पूरक

pūrakaपुं · masc.

In 11 kośas: 14 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर सप्तमोपदेशः Bālaprabodhikā 7.119 · p. 76

यो यष्टिरज्जुखड्गेषु प्रणृत्यति स पूरकः ।कोलकः प्लवकश्चासौ तालवाचक इत्यपि ॥ ११९ ॥

अनुष्टुप्

पूरकपुं कोलकपुं प्लवकपुं तालवाचकपुं

genderपुंmasc.

बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर त्रयोदशोपदेशः Bālaprabodhikā 13.263 · p. 90

कृष्णवर्णस्तु संवर्तो वर्तुलश्चक्र इत्यपि ।कलायः स्यात्कालपूरः पूरक: कडलोऽपि च ॥ २६३ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 2 र (wrong syllable)

संवर्तपुं वर्तुलपुं चक्रपुं कलायपुं कालपूरपुं पूरकपुं कडलपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.266 · p. 162

मिश्रा मण्डलिका पक्वा सम्यगायसखर्परे ।घृतप्लुते पूरकः स्यादेवं मुद्गादिपिष्टजः ॥ २६६ ॥

अनुष्टुप्

पूरकपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.108 · p. 226

मुख्यं वर्यं वरेण्यं च प्रबर्हं च प्रबर्हणम् ।परार्ध्यानवरार्ध्यौ द्वे पूरणः पूरकः समौ ॥ १०८ ॥

अनुष्टुप्

मुख्यवि वर्यवि वरेण्यवि प्रबर्हवि प्रबर्हणवि परार्ध्यवि अनवरार्ध्यवि पूरणवि पूरकवि

genderविadj.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.117 · p. 261

बीजपूरो बीजपूर्णः पूर्णबीजश्च पूरकः ।मातुलुङ्गः केसरान्तो रुचको दन्तुरच्छदः ॥ ११७ ॥

अनुष्टुप्

बीजपूरपुं बीजपूर्णपुं पूर्णबीजपुं पूरकपुं मातुलुङ्गपुं केसरान्तपुं रुचकपुं दन्तुरच्छदपुं

genderपुंmasc.

निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र वृक्षकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 1.53 · p. 32

बीजपूरे बीजपूर्णः पूरकः फलपूरकः ।सुपूरको मातुलुङ्गः केसराम्लोऽम्लकेसरः ॥ ५३ ॥

अनुष्टुप्

बीजपूर्णपुं पूरकपुं फलपूरकपुं सुपूरकपुं मातुलुङ्गपुं केसराम्लपुं अम्लकेसरपुं

genderपुंmasc.

नाममालिका Nāmamālikā · भोज भूम्यादिनामधेयप्रकरणम् Nāmamālikā 3.38 · p. 12

बीजपूरे मातुलुङ्गो लुङ्गः सुफलपूरकौ ।अथात्यम्ला मातुलुङ्गी पूतिपुष्पी वृकाम्लिका ॥ ३८ ॥

अनुष्टुप्

मातुलुङ्गपुं लुङ्गपुं सुफलपुं पूरकपुं अत्यम्लास्त्री मातुलुङ्गीस्त्री पूतिपुष्पीस्त्री वृकाम्लिकास्त्री

genderपुंmasc.

नाममालिका Nāmamālikā · भोज भूम्यादिनामधेयप्रकरणम् Nāmamālikā 3.252 · p. 40

जायाजीवस्तु शैलषः शैलाली भरतो नटः ।यो यष्टिरज्जुखड्गेषु प्रनृत्यति स पूरकः ॥ २५२ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 ल (wrong syllable)

जायाजीवपुं शैलषपुं शैलालिन्पुं भरतपुं नटपुं पूरकपुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश प्राणिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 4.1.51 · p. 162

हर्षणो हर्षकोऽपि स्यात् पूरणः पूरकोऽपि च ।प्रतिवेशी प्रतीवेशी चासन्नगृहमेधिनि ॥

अनुष्टुप्

हर्षणवि हर्षकवि पूरणवि पूरकवि प्रतिवेशिन्वि प्रतीवेशिन्वि

genderविadj.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.180 · p. 233

जाम्बीरेऽपि च जम्भीरो जम्भीलो जम्भ-जम्भलौ ।बीजपुरे पूरकः स्यात् सुपूरकश्च केसरी ॥ १८० ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

जाम्बीरपुं जम्भीरपुं जम्भीलपुं जम्भपुं जम्भलपुं पूरकपुं सुपूरकपुं केसरिन्पुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण शूद्राध्यायः Śabdaratnākara 3.5.1547 · p. 187

रङ्गाजीवः कृशाश्वी च चारणास्तु कुशीलवाः ।पूरकः प्लवकः केलो रज्जूयष्ट्यसिनर्तकः ॥ १५४७ ॥

अनुष्टुप्

रङ्गाजीवपुं कृशाश्विन्पुं चारणपुं कुशीलवपुं पूरकपुं प्लवकपुं केलपुं

genderपुंmasc.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वनाध्यायः Vaijayantī 3.3.33 · p. 47

मातुलुंगे तु रुचको वराम्लः केसरी शठः ।वीजपूरे मातुलुंगो लुंगः सुफलपूरकौ ॥ ३३ ॥

अनुष्टुप्

मातुलुङ्गपुं रुचकपुं वराम्लपुं केसरिन्पुं शठपुं वीजपूरपुं लुङ्गपुं सुफलपुं पूरकपुं

genderपुंmasc.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वैश्याध्यायः Vaijayantī 3.8.44 · p. 126

पूरकोऽप्योलहा जाड्यः वर्तुलेऽत्र सतीनकः ।खुडारे त्रिपुटः खेलौ रंकुटी तु हरेणुकः ॥ ४४ ॥

अनुष्टुप्

पूरकपुं ओलहास्त्री जाड्यपुं सतीनकपुं खुडारपुं त्रिपुटपुं खेलपुं रङ्कुटीस्त्री हरेणुकपुं

genderपुंmasc.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश शूद्राध्यायः Vaijayantī 3.9.64 · p. 141

यो यष्टिरज्जुखड्गेषु प्रनृत्यति स पूरकः ।केलकः प्रवकश्चासौ चारणास्तु कुशीलवाः ॥ ६४ ॥

अनुष्टुप्

पूरकपुं केलकपुं प्रवकपुं चारणपुं कुशीलवपुं

genderपुंmasc.

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1205 · p. 152

येन त्रि तत्र ना तु स्यात् कलायाह्वयधान्यके ।पूरकोऽपूपभेदे तु पूरिका स्त्री त्रिषु त्वदः ॥ १२०५ ॥

अनुष्टुप्

meaningsअपूपभेद

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1206 · p. 153

स्यात् पूरयितृपूरित्रोः पूत्यण्डस्तु द्वयोरयम् ।क्षुद्रपक्षिविशेषे स्यादण्डकारकसंज्ञके ॥ १२०६ ॥

अनुष्टुप्

meaningsपूरयितृ पूरित्र

पूरक as a meaning in nānārtha verses

धरणिकोश पूरणपूरणः पूरके प्रोक्तो विष्णुतैले च पूरणः । पटारम्भकसत्रेषु पूरणी शाल्मली मता ॥ Dharaṇikośa 14.3.16
शिवकोष केसरकेसरीपूरके नागकेसरे देववल्लभे । क्रौञ्चादनस्तु चिञ्चुल्यां चिञ्चोटकमृणालयोः ॥ २७३ ॥ Śivakoṣa 16.2.273