सृति

sṛtiस्त्री · fem.

In 13 kośas: 13 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पृथ्वीकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.1.983 · p. 39

पदव्येकपदी पद्या पद्धतिर्वर्त्म वर्तनी ।अयनं सरणिर्मार्गोऽध्वा पन्था निगमः सृतिः ॥ ९८३ ॥

अनुष्टुप्

पदवीस्त्री एकपदीस्त्री पद्यास्त्री पद्धतिस्त्री वर्त्मन्क्ली वर्तनीस्त्री अयनक्ली सरणिस्त्री मार्गपुं अध्वन्पुं पथिन्पुं निगमपुं सृतिस्त्री

genderस्त्रीfem.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह भूमिवर्गः Amarakośa 2.1.15

अयनम्वर्त्म मार्गाध्वपन्थानः पदवी सृतिः ।सरणिः पद्धतिः पद्या वर्तन्येकपदीति च ॥ १५ ॥

अनुष्टुप्

अयनक्ली वर्त्मन्क्ली मार्गपुं अध्वन्पुं पथिन्पुं पदवीस्त्री सृतिस्त्री सरणिस्त्री पद्धतिस्त्री पद्यास्त्री वर्तनीस्त्री एकपदीस्त्री

genderस्त्रीfem.

बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर दशमोपदेशः Bālaprabodhikā 10.184 · p. 83

मार्गे तु स्याद्धावनकः पन्थानः पदवी सृतिः ।पाणिन्धमस्तदल्पे स्याच्चोरमार्गे तु कीलकः ।सुराङ्गः कृत्रिमे मार्गे गविनी … च ॥ १८४ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

मार्गपुं धावनकपुं पथिन्पुं पदवीस्त्री सृतिस्त्री पाणिन्धमपुं चोरमार्गपुं कीलकपुं सुराङ्गपुं गविनीस्त्री

genderस्त्रीfem.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव पूःप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.3.93 · p. 18

मार्गोऽध्वा निगमः पन्था विवधः पुंसि बीवधः ।अपि द्वयोः स्यात्पदवी सरणिः सरणी सृतिः ॥ ९३ ॥

अनुष्टुप्

मार्गपुं अध्वन्पुं निगमपुं पथिन्पुं विवधपुं बीवधपुंस्त्री पदवीस्त्री सरणिस्त्री सरणीस्त्री सृतिस्त्री

genderस्त्रीfem.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ भूकाण्डः Koṣakalpataru 2.55 · p. 117

पन्थाः पत्सल-चारौ निगमो मार्गः पथोध्व-पद्वाजाः ।पद्या-पद्धति-पदवी-सृति-वर्तन्येकपद्यश्च ॥ ५५ ॥

आर्या

पथिन्पुं पत्सलपुं चारपुं निगमपुं मार्गपुं पथपुं अध्वन्पुं पद्वास्त्री अजपुं पद्यास्त्री पद्धतिस्त्री पदवीस्त्री सृतिस्त्री वर्तनीस्त्री एकपदीस्त्री

genderस्त्रीfem.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ प्रकीर्णवर्गः Koṣakalpataru 3.4.30 · p. 33

मर्षः परिकरः-स्त्रीर्या गतिरिङ्खा सृतिर्गतिः ।भवेदुपसमाधानं समाहारः समुच्चयः ।परिष्कृतं संस्कृतं चोपस्कृतं च समुच्चितम् ॥ ३० ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

मर्षपुं परिकरपुं ईर्यास्त्री इङ्खास्त्री सृतिस्त्री गतिस्त्री उपसमाधानक्ली समाहारपुं समुच्चयपुं परिष्कृतवि संस्कृतवि उपस्कृतवि समुच्चितवि

genderस्त्रीfem.

परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.265 · p. 37

आवेष्टको वृतिर्वाटो मार्गोऽध्वा सरणिः सृतिः ।निगमः पद्धतिः पद्या पन्था एकपदी पुनः ॥ २६५ ॥

अनुष्टुप्

आवेष्टकपुं वृतिस्त्री वाटपुं मार्गपुं अध्वन्पुं सरणिस्त्री सृतिस्त्री निगमपुं पद्धतिस्त्री पद्यास्त्री पथिन्पुं एकपदीस्त्री

genderस्त्रीfem.

पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.7 · p. 26

सेतौ स्यादालिरालीति स्यादली सदलीति च ।मार्गे सृतिश्च सरणिर्वर्त्मन्येकपदीति च ॥ ७ ॥

अनुष्टुप्

आलिस्त्री आलीस्त्री अलीस्त्री सदलीस्त्री सृतिस्त्री सरणिस्त्री वर्त्मन्क्ली एकपदीस्त्री

genderस्त्रीfem.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.1686 · p. 271

एकपदी च मार्गोऽध्वा वर्त्तनी वर्त्तनिः सृतिः ।सरणिः सरणी वर्त्म शरणी निगमस्तथा ॥ १६८६ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 प (wrong syllable)

एकपदीस्त्री मार्गपुं अध्वन्पुं वर्त्तनीस्त्री वर्त्तनिस्त्री सृतिस्त्री सरणिस्त्री सरणीस्त्री वर्त्मन्क्ली शरणीस्त्री निगमपुं

genderस्त्रीfem.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश भूमिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.1.23 · p. 47

पदवी पदविः पद्या पद्धतिः सरणी सृतिः ।मार्गाध्वपथपन्थानः शरणिः शरणीति च ॥

अनुष्टुप्

पदवीस्त्री पदविस्त्री पद्यास्त्री पद्धतिस्त्री सरणीस्त्री सृतिस्त्री मार्गपुं अध्वन्पुं पथपुं पथिन्पुं शरणिस्त्री शरणीस्त्री

genderस्त्रीfem.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.399 · p. 137

विलयोऽत्ययोदिष्टान्तश्चान्त आत्ययिक सृतिः ।मृतः प्रेतः परेतश्च परासुः संस्थितोऽपि च ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

विलयपुं अत्ययपुं दिष्टान्तपुं अन्तपुं आत्ययिकपुं सृतिस्त्री मृतवि प्रेतवि परेतवि परासुवि संस्थितवि

genderस्त्रीfem.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वसुंधराध्यायः Śabdaratnākara 2.1.400 · p. 53

अथ वर्त्मायनं पन्था मार्गोऽध्वा पदवी सृतिः ।सरणिः पद्धतिः पद्या वर्तन्येकपदीति च ॥ ४०० ॥

अनुष्टुप्

वर्त्मन्क्ली अयनक्ली पथिन्पुं मार्गपुं अध्वन्पुं पदवीस्त्री सृतिस्त्री सरणिस्त्री पद्धतिस्त्री पद्यास्त्री वर्तनीस्त्री एकपदीस्त्री

genderस्त्रीfem.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश देशाध्यायः Vaijayantī 3.1.49 · p. 39

मार्गोऽध्वा पदवी पंथाः पद्या चैकपदी सृतिः ।सुपंथा अतिपंथाश्च सत्पथश्च शुभे पथि ॥ ४९ ॥

अनुष्टुप्

मार्गपुं अध्वन्पुं पदवीस्त्री पथिन्पुं पद्यास्त्री एकपदीस्त्री सृतिस्त्री सुपथिन्पुं अतिपथिन्पुं सत्पथपुं

genderस्त्रीfem.

धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास तपादः Dharaṇikośa 15.1.2 · p. 60

चितिः समूहे चित्यायां सृतिः स्यात्पद्धतौ गतौ ।क्षितिर्भूक्षयवासेषु मतिर्धीच्छास्मृतिष्वपि ॥

अनुष्टुप्

meaningsपद्धति गति

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ तान्ताः Koṣakalpataru 6.16.51 · p. 212

मन्वादिशास्त्रेषु च मङ्गले तुस्पर्धाजुगुप्सागमने ऋतिः स्यात् ।वृतिस्तु वाटे वरणे सृतिस्तुस्यान्मार्गगत्योरथ घातकृत्योः ॥ ५१ ॥

उपजातिः

meaningsमार्ग गति

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् स्त्रीलिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.125 · p. 20

उत्पादने चाथ सृतिर्मार्गे च गमनेऽपि च ।स्मृतिस्तु धर्मशास्त्रे स्यादुत्कण्ठाचिन्तयोरपि ॥ १२५ ॥

अनुष्टुप्

meaningsमार्ग गमन

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.69 · p. 218

सृतिर्गतौ वर्त्मनि स्यात्सेतुराशौ शिशौ पुमान् ।हस्तः करिकरे सप्रकोष्ठकरेऽपि च ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्

meaningsगति वर्त्मन्

सृति as a meaning in nānārtha verses

धरणिकोश पद्यभृत्यो दासे भूतिर्भृत्या पुष्यः कलियुगर्क्षयोः । पद्यं श्लोके सृतिः पद्या लभ्यं लब्धव्ययुक्तयोः ॥ Dharaṇikośa 25.1.6
कोषकल्पतरु उद्धातउपक्रमेऽङ्घ्रिस्खलने च डिम्बे स्यात्कुम्भकादित्रितये च सृत्याम् । उद्धात उक्तो नरि मुद्गरेऽथो- द्गतोक्तयोः स्यादुदितं विशेष्ये ॥ ७९ ॥ Koṣakalpataru 6.16.79