कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

सामुद्र

sāmudraक्ली · neut.

In 11 kośas: 16 synonym verses, 6 as a nānārtha head word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.565 · p. 25
वयांसि तु दशाः प्रायाः सामुद्रं देहलक्षणम् ॥ ५६५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वैश्यवर्गः Amarakośa 2.9.41
सामुद्रं यत्तु लवणमक्षीवं वशिरं च तत् ॥ ४१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.183 · p. 153
पृथ्वीजं गण्डलवणमथान्यल्लवणाब्धिजम् ।शिवं वशिरमक्षीवं सामुद्रमथ वार्मयम् ॥ १८३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव समुद्रादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.14.15 · p. 345
सरः पुंस्यथ सामुद्रं मृगादिवृष्टिजे जले ।आश्विने जलदैर्मुक्तमम्बु स्वातिविशाखयोः ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 दि (wrong syllable)
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव समुद्रादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.14.67 · p. 351
सामुद्रिको मनुष्यः स्यात्सामुद्रं तद्भवे त्रिषु ।आतरस्तरपण्यं स्यादातारस्तरणं तरः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वारिवर्गः Koṣakalpataru 1.7.8 · p. 99
तुषारजं तु तौषारं हैमं स्याद्धिमसंभवम् ।गाङ्गं गङ्गाप्रवाहोत्थं सामुद्रं तु समुद्रियम् ॥ ८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ शैलवर्गः Koṣakalpataru 2.2.23 · p. 129
तद्दुर्गन्धं शूलहृत्स्यान्नीलकं यदि मेचकम् ।तीक्ष्णं सामुद्रमक्षीबं वशिरः कटकोऽस्त्रियाम् ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.15 · p. 169
हनुर्नागहनुः कोशी शुक्तिः शङ्खः खुरो नखः ।नखी खलो हस्तिकर्णः सामुद्रं कोलपर्णकम् ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.620 · p. 137
देहस्य लक्षणं प्रोक्तं सामुद्रं देहलक्षणम् ।
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.1597 · p. 256
रुमा लवणखानिः स्यात् सामुद्रं लवणं पुनः ।वशिरोऽक्षीवमाख्यातं सामुद्रे लवणे सदा ॥ १५९७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वैश्यवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.7.85 · p. 143
वशिराक्षीववशिरं सामुद्रं लवणं हि यत् ।सैन्धवोऽस्त्रीमणिन्थं माणिमन्थञ्च सिन्धुजम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वैश्याध्यायः Śabdaratnākara 3.4.1459 · p. 176
लवणत्रयमेतत् स्यात् सैन्धवं रुचकं बिडम् ।सामुद्रं रौमकं सिन्धुसंभवं रुचकं बिडम् ॥ १४५९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वैश्याध्यायः Śabdaratnākara 3.4.1460 · p. 176
पांसुजं चेति लवणषट्कं सौवर्चलं बिडम् ।सैन्धवौद्भिदसामुद्राण्येतल्लवणपञ्चकम् ॥ १४६० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वैश्याध्यायः Śabdaratnākara 3.4.1461 · p. 177
वरं सौवर्चलं कृष्णं बिडं सामुद्रमौद्भिदम् ।रौमकं पांसुजं चेति यदेतल्लवणाष्टकम् ॥ १४६१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश मनुष्याध्यायः Vaijayantī 3.5.42 · p. 75
वैश्या सामुद्रमाजीवेत् पण्यं सामुद्रमेव सः ।निषादी धिग्वनाच्चर्मकार कारावरोऽपि सः ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश भूताध्यायः Vaijayantī 4.4.54 · p. 177
ज्यानिर्जीर्णिः स्थाविरं तु पात् स्त्री विस्रंसजा जरा ।शिशुत्वं शैशवं बाल्यं सामुद्रं देहलक्षणम् ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास रार्धश्लोकः Dharaṇikośa 26.2.52 · p. 173
सामुद्रं तु समुद्रीयलवणादौ तु लक्षणे ।किशोरं तरुणावस्थः किशोरो हयशावकः ॥
अनुष्टुप्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ रान्ताः Koṣakalpataru 6.27.73 · p. 328
जलेन्द्र उक्तो वरुणेऽम्बुधौ चस्याज्जम्भले देहजलक्षणे तु ।सामुद्रमाहुर्लवणेऽब्धिजातेविशेष्यलिङ्गं सुधियो वदन्ति ॥ ७३ ॥
उपजातिः
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1950 · p. 217
सवनस्य तु सम्बन्धिन्येष त्रिः सहिते तथा ।अवनेनाथ सामुद्रमब्धिसम्बन्धिनि त्रिषु ॥ १९५० ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1951 · p. 217
क्ली देहलक्षणेऽथ त्रिः सावित्रः सवितुर्भवेत् ।सम्बन्धिनि स्त्रियां तु स्यात् सावित्री द्विजविश्रुते ॥ १९५१ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र रत्रिः Śivakoṣa 22.3.416 · p. 38
शमीफले तु क्लीबं स्यात्सामुद्रं लवणाब्धिजे ।अम्बरोऽट्टविलासिन्यां सिन्दूरं नागसम्भवे ॥ ४१६ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश रेफान्ताः Śabdaratnāvalī 7.27.110 · p. 274
शमीफले विपत्तौ च मारणेऽपि हठेऽस्त्रियाम् ।सम्भारः सम्भृते स्तोमे सावित्रो वसुभर्गयोः ॥सावित्री सत्यवत्पत्नीब्रह्माणीपार्वतीषु च ।सामुद्रं देहचिह्ने तु समुद्रप्रभवे त्रिषु ॥
अनुष्टुप्