दिनकर

dinakaraपुं · masc.

In 9 kośas: 6 synonym verses, 8 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 2.98 · p. 7

आदित्यः सवितार्यमा खरसहस्रोष्णांशुरंशू रवि-र्मार्तण्डस्तरणिर्गभस्तिररुणो भानुर्नभोऽहर्मणिः ।सूर्योऽर्कः किरणो भगो ग्रहपुषः पूषा पतङ्गः खगोमार्ताण्डो यमुनाकृतान्तजनकः प्रद्योतनस्तापनः ॥ ९५ ॥ब्रध्नो हंसश्चित्रभानुर्विवस्वान्सूरस्त्वष्टा द्वादशात्मा च हेलिः ।मित्रो ध्वान्तारातिरब्जांशुहस्तश्चक्राब्जाहर्बान्धवः सप्तसप्तिः ॥ ९६ ॥दिवादिनाहर्दिवसप्रभाविभाभासः करः स्यान्मिहिरो विरोचनः ।ग्रहाब्जिनीगोद्युपतिर्विकर्तनो हरिः शुचीनौ गगनाद्ध्वजाध्वगौ ॥ ९७ ॥हरिदश्वो जगत्कर्मसाक्षी भास्वान्विभावसुः ।त्रयीतनुर्जगच्चक्षुस्तपनोऽरुणसारथिः ॥ ९८ ॥

शार्दूलविक्रीडितम्

आदित्यपुं सवितृपुं अर्यमन्पुं खरांशुपुं सहस्रांशुपुं उष्णांशुपुं अंशुपुं रविपुं मार्तण्डपुं तरणिपुं गभस्तिपुं अरुणपुं भानुपुं नभोमणिपुं अहर्मणिपुं सूर्यपुं अर्कपुं किरणपुं भगपुं ग्रहपुषपुं पूषन्पुं पतङ्गपुं खगपुं मार्ताण्डपुं यमुनाकृतान्तजनकपुं प्रद्योतनपुं तापनपुं ब्रध्नपुं हंसपुं चित्रभानुपुं विवस्वत्पुं सूरपुं त्वष्टृपुं द्वादशात्मन्पुं हेलिपुं मित्रपुं ध्वान्तारातिपुं अब्जहस्तपुं अंशुहस्तपुं चक्रबान्धवपुं अब्जबान्धवपुं अहर्बान्धवपुं सप्तसप्तिपुं दिवाकरपुं दिनकरपुं अहस्करपुं दिवसकरपुं प्रभाकरपुं विभाकरपुं भास्करपुं मिहिरपुं विरोचनपुं ग्रहपतिपुं अब्जिनीपतिपुं गोपतिपुं द्युपतिपुं विकर्तनपुं हरिपुं शुचिपुं इनपुं गगनध्वजपुं गगनाध्वगपुं हरिदश्वपुं जगत्कर्मसाक्षिन्पुं भास्वत्पुं विभावसुपुं त्रयीतनुपुं जगच्चक्षुस्पुं तपनपुं अरुणसारथिपुं

genderपुंmasc.doubtful

हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध स्वर्गकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 1.35 · p. 5

आदित्यः सविता सहस्रकिरणः प्रद्योतनो भास्कर-स्तिग्मांशुस्तरणिस्तथा दिनमणिर्भास्वान्विवस्वान्हरिः ।मार्तण्डस्तपनो विकर्तन इनः पूषा पतङ्गो भगः,सूर्यो गोपतिरर्यमा दिनकरः सूरोंऽशुमाली रविः ॥ ३५ ॥

शार्दूलविक्रीडितम्

genderपुंmasc.

गणितनाममाला Gaṇitanāmamālā · हरदत्त भुवनसञ्ज्ञा Gaṇitanāmamālā 6.55 · p. 3

विकर्त्तनः सप्तसप्तिः सप्ताश्वद्युमणिः खगः ।विरोचनो दिनकरो दिनमणिस्तुरहर्पतिः ॥ ५५ ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 1 दिन (syllable split)

विकर्त्तनपुं सप्तसप्तिपुं सप्ताश्वपुं द्युमणिपुं खगपुं विरोचनपुं दिनकरपुं दिनमणिपुं अहर्पतिपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव सूर्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 3.1.8 · p. 436

करो दिनप्रभार्थेभ्यो दिनार्थेभ्यो वसुर्मणिः ।पुष्टश्चापि जगद्दीपः सप्ताश्वार्थश्च भारविः ॥ ८ ॥

अनुष्टुप्

दिनकरपुं प्रभाकरपुं दिनवसुपुं दिनमणिपुं पुष्टपुं जगद्दीपपुं सप्ताश्वपुं भारविपुं

genderपुंmasc.doubtful

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ व्योमवर्गः Koṣakalpataru 1.3.30 · p. 29

ब्रध्नोंऽशुर्दिवसप्रणीश्च तरणिर्मार्तण्ड-चण्डद्युतीमार्ताण्डोऽरुण[20a]सारथिर्दिनकरो मित्रो रथाङ्गप्रियः ।अञ्जिष्ठोऽव्यथिषः-सरोरुहसुहृत्पृष्वस्त्रयीमूर्त्तिमान्ज्योतिर्वत्सरमूर्तिरम्बुजकरः सूरोऽप्यरूषः शुचिः ॥ ३० ॥

शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every line

genderपुंmasc.

शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति व्योमवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 1.2.66 · p. 8

तिमिरारिर्दिनकरो यमुनाजनकोऽरुणः ।चन्द्रः सोमो मृगाङ्को ग्लौर्हिमांशुश्चन्द्रमाः शशी ॥ ६६ ॥

अनुष्टुप्

तिमिरारिपुं दिनकरपुं यमुनाजनकपुं अरुणपुं चन्द्रपुं सोमपुं मृगाङ्कपुं ग्लुपुं हिमांशुपुं चन्द्रमस्पुं शशिन्पुं

genderपुंmasc.

दिनकर as a meaning in nānārtha verses

कोषकल्पतरु अंशुमत्तार्क्ष्ये खगे गरुत्मान्संख्यावान्पण्डिते वनिने ( ? ) । स्यादंशुमान्दिनकरे शालीपर्ण्यां त्वंशुमत्युक्ता ॥ ७० ॥ Koṣakalpataru 6.17.70
नानार्थार्णवसंक्षेप त्वष्टृविष्ण्वग्रजे माध्यमिकदेवे दिनकरे च ना । त्रि तु त्वक्षितरि स्यात् तु तक्षा ना वर्धकौ स तु ॥ ५१५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.515
नानार्थार्णवसंक्षेप नमनऊर्णास्तरणके ना तु धूमे दिनकरेऽपि च । त्रि तु ह्रस्वे त्रिषु पुनर्नवानां पूरणे भवेत् ॥ १००२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1002
शब्दरत्नावली रोहित्रोहितं कुङ्कुमे रक्ते सरलेन्द्रशरासने । रोहित् स्त्रियां मृगीवल्लीभिदोर्दिनकरे पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.129
शब्दरत्नावली कुतपकुतपोऽस्त्री कुशे वाद्ये दौहित्रे छागकम्बले । दिवसस्याष्टमांशे च भवेद्दिनकरे पुमान् ॥ कुणपः पूतिगन्धौ स्याच्छवे स्त्री शारिकादिषे । जिह्वापः कुक्कुरे व्याघ्रे मार्जारे भल्लुकेऽपि च ॥ प्रतापः पुंसि तापे स्याच् शौर्ये तीक्ष्णांशुतेजसि । रक्तपा स्त्री जलोकायां डाकिन्यां राक्षसे पुमान् ॥ विटपोऽस्त्री वृक्षशाखाविस्तारे पल्लवेषु च ॥ Śabdaratnāvalī 7.21.18
शब्दरत्नावली मित्रमारी चण्डायां धनजनक्षये राष्ट्रजये स्त्रियाम् । मित्रं सख्यौ क्लीबलिङ्गं भवेद्दिनकरे पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.30
शब्दरत्नावली विभावसुवरीयान् योगभेदे स्याद्युनि श्रेष्ठवरिष्ठयोः । विहायाश्च खगे पुंसि गगणे पुनरस्त्रियाम् ॥ विभावसुर्दिनकरे हारभेदे च पावके । श्वश्रेयसन्तु कल्याणे सुखे च परमात्मनि ॥ Śabdaratnāvalī 7.32.53
वैजयन्ती नमतऊर्णाविकारे नमतो धूमे दिनकरेऽपि च । निगमो निश्चये वेदे पुरे पथि वणिक्पथे ॥ ३५ ॥ Vaijayantī 7.1.35