अनुतर्ष
anutarṣaपुं · masc.In 10 kośas: 8 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
अमत्रं भाजनं पात्रं स्थालं तुल्यार्थमिष्यते ।गल्वर्कश्चानुतर्षश्च चषकः सरकः स्मृतः ॥ ३२७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पानार्थात्पात्रपर्यायमनुतर्षोनुतर्षणम् ।वेश्यापतिः पल्लवका भुजङ्गश्च विटश्च सः ॥ ९८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कान्तिरिच्छा रुगाकाङ्क्षा तृषस्तर्षो मनोरथः ।अनुतर्षोऽभिलाषश्च काम ईहारुची स्त्रियौ ॥ १३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अर्पिश-पलिश-नृशानिस्युः पीयूषं मिषं शीर्षम् ।किल्बिषमृजीषवीक्षा-नुतर्षमन्दाक्षमर्पिष वीषिः(?) ॥ १६ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
अनुतर्षश्च गल्वर्कः चषकश्चानुतर्षणम् ।कथ्यते सरकश्चेति मद्यपानस्य पात्रकम् ॥ १५२५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पानपात्रञ्च सरकोऽनुतर्षोऽनुतर्षणम् ।पारी स्त्रियान्तु पारीकं भवेत् चषकमस्त्रियाम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पानपात्रे तु, तर्षणाऽनुतर्षौ मद्यपाशने ।उपदंशश्चावदंशः स्यात् तेजसावर्तनीमुखा ॥ ३३८ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 र्ष (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कपिशं मोहनं कल्यमस्त्रियां मधुशीधुनी ।अनुतर्षस्त्रिसरको मेदको जगलासवौ ॥ १५५६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अनुकर्षो रथस्याधोदारुण्यप्यनुकर्षणे ।अनुतर्षः सुरापानपात्रं तृष्णा च कीर्तिता ॥
अनुष्टुप्
मत्स्येऽनिमिषो[देवे]ऽनुकर्ष उक्तोऽनुकृष्टौ च ।दारुणि रथस्य चाधःस्थितेऽनुतर्षः सुरापात्रे ॥ ६६ ॥
metre not recognised
meaningsसुरापात्र
तृष्णायामभिलाषेऽथ वातरूषस्तथोत्कोचे ।ऐन्द्रे चापे परवद्वातूलेऽथाम्बरीषोऽस्त्री ।भ्राष्ट्रे रणेऽथ पुंसि क्ष्मापतिभेदे रवौ बाले ॥ ६७ ॥
metre not recognised
doubtful
अनिमेषः सुरे मीने कामिनीबन्धमित्यपि ।अनुतर्षः सुरापानपात्रे तृष्णाभिलाषयोः ॥
अनुष्टुप्
अनुतर्ष as a meaning in nānārtha verses
- कल्पद्रुकोशः सरकस्वतस्थिलिञ्जेः सरकोऽनुतर्षे शललः शले । करकोऽब्दोपले कोशः शिम्बा खड्गपिधानयोः ॥ १९६ ॥ Kalpadrukośa 3.5.196