लगुड
laguḍaपुं · masc.In 14 kośas: 17 synonym verses, 13 as a meaning of another word.
genderपुंmasc.
वैणवो लगुडो रम्भो दण्डो यष्टिश्च कथ्यते ।गतिर्वीखा विहारः स्यात्परिसर्पः परिक्रमः ॥ ७२६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अपि पत्रलता सा स्याद्दण्डोऽस्त्री लगुडः पुमान् ।यष्टिर्द्वयोः स्त्रियां यष्टी काण्डोऽप्यस्त्री ततः पुनः ॥ ३१४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कूष्माण्डगण्डलगुडकरण्डानां ततः पुनः ।वरुडस्य पिचण्डस्य भ्रूणस्य च गुणस्य च ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
रक्तपुष्पस्तु लगुडश्चण्डातो गुल्मकस्तथा ।गणेरुका स्वर्णपुष्पी गणेरुर्गणकारिका ॥कर्णाङ्कश्च करेणुश्च कोको वर्णमनोहरः ।द्रुमोत्पलः कर्णिकारः परिव्याधः ससौरभः ॥ ८३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
यष्टिः स्त्री लगुडो दण्डो लकुटः प्राजनश्च सः ।द्रुघणो मुद्गर-घनौ कासूः शक्तिः स्त्रियामुभे ॥ ३४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
करण्ड-कूष्माण्ड-वरण्ड-रुण्ड-भारुण्ड-गुण्डा लगुडः शिखण्डः ।गुडः पिचण्डोऽथ जपाप्रसून-निवाप-कोपेषु च पिण्ड उक्तः ॥ १५ ॥
उपजातिः
genderपुंmasc.
रक्तपुष्पेऽत्र लगुडश्चण्डातश्चण्डगुल्मकौ ।तमाले तु कालस्कन्धस्तापिच्छो रञ्जनो वसुः ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 का (wrong syllable)
genderपुंmasc.
संग्राहस्त्वस्य मुष्टिः स्याद्भिन्दिपा[82]लः सृगोऽपि सः ।प्रासकुन्तावथो दण्डो यष्टिः स्याल्लगुडोऽपि च ॥ ३८९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कलिञ्जगण्डौ लगुडः पिचण्डोवरण्डकूष्माण्डकरण्डरुण्डाः ।नाडीव्रणाङ्गुष्ठह[2]ठा गुणश्चघटो नरे भ्रूणशिखण्डचण्डाः ॥ १८ ॥
उपजातिः
genderपुंmasc.
एकधारासिभेदे तु स्यादिली करवालिका ।भिण्डिपाले भिन्दिपालः सृगश्च लगुडोऽपि च ॥ ३६६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
दण्डस्तथैव यष्टिश्च लगुडः कथ्यते पुनः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 त (wrong syllable)
genderपुंmasc.
मुद्गराकारशस्त्रे तु द्रुघनो मुद्गरो घोनः ।लोहदण्डे च लगुडः परिघः परिघातकः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 7 घो (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अथ शक्तिश्च शक्ती च यष्टिर्यष्टी च यष्टिका ।दण्डकाण्डोऽपि लगुडः पशुघ्नो दण्डकोऽपि च ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्राजनं तोदनं तोत्रं तोत्रकं लगुडोऽस्त्रियाम् ।दात्रं लवित्रं खड्गीकं खनित्रमवदारणम् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
उन्नयो लगुडः कोणश्चक्रेयश्चक्रमित्यपि ।स्त्रीपुंसे तु कुठारो ना परशुश्च परश्वधः ॥ १३४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
जाबालः स्यादजाजीवः कोणोऽक्ली लगुडो नरि ।सन्दानं दामनी दामा न ना दाम पशोस्तु या ॥ २९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
लगुड as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् दण्डदण्डोऽस्त्री लगुडेऽपि स्याद्गुडो गोलेक्षुपाकयोः । Amarakośa 3.3.82
- धरणिकोश दण्डदण्डो दमे मानभेदे चण्डाशोः पारिपार्श्वके । दण्डो लगुडमन्थानयमसैन्येषु वाजिनि ॥ Dharaṇikośa 12.2.5
- धरणिकोश कोणकोणोऽश्रौ लगुडे कोणः कोणो वीणादिवादनम् । एकदेशे गृहादीनां कोणः सद्भिरुदाहृतः ॥ Dharaṇikośa 14.3.4
- कोषकल्पतरु दण्डदण्डोऽस्त्री लगुडे बले मथि दमे मानेऽभिमाने यमे चण्डांशोश्च गणे घटीग्रहभिदाकोणे प्रकाण्डे हये । गोण्डः पामरजातिगो नरि महानाभौ भवेद्भेद्यवत् द्वन्द्वे स्यात्कवले गणे च वपुषि त्वस्त्री गृहाङ्गे बले ॥ ७६ ॥ Koṣakalpataru 6.12.76
- कोषकल्पतरु कोणवीणावादनसाधने च लगुडे गेहैकदेशे तथा कोणः कोकनदच्छवावरलुके रक्ते हयेऽग्नौ नदे । शोणोऽथार्भकगर्भयोर्नरि भवेद्भ्रूणस्तु गर्भेऽस्त्रियां तीक्ष्णं लोहविषाजिमुष्किमरके तिग्मे तु भेद्यानुगम् ॥ ७ ॥ Koṣakalpataru 6.15.7
- नानार्थार्णवसंक्षेप कोणशनैश्चरेऽश्रौ लगुडे शब्दे कोणा तु नृस्त्रियोः । वाद्यवादनदण्डे द्वे महिषे क्षोमवाक् पुनः ॥ २९२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.292
- नानार्थार्णवसंक्षेप दण्डक्लीबेऽपनयने पुंसि दण्डोऽस्त्री निग्रहे मथि । आज्ञायां शासने राज्ञां हिंसायां लगुडे नृपे ॥ ५६५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.565
- नानार्थार्णवसंक्षेप घर्घरघर्घरः पुनरट्टादेरधोद्वारकवाटके । न स्त्री वाद्यविशेषे तु वादित्रलगुडेऽपि च ॥ ७०२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.702
- शब्दरत्नावली दण्डदण्डोऽस्त्री लगुडे पुंसि व्यूहभेदे प्रकाण्डके । अग्निकोणे च मन्थाने नाडीमानाभिमानयोः । सैन्ये दमे यमे कालमानभेदे व्रणान्तरे ॥ Śabdaratnāvalī 7.13.16
- शब्दरत्नावली कोणमोचके वाच्यलिङ्गः स्यादस्त्री लोहमरिचके । कोणो गृहाद्येकदेशे वीणादीनाञ्च वादने । वाद्यप्रभेदे लगुडे तथाग्रे च पुमानयम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.15.7
- शब्दरत्नाकर कोणकोणोऽश्रौ लगुडे सौरौ केतुरङ्के ध्वजे ग्रहे । मुख्ये दुर्जात उत्पाते कणो लेशे कणौ(णो?)षणा ॥ १८८२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1882
- वैजयन्ती कोणउत्पातेंऽके ध्वजे केतुः क्लेदौषधिशशांकयोः । कोणाः शब्दाश्रिलगुडाः कल्पो न्याये सुरद्रुमे ॥ १६ ॥ Vaijayantī 6.1.16
- वैजयन्ती दण्डकर्णमूलेऽभ्रहरितोस्तोक्मं तोक्मो हरिद्यवः । दंडोऽस्त्री शासने राज्ञां हिंसायां लगुडे दमे ॥ ३८ ॥ Vaijayantī 6.5.38