कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

चराचर

carācaraवि · adj.

In 13 kośas: 11 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.1455 · p. 55
स्थावरं तु जङ्गमान्यज्जङ्गमं तु त्रसं चरम् ।चराचरं जगदिङ्गं चरिष्णुश्चाथ चञ्चलम् ॥ १४५४ ॥तरलं कम्पनं कम्प्रं परिप्लवचलाचले ।चटुलं चपलं लोलं चलं पारिप्लवास्थिरे ॥ १४५५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 तु (wrong syllable); pāda 3, syllable 6 ग (wrong syllable)
स्थावरविअजङ्गमविजङ्गमवित्रसविचरविचराचरविजगत्क्लीइङ्गविचरिष्णुविचञ्चलवितरलविकम्पनविकम्प्रविपरिप्लवविचलाचलविचटुलविचपलविलोलविचलविपारिप्लवविअस्थिरवि
genderविadj.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.126
चरिष्णु जङ्गमचरं त्रसमिङ्गं चराचरम् ।
अनुष्टुप्
चरिष्णुविजङ्गमविचरवित्रसविइङ्गविचराचरवि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.133 · p. 228
चराचरं त्रसं द्रङ्गं कम्प्रं चरनकम्पने ।चटुलं चपलं लोलं चञ्चलं च चलाचलम् ॥ १३३ ॥
अनुष्टुप्
चराचरवित्रसविद्रङ्गविकम्प्रविचटुलविचपलविलोलविचञ्चलविचलाचलवि
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.14 · p. 23
चराचरं च[रि]ष्णु स्यादिङ्गं जगदपि स्मृतम् ।चपलं[173b] तरलं लोलं चञ्चलं [च] चलाचलम् ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
चराचरविचरिष्णुविइङ्गविजगत्विचपलवितरलविलोलविचञ्चलविचलाचलवि
genderविadj.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.342 · p. 94
स्थावरं त्वगति प्रोक्तं जङ्गमे तु चराचरम् ।चरं त्रसं जगच्चैवं चरिष्णाविङ्गमित्यपि ॥ ३४२ ॥
अनुष्टुप्
स्थावरविजङ्गमविचराचरविचरवित्रसविजगत्विचरिष्णुविइङ्गवि
genderविadj.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति धरावर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 1.3.104 · p. 12
विष्टपं भुवनं विश्वं जगल्लोकश्चराचरम् ।मनुष्यलोकः संसारो नागलोको रसातलम् ॥ १०४ ॥
अनुष्टुप्
विष्टपक्लीभुवनक्लीविश्वक्लीजगत्क्लीलोकपुंचराचरक्लीमनुष्यलोकपुंसंसारपुंनागलोकपुंरसातलक्ली
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2644 · p. 426
इङ्गं चराचरं ज्ञेयं चरं चरिष्णु इत्यपि ।त्रसं जगत् जङ्गमञ्च सप्तनामानि सन्ति वै ॥ २६४४ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 च (wrong syllable)
इङ्गविचराचरविचरविचरिष्णुवित्रसविजगत्विजङ्गमवि
genderविadj.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश विशेषणवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 5.30 · p. 165
चराचर एसमिङ्गं चरिष्णुश्चरजङ्गमौ ।चलनः कम्पनः कम्प्रः त्रयं चलनशीलके ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 र (wrong syllable)
चराचरविएजत्विइङ्गविचरिष्णुविचरविजङ्गमविचलनविकम्पनविकम्प्रवि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि षष्ठः काण्डः Śabdaratnākara 6.52 · p. 253
चरं चराचरं तद्वच्चरिष्णुवदिहाऽस्थिरे ।परिप्लवं पारिप्लवं चञ्चलं च चलाचलम् ॥ ५२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 रि (wrong syllable)
चरविचराचरविचरिष्णुविपरिप्लवविपारिप्लवविचञ्चलविचलाचलवि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1641 · p. 197
समस्तपूर्णकृत्स्नानि चरिष्णु चरजङ्गमे ।अचरः स्थावरे तुल्येऽत्र समिङ्गं चराचरम् ॥ १६४१ ॥
अनुष्टुप्
समस्तविपूर्णविकृत्स्नविचरिष्णुविचरविजङ्गमविअचरविस्थावरविसमिङ्गविचराचरवि
genderविadj.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.62 · p. 206
स्थावरं तस्थिवच्चान्यदुभयं तु चराचरम् ।वा क्ली प्रधानं प्रमुखप्रबर्हप्रवरोत्तमाः ॥ ६२ ॥
अनुष्टुप्
स्थावरवितस्थिवस्विचराचरविप्रधानविप्रमुखविप्रवर्हविप्रवरविउत्तमवि
genderविadj.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास रार्धश्लोकः Dharaṇikośa 26.2.70 · p. 176
चराचरं जगदिदं गगने गतिमत्यपि ।अनुत्तरः स्थिरेऽनूर्ध्वे श्रेष्ठेऽवाच्योऽप्यनुत्तरः ॥
अनुष्टुप्
meaningsजगत्गगनगतिमत्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ रान्ताः Koṣakalpataru 6.27.93 · p. 330
चन्द्रे तथा पक्षचरोऽथ लोकेचराचरं जङ्गम इङ्गिते च ।स्वसैन्यभीतावभिमार आजौवधेऽपि तादृक् प्रथितः प्रवीणैः ॥ ९३ ॥
उपजातिः
meaningsलोकजङ्गमइङ्गित
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.215 · p. 44
लोहे घण्टास्वनं लिङ्गसमासाद्यत्र पूर्ववत् ।चराचरं क्ली भुवने जङ्गमे तु त्रिषु स्मृतम् ॥ २१५ ॥
अनुष्टुप्
meaningsभुवनजङ्गम
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश रेफान्ताः Śabdaratnāvalī 7.27.124 · p. 275
कालञ्जरो योगिचक्रमेलकाद्रिशिवेषु च ।कृष्णसारो मृगस्नुह्योः शिंशपायामपि स्त्रियाम् ॥गिरिसारस्तु मलये लोहे बङ्गे च कीर्त्यते ।चराचरं भवेत्क्लीबं जगति त्रिषु जङ्गमे ॥चक्रधरो ग्रामजालिभुजङ्गमहरिष्वपि ।तोयधरो मेघमुस्तासुनिषम्रौषधीष्वपि ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 ध (wrong syllable); pāda 3, syllable 3 ध (wrong syllable)
meaningsजगत्जङ्गम

चराचर as a meaning in nānārtha verses