कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

वह

vahaपुं · masc.

In 14 kośas: 25 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य जलकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.2.29 · p. 43
जम्बालेचकिलौ पङ्कः कर्दमश्च निषद्वरः ।शादो हिरण्यबाहुस्तु शोणो नदे पुनर्वहः ॥ १०९० ॥भिद्य उध्यः सरस्वांश्च द्रहोऽगाधजलो ह्रदः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 न (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पञ्चेन्द्रियाः Abhidhānacintāmaṇi 4.9.76 · p. 48
वहः स्कन्धोंऽसकूटं तु ककुदं नैचिकं शिरः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वैश्यवर्गः Amarakośa 2.9.110
स्कन्धदेशे त्वस्य वहः सास्ना तु गलकम्बलः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्व (wrong syllable)
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.267 · p. 32
नीचकी च शिरोदेशः स्कन्धदेशो वहः स्मृतः ।नस्योतो नस्तितः प्रोक्तः षोडन् षड्दशनः स्मृतः ।भग्नशृङ्गस्तु कूटः स्याद्विषाणं शृङ्गमुच्यते ॥ २६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव पूःप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.3.95 · p. 19
अयनं वर्त्तनं वर्त्म क्लीबे स्याच्छरणिर्द्वयोः ।अथाचारो वहो माथोऽपथं क्लीबेऽपथोऽपि वा ॥ ९५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव समुद्रादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.14.29 · p. 347
स चाप्यप्रवहार्थः स्याद् भिद्यउद्ध्यो द्रहोऽपि च ।वहः सरस्वान्प्रवहः प्रवाहो रोध इत्यपि ॥ २९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव साधारणप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.1.17 · p. 371
वहः स्यात्प्रोत्संविपरापरिभ्यश्च वहः परः ।एषां तु सप्तसप्तानां सप्तकः सप्तको वहात् ॥ १७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नभःस्थदेवप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.3.1 · p. 379
स्पर्शनः कः समीरो यः स्पर्शनो मारुतो नभः ।वायुस्ततो मातरिश्वा हरिरात्मा वहश्च वाः ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नभःस्थदेवप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.3.3 · p. 380
धूलिध्वजो बलदेवो महाबलमलिम्लुचौ ।चञ्चलश्चपलः प्राणः संहर्षः प्रवहो वहः ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ल (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नभःस्थदेवप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.3.14 · p. 381
वहः स्यात्प्रोत्संविपरापरिभ्यश्च परो वहः ।एते वायुगणाः सप्त सप्तस्कन्धसमाश्रयाः ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वारिवर्गः Koṣakalpataru 1.7.55 · p. 105
गिरेर्नदी गिरिणदी तथा गिरिनदी मता ।क्लीबाव्ययं चोपनदं तथोपनदि च स्मृतम् ॥सप्तगोदावरं सप्तगङ्गं द्वियमुनं तथा ।देशे तून्मत्तगङ्गं स्यात्तथा लोहितगङ्गकम् ॥पारेगङ्गं तु गङ्गायाः पारे पूर्ववदीरितम् ।वहो नदो भिद्य उद्ध्यः सरस्वत्सम(प्त?)सिन्धवः ॥हिरण्यबाहुः शोणः स्यात्स्वर्णवाहोऽप्यसौ भवेत् ॥ ५५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.48 · p. 258
काकसा कन्धरान्तः स्यादंसपृष्ठं वहो नरि ।क्रोडस्तु कक्षाहृन्मध्यं कक्षाक्रोडवहान्तरा ॥ ४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.38 · p. 285
धेनोर्वृषस्य च[136a] द्वंद्वे स्कन्धस्त्वस्य वहः स्मृतः ।ककुदं कुकुदं न स्त्री यद्वृषस्यांसकूटकम् ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.14 · p. 292
शूर्पाभ्यां तु भवेद्द्रोणी गोणी स्त्री च वहो नरि ।गोणीभिः पञ्चभिः क्रीते पञ्चगोणिर्विशेष्यवत् ॥द्रोण्यश्चतस्रः खारी स्यात्पलानां तु शतं तुला ।ऊर्णापलशते तु स्यात्कम्बलं मिथुने न तत् ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.370 · p. 50
पङ्को निषद्वरः शादो मृच्चते स्वल्पवारितः ।हिरण्यबाहुरुक्तास्तु शोणे नदे वहोऽपीरितः ॥ ३७० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.173 · p. 73
स्कन्धो वहस्तस्य कूटं नैचिकं ककुदं शिरः ।गलकम्बलसास्ने तु विषाणं शृङ्गकूणिके ॥ १७३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.490 · p. 88
इड्वरश्चेट्चरः षण्ड इत्वरो ढङ्कगोपती ।वृषस्कन्धे वहश्चाथ नस्योतो नस्तितोऽपि च ॥ ४९० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.493 · p. 89
हारिकः सैरिकः सैरी सैरिभः सैरिरित्यति ।भारवाहवहो धुर्यो धौरेयो धूर्वहोऽपि च ॥ ४९३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि अप्कायनामानि Suśīlanāmamālā 5.2.1906 · p. 312
उद्ध्यो नदो वहो भिद्यः सरस्वान् बृहती नदी ॥ १९०६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि वायुकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.4.1938 · p. 319
वायुर्वाहो वहो वातः प्रकम्पनः प्रभञ्जनः ।पवनः पवमानश्च दैत्यदेवः सुरालयः ॥ १९३८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 म्प (wrong syllable)
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पञ्चेन्द्रियजीवनामानि Suśīlanāmamālā 5.9.2279 · p. 370
पृष्ठवाह्यस्तथा पृष्ठ्यः स्थौरी नामापि मन्यते ।द्विदन् षोडन् द्विषड्दन्तौ वहः स्कन्धोऽस्य बन्धनम् ॥ २२७९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वैश्यवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.7.124 · p. 146
वहः स्कन्धप्रदेशे स्यात् सास्ना स्त्री गलगम्बले ।अथ नस्यितनस्योतनस्तिताः नसितोऽपि च ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण चतुष्पदाध्यायः Śabdaratnākara 2.4.763 · p. 97
स्कन्धप्रदेशस्तु वहः सास्ना स्याद्गलकम्बलः ।स्याद्धेन्वनडुहं धेनुरनड्वांश्च धुरंधरः ॥ ७६३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव भूमिवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 2.1.18 · p. 32
क्रिमिशैलस्तु वल्मीकः शक्रमूर्धाऽथ सञ्चरः ।धरणः पिण्डलः सेतुः पन्थास्तु क्षुल्लमो वहः ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश लोकपालाध्यायः Vaijayantī 1.2.48 · p. 13
युजिनो लघुगो वातिर्ध्वजप्रहरणो जगन् ।दैत्यदेवो वहः प्राणो नभःप्राणोंऽकतिः सरः ॥ ४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास हपादः Dharaṇikośa 32.1.2 · p. 227
वहो वाहे गवां स्कन्धे गृहा दारा गृ[107]हा गृहम् ।वैदेही पिप्पली सीता वाराही च महौषधी ।निरूहः स्नेहने तर्के कलहः कलियुद्धयोः ॥
अनुष्टुप्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ हान्ताः Koṣakalpataru 6.32.36 · p. 386
ना राहावुपरागे निर्बन्धेऽनुग्रहे ग्रहणे ।समरोद्यमेऽथ वृषभस्कन्धे वायौ वहो माने ॥ ३६ ॥
metre not recognised
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1175 · p. 143
हिंसके वैजयन्त्याह वहस्तु नरि मारुते ।स्कन्धदेशे गवाश्वादेर्वहा तु सरिति स्त्रियाम् ॥ ११७५ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश हान्ताः Śabdaratnāvalī 7.33.10 · p. 298
लोहः शस्त्रेऽस्त्रियां क्लीबं सर्वतैजसजोङ्गके ।वहस्तु वृषभस्कन्धे स्याद्गन्धवाहवाहयोः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 न्ध (wrong syllable)
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण अनेकार्थाधिकाराध्यायः Śabdaratnākara 4.1.1993 · p. 242
वेणौ वेश्मौर्ध्वकाष्ठे च खड्गांशे वाद्यभेदके ।व्रजा गोष्ठाध्वनिवहा गोश्वासे वाहने वहः ॥ १९९३ ॥
अनुष्टुप्
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.460 · p. 256
वराहः सूकरे मेघे मुस्तकेऽप्यथ मूर्च्छने ।अविद्यायाञ्च मोहः स्याद्वृषस्कन्धेऽनिले वहः ॥ ४६० ॥
अनुष्टुप्
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश पुंलिङ्गाध्यायः Vaijayantī 6.1.53 · p. 218
नासोर्ध्वास्थ्नीक्षुभेदे च वहिरुक्ष्णि हयेऽनले ।वलो धान्येऽसुरे काके गवां श्वासेऽनिले वहः ॥ ५३ ॥
अनुष्टुप्

वह as a meaning in nānārtha verses

  • कोषकल्पतरु प्रवणआवर्ते प्रणते च दातरि वहौ क्षीणे क्रमान्निम्नक- क्ष्याभागे प्रवणोऽन्यवत्क्षणगतोऽप्यस्त्री तु शृङ्गाटके । बन्द्यां स्वीकरणे करेऽधिगमने राहूपरागे तथा- दृत्यां च ग्रहणं दृशीक्षणमपि ज्ञाने तथा दर्शने ॥ २३ ॥ Koṣakalpataru 6.15.23
  • कोषकल्पतरु पूर्वप्रागाद्ययोरन्यवदेव पूर्वः स पूर्वजे पुंसि वहौ च वां नः (?) । कण्वो मुनौ ना कुकृतेऽन्तिमे स्या- त्किण्वं सुराबीजकपापयोश्च ॥ १ ॥ Koṣakalpataru 6.29.1