कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

कालस्कन्ध

kālaskandhaपुं · masc.

In 11 kośas: 17 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वनौषधिवर्गः Amarakośa 2.4.38
तिन्दुकः स्फूर्जकः कालस्कन्धश्च शितिसारके ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वनौषधिवर्गः Amarakośa 2.4.68
कालस्कन्धस्तमालः स्यात्तापिच्छोऽप्यथ सिन्दुके ।सिन्दुवारेन्द्रसुरसौ निर्गुण्डीन्द्राणिकेत्यपि ॥ ६८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.78 · p. 257
अथ तिन्दुः कृष्णसारः कालस्कन्धोऽतिमुक्तकः ।स्यन्दनार्थादाह्वयार्थः स्फूर्जनोऽपि च रामणः ॥ ७८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.107 · p. 260
कालस्कन्धः शीतवल्कः क्षीरवृक्षः पवित्रकः ।हेमदुग्धः काण्डफलः सौम्यः क्षीरी च काञ्चनः ॥ १०७ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 5 का (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.198 · p. 270
वितानको मोहकरस्तलोऽपि च मदोत्तरः ।तापिच्छस्तु तमालः स्यात्कालस्कन्धो महाबलः ॥ १९८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.309 · p. 283
मरुजः सारखदिरः कालस्कन्धोऽपि गोरटः ।बहुसारः पत्रतरुरम्भोजारिररिः स्त्रियाम् ॥ ३०९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 प (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.52 · p. 139
सुप्रतिष्ठो यज्ञयोग्यः कालस्कन्ध उदुम्बरः ।अपुष्पः फलसंबद्धः सुचक्षुश्च वसुद्रुमः ॥ ५२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.90 · p. 142
श्रीपर्णिका कुमुदिका कैदर्यं मतमस्त्रियाम् ।स्त्रीपुंसयोस्तिन्दुकः स्यात्कालस्कन्धोऽसिमत्सरुः ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.82 · p. 150
प्लवगः कलमो विप्रोऽथान्यो देवशिरीषकः ।चक्रेन्द्रको बदरकोऽप्यथ न स्त्री तमालकः ।समौ तपिच्छ-तापिच्छौ कालस्कन्धश्च कीर्तितः ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.86 · p. 150
कालस्कन्धश्च काम्बोजी महासारोऽपि कार्मुकः ।अथेरिमश्चारिमेद इरिमेदोऽहिमारकः ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र वृक्षकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 1.30 · p. 19
रक्तपुष्पेऽत्र लगुडश्चण्डातश्चण्डगुल्मकौ ।तमाले तु कालस्कन्धस्तापिच्छो रञ्जनो वसुः ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 का (wrong syllable)
genderपुंmasc.
निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र वृक्षकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 1.113 · p. 63
तिन्दुके स्फूर्जनस्तुष्टः कालस्कन्धो विरूपकः ।निःस्यन्दनः कालसा रावणो नीलसारकः ॥ ११३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 का (syllables merged)
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि वनस्पतिकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.5.2038 · p. 337
कालस्कन्धस्तमालश्च तापिञ्जश्च प्रसिद्धकः ।तापिच्छश्चापि तापिञ्छश्चेति नामानि सन्ति वै ॥ २०३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वनौषधिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.4.79 · p. 62
कालस्कन्धः स्फुर्जकः स्यात् स्फुर्जुकः शितिसारकः ।कन्दुस्तिन्दुस्तिन्दुकश्च तिन्दुकिस्तिन्दुकीत्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वनौषधिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.4.133 · p. 67
कृष्णपाकफलः कृष्णस्तथा पाकफलोऽपि च ।तमालः स्याच्च तापिच्छकालस्कन्धतमालकाः ।सिमुन्धकं सिन्धुवारः सिन्धुकः सुरसोऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वनाध्यायः Śabdaratnākara 2.3.469 · p. 62
कालस्कन्धः कृष्णसारतिन्दुकस्फूर्जका अपि ।शिंशपायां तीक्ष्णगन्धा भस्मगर्भावसादनी ॥ ४६९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वनाध्यायः Vaijayantī 3.3.51 · p. 49
कालस्कन्धे तिन्दुकोऽक्ली स्फूर्जकः शितिसारकः ।काकेन्दौ काकपीलुः स्यात् कुलकः काकतिन्दुकः ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ धान्ताः Koṣakalpataru 6.20.83 · p. 243
अनिरुद्ध उषानाथे प्रणिधौ चानर्गले परवत् ।कालस्कन्धस्तिन्दुक[त]मालजीवकतरुप्रभेदेषु ॥ ८३ ॥
उद्गीतिःmetre not read in every line
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.160 · p. 39
मनुष्यजातिभेदे स्यात् क्षत्त्रियायां निषादजे ।कालस्कन्धस्तमाले ना तिन्दुके चाथ कश्चन ॥ १६० ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.161 · p. 40
आह च श्यामखदिरे क्लीबं त्वेषां फले भवेत् ।अत्रापि लिङ्गमर्थश्च समासश्चापि पूर्ववत् ॥ १६१ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास ककारादयः Paramānandīyanāmamālā 5.7.135 · p. 178
कलधौतं कलध्वाने तारकाञ्चनयोस्तथा ।कालस्कन्धो जीवकद्रौ तमाले तिन्दुके पुनः ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र धच Śivakoṣa 15.3.240 · p. 22
कालस्कन्धः सारतिन्दुतमाले जीवकद्रुमे ।तीक्ष्णगन्धोऽवदंशेऽथ वचाराजिकयोः स्त्रियाम् ॥ २४० ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश धान्ताः Śabdaratnāvalī 7.19.42 · p. 233
कालस्कन्धस्तिन्दुके स्यात्तमाले जीवकद्रुमे ।तीक्ष्णगन्धा वचाराजिकयोः शोभाञ्जने पुमान् ॥
अनुष्टुप्

कालस्कन्ध as a meaning in nānārtha verses

  • शिवकोष तिन्दुकतनुका स्फूर्जलतयोस्तनुकं तु गुडत्वचि । तिन्दुकी स्याद्द्वयोः कालस्कन्धे क्लीबं तु तिण्डिशे ॥ २९ ॥ Śivakoṣa 1.3.29
  • शिवकोष अतिमुक्तअतिमुक्तस्तु माधव्यां कालस्कन्धे रथद्रुमे । अंशुमान् भास्करे शालिपर्ण्यामंशुमती मता ॥ १९८ ॥ Śivakoṣa 12.3.198
  • शिवकोष तमालतरलः पुंसि धत्तूरे यवागूसुरयोः स्त्रियाम् । तमालस्तिलके कालस्कन्धे च वरुणद्रुमे ॥ ४५९ ॥ Śivakoṣa 23.2.459