तिन्दुक
tindukaपुं · masc.In 12 kośas: 17 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 6 as a meaning of another word.
तिन्दुकः स्फूर्जकः कालस्कन्धश्च शितिसारके ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तिन्दुकी तिन्दुकस्तुल्यौ वैकङ्कतविकङ्कतौ ।इङ्गुदी स्यादिङ्गुलोऽपि समो गोली च गोलिहः ॥ १०७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कुडञ्जा तिन्दुकः फेडा त्रिपुटाद्याः क्रमादमी ।पत्रशाका अङ्कुरितं शिम्बिधान्यं विरूढकम् ॥ १७७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 अ (wrong syllable)
genderपुंmasc.
तद्वदन्येऽपि विज्ञेयास्तत्र पाणितलं पिचुः ।किंचित्पाणिः पाणिमानी करमध्यं च तिन्दुकम् ॥ ५२० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
लाजावस्त्रदशाभूम्नी दायाः प्रत्ययभेदतः ।अल्पाख्यापत्यवचनतद्धितस्तिन्दुकस्य तु ॥ ११४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
श्रीपर्णिका कुमुदिका कैदर्यं मतमस्त्रियाम् ।स्त्रीपुंसयोस्तिन्दुकः स्यात्कालस्कन्धोऽसिमत्सरुः ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
घण्टालिका स्वादुलुङ्गी देवदूता मधूच्छदा ।मधुवल्ली बीजपूर्णा मधुकर्कटिका च सा ।चीना कण्ठीनकं चीना तिन्दुकं तिण्डिशं च तत् ॥ ३२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
कोलद्वयं तु कर्षोऽस्त्री स्यादक्षः पाणिमानिका ।तिन्दुकं स्यात्पाणितलं किंचित्पाणिः पिचुश्च सः ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्पा (wrong syllable)
genderक्लीneut.
तिन्दुक-शल्यक-शम्बुक-शम्बूकाः शङ्कुरङ्कभिदि ।आखुः कङ्गुः शुङ्गोगौश्च*वीचिर्मरीचिलञ्चे च ॥ १९ ॥
metre not recognised
genderपुंस्त्रीm. f.
वक्रौष्ठिकं वंशिकं च कथानक-कशेरुके ।वाचिकं मधुकं जायौ तादृशं तिन्दुकं फलम् ॥ ८० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीक्लीf. n.
तिन्दुके स्फूर्जनस्तुष्टः कालस्कन्धो विरूपकः ।निःस्यन्दनः कालसा रावणो नीलसारकः ॥ ११३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 का (syllables merged)
genderपुंmasc.
हुडुक्कः चुलुकश्चर्मप्रसेवकफणावपि ।मल्लकः सल्लको लञ्चभुजतिन्दुककूपकाः ॥ ११० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
लक्षं माने मधौ कल्पं [11] चये तु पटलं तथा ।वसन्ततिलकं काव्ये तिन्दुकं फलवाचकम् ॥ १६८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीक्लीf. n.
प्रियजीवो बन्धुजीवो बन्धूको बिन्दुपुष्पकः ।शिंशिपा धूमिका धीरा सारस्तिन्दुकस्फूर्ज्जकौ ॥ १७३ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 5 क (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कालस्कन्धः स्फुर्जकः स्यात् स्फुर्जुकः शितिसारकः ।कन्दुस्तिन्दुस्तिन्दुकश्च तिन्दुकिस्तिन्दुकीत्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कालस्कन्धः कृष्णसारतिन्दुकस्फूर्जका अपि ।शिंशपायां तीक्ष्णगन्धा भस्मगर्भावसादनी ॥ ४६९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कालस्कन्धे तिन्दुकोऽक्ली स्फूर्जकः शितिसारकः ।काकेन्दौ काकपीलुः स्यात् कुलकः काकतिन्दुकः ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
शुक्तौ विश्वं च मधुकमौषधे लक्षमित्यपि ।षष्ठेऽङ्कस्थानके कल्पं क्रोडोऽङ्के तिन्दुकं फले ॥ १२७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsफल
तिन्दुक as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु दुण्डकदुण्डकस्तिन्दुके वाच्यवन्निष्ठुरे भस्मकं रूप्यके जन्तुहारिण्यपि । रोगभेदे पुमांश्चुम्बकस्त्वादिमे स्यादयस्कान्तके ****** ॥ Koṣakalpataru 6.1.99
- कोषकल्पतरु कुटन्नटकुटन्नटो मुस्तकतिन्दुकार्थे स्यान्नारकीटोऽश्मकृमौ स्व[273b]यं च ॥ ४६ ॥ Koṣakalpataru 6.10.46
- कोषकल्पतरु कालस्कन्धअनिरुद्ध उषानाथे प्रणिधौ चानर्गले परवत् । कालस्कन्धस्तिन्दुक[त]मालजीवकतरुप्रभेदेषु ॥ ८३ ॥ Koṣakalpataru 6.20.83
- नानार्थार्णवसंक्षेप कालस्कन्धमनुष्यजातिभेदे स्यात् क्षत्त्रियायां निषादजे । कालस्कन्धस्तमाले ना तिन्दुके चाथ कश्चन ॥ १६० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.160
- परमानन्दीयनाममाला कालस्कन्धकलधौतं कलध्वाने तारकाञ्चनयोस्तथा । कालस्कन्धो जीवकद्रौ तमाले तिन्दुके पुनः ॥ १३५ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.135
- शब्दरत्नावली कालस्कन्धकालस्कन्धस्तिन्दुके स्यात्तमाले जीवकद्रुमे । तीक्ष्णगन्धा वचाराजिकयोः शोभाञ्जने पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.42