर्बो जातः प्राक्पूर्वजाग्रतः ॥ Dharaṇikośa 22.2.5
- कोषकल्पतरु पूर्वप्रागाद्ययोरन्यवदेव पूर्वः स पूर्वजे पुंसि वहौ च वां नः (?) । कण्वो मुनौ ना कुकृतेऽन्तिमे स्या- त्किण्वं सुराबीजकपापयोश्च ॥ १ ॥ Koṣakalpataru 6.29.1
- नानार्थार्णवसंक्षेप ज्यायस्जाल्मो नीचे च निर्बुद्धौ स्तब्धेऽनालोच्यकारिणि । जात्यो मुख्ये कुलीने च चारौ ज्यायस्तु पूर्वजे ॥ ९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.4.9
- नानार्थार्णवसंक्षेप ज्येष्ठसमीरणे हुतवहे भेद्यलिङ्गं तु सत्वरे । ज्येष्ठस्तु पूर्वजे वृद्धतमे शस्ततमे त्रिषु ॥ ४८८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.488
- नानार्थार्णवसंक्षेप पूर्वपुराणे पुंबहुत्वे तु पूर्वजेष्वेष वर्तते । पितामहादिष्वथ ना पूज्यः स्याच्छ्वशुरे त्रि तु ॥ ७९९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.799
- शब्दरत्नावली पूर्वडिम्बो वारिप्लवप्लीहाफुस्फुसाण्डभयस्वने । दर्वी सर्पफणायान्तु खजाकायामपि स्त्रियाम् । पूर्वस्तु पूर्वजे पुंसि पूर्वं प्रागादपयोस्त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.23.5
- शब्दरत्नाकर पूर्वपुण्यं धर्मे शुभे शुद्धे पूर्वः प्राच्यादिकेऽर्थवत् । पूर्वजेषु नृभूम्नोः स्यात् प्रस्थोऽस्त्री सानुमानयोः ॥ १९६२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1962
- वैजयन्ती पूर्वबंधने दूरमार्गे च प्राध्वं क्ली प्रवणे त्रिषु । पूर्वोऽर्थलिंगः प्राच्यादौ पूर्वजेषु नृभूमवान् ॥ ४७ ॥ Vaijayantī 6.5.47