कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

मृत्सा

mṛtsāस्त्री · fem.

In 17 kośas: 19 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पृथ्वीकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.1.940 · p. 37
मृन्मृत्तिका सा क्षारोषो मृत्सा मृत्स्ना च सा शुभा ॥ ९४० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह भूमिवर्गः Amarakośa 2.1.2
मृन्मृत्तिका प्रशस्ता तु मृत्सा मृत्स्ना च मृत्तिका ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.159 · p. 20
मृन्मृत्तिका प्रशस्तासौ मृत्सा मृत्स्नेति कथ्यते ।शाद्वलं हरितं प्रोक्तं नड्वलं नलसंयुतम् ॥ १५९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर दशमोपदेशः Bālaprabodhikā 10.175 · p. 82
मृन्मृत्तिकाऽत्र भेदे तु मृत्स्ना मृत्सा च कथ्यते ।मृच्चूर्णे तु पुरीषः स्याल्लोष्टं लोष्ट इतीरितः ॥ १७५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
मृत्सामृत्स्ने स्थलस्थल्यावुष ऊषश्च दृश्यते ।वल्मीकं वल्मिकं च स्यात् पथः पन्थाश्च कीर्तितः ॥ ७६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव अङ्कुरोद्गमः Kalpadrukośa 1.1.21 · p. 3
मृत्स्ना मृत्सा प्रशस्ता स्यात्पुंस्युषः क्षारमृत्तिका ।स्त्र्युषाप्यथ भुवः सान्तमव्ययं द्योदिवौ स्त्रियौ ॥ २१ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.568 · p. 195
सन्ध्याह्वमथ सौराष्ट्री सुजाता सुरमृत्तिका ।स्तुत्याकाक्षी तु मृद्वी स्यान्मृत्सा संघोपि मृत्तलम् ॥ ५६८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ भूकाण्डः Koṣakalpataru 2.7 · p. 113
मृन्मृत्तिका विकारेऽस्या मार्त्तिको भेद्यलिङ्गकः ।मृत्सा मृत्स्ना प्रशस्ता सा क्षारा तूषा द्वयोरुषः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.231 · p. 33
मृत्सा मृत्स्ना च रम्या मृत्खिलं क्षेत्राहतं पदम् ।लवणं वशिरोऽक्षीवं यत्समुद्रसमुद्भवम् ॥ २३१ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.2 · p. 25
genderस्त्रीfem.
पञ्चतत्त्वप्रकाश Pañcatattvaprakāśa · वेणीदत्त मनुष्यमरीचिः Pañcatattvaprakāśa 1.1.4 · p. 1
मृन्मृत्तिका प्रशस्ता मृन्मृत्सा मृत्स्ना महीपलम् ।नीवृज्जनपदो देशविषयावुपवर्त्तनम् ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.1596 · p. 256
मृन्मृत्तिका च सामान्या क्षारा भूमिरुषः स्मृतः ।मृत्सा मृत्स्ना च सा ख्याता यत्र मृच्छोभना भवेत् ॥ १५९६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.1827 · p. 298
काक्षी काच्छी च सौराष्ट्री पार्वती पर्पटी सती ।आढकी तुवरी मृत्स्ना मृत्सा मृत् च मृदाह्वया ॥ १८२७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश भूमिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.1.6 · p. 46
मृन्मृत्तिका मृदा सैव मृत्सा मृत्स्ना च शोभना ।ऊर्वरा स्यादुर्वरा च सर्वशस्यवती मही ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.8 · p. 218
मृन्मृत्तिकाऽपि सा शस्ता मृत्सा मृत्स्नाऽपि खानिका ।लवणस्य रुमा नान्ता रुमाऽऽबन्तापि कथ्यते ॥ ८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.82 · p. 224
तूबरी तुबरी प्रोक्ता मृत्तालकं मृतालकम् ।मृत्तिका मृत्स्नया मृत्सा, गन्धाश्मनि सुगन्धकः ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ल (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वसुंधराध्यायः Śabdaratnākara 2.1.367 · p. 49
वसुंधरा भूतधात्री सैव सस्यघनोर्वरा ।मृत्तिका मृत्प्रशस्तायां मृत्सा मृत्स्ना च मृद्युभे ॥ ३६७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव वैश्यवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 2.9.7 · p. 72
आलिञ्जरो ना नन्दा स्त्री मृत्सा भाण्डकभृष्टिका ।वारासनं वाःसदनं क्वणनो हण्डिकासुतः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वैश्याध्यायः Vaijayantī 3.8.24 · p. 125
लोष्टोऽस्त्री दरिणिर्न क्ली लेष्टुर्ना मृत्तु मृत्तिका ।पुरीषं मृत्तिकाचूर्णं मृत्सा मृत्स्ना प्रशस्तमृत् ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ सान्ताः Koṣakalpataru 6.31.84 · p. 379
मृत्सा शुभायां मृदि वासिकायांहिंसा वधे चौर्यविधौ प्रदिष्टा ।शंसा तु वाञ्छावचसोर्मिसिस्तुमांस्यां तु दीप्ये शतपुष्पिकायाम् ॥ ८४ ॥
इन्द्रवज्रा
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र सद्विः Śivakoṣa 27.1.526 · p. 48
मिसिः स्त्री मधुरामांस्योः शतपुष्पाजमोदयोः ।मृत्सा काक्षीश्रेष्ठमृदो रसो सूते विषे बले ॥ ५२६ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश नान्ताः Śabdaratnāvalī 7.20.15 · p. 235
मुनिर्ना नारदादौ तु वङ्गसेनद्रुमे जिने ।मृत्स्ना मृत्सा तु काक्ष्यां स्त्री यानं स्याद्वाहने गतौ ।योनिर्द्वयोराकरे स्याद्भगे भूमौ च कारणे ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
meanings

मृत्सा as a meaning in nānārtha verses

  • शिवकोष मृत्स्नाकङ्केल्लिमल्ल्योर्मृत्स्ना तु तुवरीमृत्सयोरपि । रास्ना च स्याद्भुजङ्गाक्ष्यामेलापर्ण्यामपि स्त्रियाम् ॥ २४५ ॥ Śivakoṣa 16.245