कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

एकाग्र

ekāgraवि · adj.

In 12 kośas: 10 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.1459 · p. 55
एकात्तानायनसर्गाग्राण्यैकाग्रं च तद्गतम् ।अनन्यवृत्यैकायतनगतं चाथाद्यमादिमम् ॥ १४५८ ॥पौरस्त्यं प्रथमं पूर्वमादिरग्रमथान्तिमम् ।जघन्यमन्त्यं चरममन्तपाश्चात्त्यपश्चिमे ॥ १४५९ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 न (wrong syllable)
एकतानविएकायनविएकसर्गविएकाग्रविऐकाग्रवितद्गतविअनन्यवृत्तिविएकायतनगतविआद्यविआदिमविपौरस्त्यविप्रथमविपूर्वविआदिपुंअग्रविअन्तिमविजघन्यविअन्त्यविचरमविअन्तविपाश्चात्त्यविपश्चिमवि
genderविadj.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.135
एकतानोऽनन्यवृत्तिरेकाग्रैकायनावपि ॥ ७९ ॥अप्येकसर्ग एकाग्र्योऽप्येकायनगतोऽपि सः ।
अनुष्टुप्
एकतानविअनन्यवृत्तिविएकाग्रविएकायनविएकसर्गविएकाग्र्यविएकायनगतवि
genderविadj.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.534 · p. 61
चेतश्चित्तं मनः स्वान्तं हृदयं मानसं समम् ।एकायनं तथैकाग्रमेकतानं च तद्गतम् ॥ ५३४ ॥
अनुष्टुप्
चेतस्क्लीचित्तक्लीमनस्क्लीस्वान्तक्लीहृदयक्लीमानसक्लीएकायनविएकाग्रविएकतानवितद्गतवि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.139 · p. 229
प्रत्यक्षं स्यादैन्द्रियकमेकाग्रस्त्वेकतानकः ।एकायनोनन्यवृत्तिः पुंस्यादिः पूर्व आदिमः ॥ १३९ ॥
अनुष्टुप्
प्रत्यक्षविऐन्द्रियकविएकाग्रविएकतानकविएकायनविअनन्यवृत्तिविआदिपुंपूर्वविआदिमवि
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.18 · p. 24
एकतानोऽ[न]न्यवृत्तिरेकाग्रैकायनावपि ।अप्येकसर्ग ऐकाग्रोऽप्येकायनगतोऽपि सः ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
एकतानविअनन्यवृत्तिविएकाग्रविएकायनविएकसर्गविऐकाग्रविएकायनगतवि
genderविadj.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2651 · p. 428
एकायनगतं चैकाग्रमैकाग्रञ्च वै पुनः ।एकाग्र्योऽनन्यवृत्तिश्च स्थिरचित्तस्य बोधने ॥ २६५१ ॥
अनुष्टुप्
एकायनगतविएकाग्रविऐकाग्रविएकाग्र्यविअनन्यवृत्तिवि
genderविadj.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश विशेषणवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 5.37 · p. 166
अनन्यवृत्तिरेकाग्र्य एकायनगतोऽपि च ।एकाग्रैकायनावेकतानः स्यादेकसर्गवत् ॥
अनुष्टुप्
अनन्यवृत्तिविएकाग्र्यविएकायनगतविएकाग्रविएकायनविएकतानविएकसर्गवि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि षष्ठः काण्डः Śabdaratnākara 6.55 · p. 254
एकात्सर्गागा-ऽयन-ताना-ऽग्राण्ययनगतं तथा ।एकाग्रं, पूर्वे त्वाद्या-ऽऽदी आदिमं प्रग्रमग्रवत् ॥ ५५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ण्यय (syllable split); pāda 3, syllable 5 र्वे (wrong syllable)
एकसर्गविएकागविएकायनविएकतानविएकाग्रविएकायनगतविआद्यविआदिविआदिमविप्रग्रविअग्रवि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1648 · p. 198
कुण्ठो मन्दक्रियो देवानांप्रियो नामवर्जितः ।एकायनगतैकाग्रावेकतानैकसर्गकौ ॥ १६४८ ॥
अनुष्टुप्
कुण्ठविमन्दक्रियविदेवानांप्रियविनामवर्जितविएकायनगतविएकाग्रविएकतानविएकसर्गवि
genderविadj.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.128 · p. 211
अव्ययीभावोऽनुपदमन्वगन्वक्षमित्यपि ।एकसर्गोऽनन्यवृत्तिरेकाग्रैकायनैकगम् ॥ १२८ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 वोऽ (wrong syllable)
अनुपदम्अअन्वक्अअन्वक्षम्अएकसर्गविअनन्यवृत्तिविएकाग्रविएकायनविएकगवि
genderविadj.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह नानार्थवर्गः Amarakośa 3.3.190
अनाकुलेऽपि चैकाग्रो व्यग्रो व्यासक्त आकुले ॥ १९० ॥
अनुष्टुप्
meaningsअनाकुल
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास रार्धश्लोकः Dharaṇikośa 26.2.49 · p. 173
मर्मरा दारु हरिद्रा वस्त्रभेदे च मर्मरः ।एकाग्रमेकतानाख्यमेकाग्रं स्यादनाकुलम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ह (wrong syllable)
meaningsएकतानअनाकुल
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ रान्ताः Koṣakalpataru 6.27.72 · p. 328
तथा वनक्षेत्रक ऊषरे तुवराहमांसे त्रिषु शुष्कमांसे ।त्रिष्वेकतानेऽपि निराकुले स्या-देकाग्रमग्नौ द्युपतौ महेन्द्रः ॥ ७२ ॥
उपजातिः
meaningsएकताननिराकुल
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् वाच्यलिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.4.19 · p. 42
उद्बुद्धस्तु भवेत् फुल्ले प्रवृद्धे च प्रकीर्तितः ।एकाग्रमग्रे यस्यैकं तत्र तत्पर एव च ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
meaningsतत्पर
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् वाच्यलिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.4.20 · p. 43
अनाकुलेऽथ कलितं सङ्ख्याते ज्ञातबद्धयोः ।आप्ते च विहिते चाह रभसः कमरः पुनः ॥ २० ॥
अनुष्टुप्
meaningsअनाकुल
doubtful
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश रेफान्ताः Śabdaratnāvalī 7.27.59 · p. 269
उदारो दातृमहतोरनुकूलेऽभिधेयवत् ।उत्तरा स्त्री तु दिग्भेदे स्नुषायां फाल्गुणस्य च ॥विराटतनये पुंसि क्रूरे दिव्युत्रये त्रिषु ।प्रतिवाक्ये क्लीबलिङ्गमुत्तरन्तु निगद्यते ॥एकाग्रं वाच्यलिङ्गं स्यादनाकुलैकतानयोः ।औशीरमासने क्लीबं स्वापचामरदण्डयोः ॥कृकरः पक्षिभेदे स्यात् क्रकचे पक्षिदीनयोः(?) ।कदरः क्रकचव्याधिभिदोश्च खदिरे सिते ॥कर्वुरो राक्षसे पापे जलहेम्नोर्नपुंसकम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 कु (wrong syllable)
meaningsअनाकुलएकतान

एकाग्र as a meaning in nānārtha verses