मातरिश्वन्
mātariśvanपुं · masc.In 15 kośas: 15 synonym verses, 1 as a meaning of another word.
वायुः समीरसमिरौ पवनाशुगौ नभःश्वासो नभस्वदनिलश्वसनाः समीरणः ।वातोऽहिकान्तपवमानमरुत्प्रकम्पनाः कम्पाङ्कनित्यगतिगन्धवहप्रभञ्जनाः ॥ ११०६ ॥मातरिश्वा जगत्प्राणः पृषदश्वो महाबलः ।मारुतः स्पर्शनो दैत्यदेवो झञ्झा स वृष्टियुक् ॥ ११०७ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
श्वसनः स्पर्शनो वायुर्मातरिश्वा सदागतिः ॥ ६१ ॥पृषदश्वो गन्धवहो गन्धवाहानिलाशुगाः ।समीरमारुतमरुज्जगत्प्राणसमीरणाः ॥ ६२ ॥नभस्वद्वातपवनपवमानप्रभञ्जनाः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ग (wrong syllable)
genderपुंmasc.
नभस्वान्मातरिश्वा च समीरश्च समीरणः ।सदागतिर्गन्धवहो हरिः प्रोक्तो महाबलः ॥ ७६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गौरी तस्य प्रियायां स्यात्सुखा स्यात्तस्य पत्तने ।वातो वायुर्जगत्प्राणो मातरिश्वा समीरणः ॥ २८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्पर्शनः कः समीरो यः स्पर्शनो मारुतो नभः ।वायुस्ततो मातरिश्वा हरिरात्मा वहश्च वाः ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्थेमोष्मपक्ष्मणामात्मपाप्मनोर्मातरिश्वनः ।कठणथपभोपान्ता यद्यदन्ता अमी पुनः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 ण (wrong syllable)
genderपुंmasc.
गन्धवहः पवमानः पृषदश्व-वहन्त-मातरिश्वानः ।वायु-प्रभञ्जन-जगत्प्राण-नभःश्वास-सर्पकान्त-सृकाः ॥ १५४ ॥
गीतिः
genderपुंmasc.
नभस्वान् मातरिश्वा च चरण्युर्जवनस्तथा ।प्रभञ्जनः अस्य पर्यायपुत्रौ भीमाञ्जनात्मजौ ॥ ६३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
श्रीमद्गढमलाङ्गोद्भूस्तेजोवर्गमरूपयत् ।वायुःसमीरणो वातो मातरिश्वा प्रभञ्जनः ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नभस्वाननिलो वातः पवमानः सदागतिः ।मातरिश्वा जगत्प्राणः पृषदश्वोऽग्निसख्यभृत् ॥ ३२८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वायुः समीरणो वातः समीरो मारुतो मरुत् ।गन्धवाहो गन्धवहो मातरिश्वा प्रभञ्जनः ॥ १०१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ग (wrong syllable)
genderपुंmasc.
जगत्प्राणश्चलः प्राणः पृषदश्वः समीरणः ।समीरः समिरश्चैव मातरिश्वा महाबलः ॥ १९३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पृषदश्वो मातरिश्वा समीरः पवनानिलौ ।खश्वास आशुगो बाहो धूलिध्वजः फणिप्रियः ।मरुत्वातिर्नभः प्राणो भोगिकान्तः सदागतिः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 3 ध्व (wrong syllable)
genderपुंmasc.
पवनसमीरसमीरणमारुतपृषदश्ववायुगन्धवहाः ।स्पर्शनपवमानानिलवातमरुच्छ्वसनमातरिश्वानः ॥ १२५ ॥
गीतिः
genderपुंmasc.
वातो वायुर्जगत्प्राणः शुषिलः श्वसनोऽनिलः ।गन्धवाहो गन्धवहो मातरिश्वा समीरणः ॥ ४७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ग (wrong syllable)
genderपुंmasc.
मातरिश्वन् as a meaning in nānārtha verses
- नानार्थार्णवसंक्षेप शुक्षिअथ शुक्षिर्निदाघे स्यान्मातरिश्वनि चाप्यथ । श्लेष्मा कफे चर्मणश्च विकारे दृढकाह्वये ॥ १२१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.121