नट

नट as a meaning in nānārtha verses

• धरणिकोश भरतवासन्ती पाटला यूथी अतिमुक्ता च कीर्तिता । भरतो राजविशेषे च नटे रामानुजेऽपि च ॥ Dharaṇikośa 15.2.45
• धरणिकोश कुशीलवसहदेवौषधिः काचित्सहदेवश्च पाण्डवः । कुशीलवश्च वाल्मीकिर्नटाश्चापि कुशीलवाः ॥ Dharaṇikośa 28.2.22
• धरणिकोश प्रहासप्रहासः स्यान्नटबटौ हास्यतीर्थविशेषयोः । कुल्मासश्च यवे प्रोक्तः काञ्चिके यवपिष्टके ? ॥ Dharaṇikośa 31.2.16
• कोषकल्पतरु शलाकशल्ये शलाका स्मरसारिकायां शरे तथाक्षे खेचर?पञ्जरे च । स्यान्नर्तकीभ्यामपि लासिकायां ना चारणे पोटगले नटे च ॥ २६ ॥ Koṣakalpataru 6.1.26
• कोषकल्पतरु गेष्णुदेष्णुर्दातरि दुर्दमे च परवत् गेष्णुर्नटे गायके वृष्णिर्यादवमेषयोस्त्रिषु पुनः पाखण्डचण्डार्थकः । पश्चाद्भागकपादमूलसमदस्त्रीकुम्भिकासु द्वयोः पार्ष्णिः श्रेणिरभिन्नशिल्पिनिकरे पङ्क्तौ स्त्रियां पुंसि च ॥ १४ ॥ Koṣakalpataru 6.15.14
• कोषकल्पतरु भरतशाकुन्तलेये नटसूत्रकारे नटे च रामावरजे कुविन्दे । स्यान्नाट्यशास्त्रे भरतोऽथ जम्बू- द्वीपेतिहासान्तरयोश्च षण्ढे ॥ ७ ॥ Koṣakalpataru 6.16.7
• कोषकल्पतरु जायानुजीविन्मुनिभिदि त्वन्तावसायी मतः । चाण्डाल-क्षुरिणौ नटे त्वपि बके जायानुजीवी तथा निर्द्रव्येऽथ कलानुनादिनमिह प्राहुः कुलिङ्गाह्वये ॥ ७२ ॥ Koṣakalpataru 6.21.72
• कोषकल्पतरु पीताम्बरदिगम्बरः पुंसि हरेऽन्यवत्तु क्षु[61a]द्रे च नग्ने तिमिरे तु षण्ढे । पीताम्बरो दैत्यरिपौ नटे च कदम्बरः पुंसि हलायुधे च ॥ ९६ ॥ Koṣakalpataru 6.27.96
• कोषकल्पतरु कुसीलवस्यान्मद्यसंधानक आप्लवे चा थोपप्लवो विप्लवे राहुजन्ये । परिप्लवस्त्वाकुललोलयोः स्या- त्कुसीलवः स्यान्नटयाचकार्थः ॥ ३३ ॥ Koṣakalpataru 6.29.33
• कोषकल्पतरु शैलूषनटे च पुंस्त्वेऽप्यथ मारिषः स्या- च्छाकप्रभेदे गदितस्तथार्ये । दक्षाम्बिकायां तु स योषिति स्या- दथाविषो राजनि वारिराशौ ॥ ५६ ॥ Koṣakalpataru 6.30.56
• नानार्थार्णवसंक्षेप भरतभरतस्त्वृत्विजि नटे रामस्य च कनीयसि । आद्यक्षत्रियभेदे च वर्षेऽस्मिन्नृत्तशास्त्रके ॥ १६९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.169
• नानार्थार्णवसंक्षेप नर्तकनटे पोटगले पुंसि चारणे केवलेऽपि च । नर्तकः स्यात् करेण्वां च लासिकायां च नर्तकी ॥ ९९८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.998
• नानार्थार्णवसंक्षेप शैलूषशैलूषस्तु नटे द्वे स्यात् कितवे च पुमान् पुनः । शण्डजातौ च बिल्वे च शैशवं तु नपुंसकम् ॥ १८५६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1856
• नानार्थार्णवसंक्षेप सुषिरवाद्यभेदे च वंशादौ सुषियुक्ते तु भेद्यवत् । स्याद्विद्रुमलतायां तु सुषिरा स्त्री नटे तु ना ॥ १९६७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1967
• नानार्थार्णवसंक्षेप कुशीलववर्तमाने नटानां च प्रसिद्धे चारणे तथा । कुशीसंज्ञायोविकारलवे तु स्यात् पुमानयम् ॥ १८२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.182
• नानार्थार्णवसंक्षेप रङ्गावतारिन्रङ्गावतारी त्रिषु तु नटेऽथो रात्रिजागरः । शुनि द्वे त्रि तु जागर्ति रात्रौ योऽत्राथ न स्त्रियाम् ॥ ८८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 7.88
• परमानन्दीयनाममाला जालनटे नीपे स्मृतो जालः पटोल्यां जाल्यपि स्मृता । जिनो बुद्धे स्मरे कृष्णेऽर्हत्ययं स्याद्विशेषतः ॥ २०० ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.13.200
• शब्दरत्नावली नर्तकधैनुकं धेनुबृन्दे स्यात् नारीणां करणेऽपि च (?) । नर्तकः स्यात् पोटगले चारणे केलके नटे ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.91
• शब्दरत्नावली भावाटपिच्चटं सीसके रङ्गे पुमांस्तु नेत्ररोगके । वर्वटी व्रीहिभेदे स्यात्पण्यजीविस्त्रियामपि ॥ वेकटो मत्स्यभेदे स्यात्तरुणे च विदूषके । भावाटः कामुके साधुविशेषे भावके नटे ॥ Śabdaratnāvalī 7.11.50
• शब्दरत्नावली गेष्णुगणश्च प्रमथे वृन्दे संख्यायां सैनिकेऽपि च । गुणः सूत्रे चाप्रधाने मौर्व्वी त्यागवटीषु च ॥ कषादिशौर्यगन्धादिसत्त्वाद्यावृत्तिरज्जुषु । शुक्लादावपि पुंसि स्याद् गेष्णुर्ना गायने नटे ॥ Śabdaratnāvalī 7.15.8
• शब्दरत्नावली भरतभवती बाणभेदे स्याद् युष्मदर्थसतोस्त्रिषु । भरतो मुनिदौष्मन्तिरामानुजनटेषु च ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.122
• शब्दरत्नावली जायानुजीविन्जायानुजीवी विहगे नटे वेश्यापतिष्वपि । सहस्रवेधि तु क्लीबं रामठे पुंसि वेतसे ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.141
• शब्दरत्नावली शैलूषमारिषा राक्षसीभेदे … समुपाशने । शैलूषस्तु नटे धूर्ते श्रीफले तालधारके ॥ Śabdaratnāvalī 7.31.24
• शब्दरत्नाकर सुषिरसरन्ध्रे त्रिषु वंशाद्ये वाद्ये क्लीबे नटे नरि । स्त्रियां विद्रुमवल्लर्यां सुषिराथ गवि स्त्रियाम् ॥ २१८१ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2181
• शब्दरत्नाकर पोटगलरक्षःसतोः पुण्यजनः पामराज्ञौ पृथज्जनौ । नटे काशे पोटगलः कपौ भेके प्लवंगमः ॥ २२१६ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2216
• त्रिकाण्डशेष भरतरामानुजे नाट्यशास्त्रे दौष्मन्तौ भरतो नटे । जिने पूज्ये च भगवान्भोगवानाढ्यनागयोः ॥ १७४ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.174
• त्रिकाण्डशेष शैलुषउपयुक्तेतरे त्वस्त्री शैलुषो नटबिल्वयोः । शुश्रूषा परिचर्य्या च संहर्षः स्पर्द्धने मुदि ॥ ४४२ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.442