वसुधा
vasudhāस्त्री · fem.In 17 kośas: 15 synonym verses, 8 as a meaning of another word.
भूर्भूमिः पृथिवी पृथ्वी वसुधोर्वी वसुंधरा ।धात्री धरित्री धरणी विश्वा विश्वंभरा धरा ॥ ९३५ ॥क्षितिः क्षोणी क्षमानन्ता ज्या कुर्वसुमती मही ।गौर्गोत्रा भूतधात्री क्ष्मा गन्धमाताचलावनिः ॥ ९३६ ॥सर्वंसहा रत्नगर्भा जगती मेदिनी रसा ।काश्यपी पर्वताधारा स्थिरेला रत्नबीजसूः ॥ ९३७ ॥विपुला सागराच्चाग्रे स्युर्नेमीमेखलाम्बराः ।
अनुष्टुप्
भूस्त्रीभूमिस्त्रीपृथिवीस्त्रीपृथ्वीस्त्रीवसुधास्त्रीउर्वीस्त्रीवसुंधरास्त्रीधात्रीस्त्रीधरित्रीस्त्रीधरणीस्त्रीविश्वास्त्रीविश्वंभरास्त्रीधरास्त्रीक्षितिस्त्रीक्षोणीस्त्रीक्षमास्त्रीअनन्तास्त्रीज्यास्त्रीकुस्त्रीवसुमतीस्त्रीमहीस्त्रीगोस्त्रीगोत्रास्त्रीभूतधात्रीस्त्रीक्ष्मास्त्रीगन्धमातृस्त्रीअचलास्त्रीअवनिस्त्रीसर्वंसहास्त्रीरत्नगर्भास्त्रीजगतीस्त्रीमेदिनीस्त्रीरसास्त्रीकाश्यपीस्त्रीपर्वताधारास्त्रीस्थिरास्त्रीइलास्त्रीरत्नबीजसूस्त्रीविपुलास्त्रीनेमीस्त्रीमेखलास्त्रीअम्बरास्त्री
genderस्त्रीfem.
भूर्भूमिरचलानन्ता रसा विश्वम्भरा स्थिरा ।धरा धरित्री धरणिः क्षोणिर्ज्या काश्यपी क्षितिः ॥ २ ॥सर्वंसहा वसुमती वसुधोर्वी वसुन्धरा ।गोत्रा कुः पृथिवी पृथ्वी क्ष्मावनिर्मेदिनी मही ॥ ३ ॥विपुला गह्वरी धात्री गौरिला कुम्भिनी क्षमा ।भूतधात्री रत्नगर्भा जगती सागराम्बरा ॥
अनुष्टुप्
भूस्त्रीभूमिस्त्रीअचलास्त्रीअनन्तास्त्रीरसास्त्रीविश्वम्भरास्त्रीस्थिरास्त्रीधरास्त्रीधरित्रीस्त्रीधरणिस्त्रीक्षोणिस्त्रीज्यास्त्रीकाश्यपीस्त्रीक्षितिस्त्रीसर्वंसहास्त्रीवसुमतीस्त्रीवसुधास्त्रीउर्वीस्त्रीवसुन्धरास्त्रीगोत्रास्त्रीकुस्त्रीपृथिवीस्त्रीपृथ्वीस्त्रीक्ष्मास्त्रीअवनिस्त्रीमेदिनीस्त्रीमहीस्त्रीविपुलास्त्रीगह्वरीस्त्रीधात्रीस्त्रीगोस्त्रीइलास्त्रीकुम्भिनीस्त्रीक्षमास्त्रीभूतधात्रीस्त्रीरत्नगर्भास्त्रीजगतीस्त्रीसागराम्बरास्त्री
genderस्त्रीfem.
भूर्भूमिर्वसुधावनिर्वसुमती धात्री धरित्री धरा,गौर्गोत्रा जगती रसा क्षितिरिला क्षोणी क्षमा क्ष्माचला ।कुः पृथ्वी पृथिवी स्थिरा च धरणी विश्वम्भरा मेदिनी,ज्यानन्ता विपुला समुद्रवसना सर्वंसहोर्वी मही ॥ १५६ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
भूस्त्रीभूमिस्त्रीवसुधास्त्रीअवनिस्त्रीवसुमतीस्त्रीधात्रीस्त्रीधरित्रीस्त्रीधरास्त्रीगोस्त्रीगोत्रास्त्रीजगतीस्त्रीरसास्त्रीक्षितिस्त्रीइलास्त्रीक्षोणीस्त्रीक्षमास्त्रीक्ष्मास्त्रीअचलास्त्रीकुस्त्रीपृथ्वीस्त्रीपृथिवीस्त्रीस्थिरास्त्रीधरणीस्त्रीविश्वम्भरास्त्रीमेदिनीस्त्रीज्यास्त्रीअनन्तास्त्रीविपुलास्त्रीसमुद्रवसनास्त्रीसर्वंसहास्त्रीउर्वीस्त्रीमहीस्त्री
genderस्त्रीfem.
वसुधाशर्वरीकान्तशशाङ्कावनयस्तथा ।यत्र भूमींदुनामानि प्रोक्ता तत्रैकसञ्ज्ञका ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
धारणी काश्यपीरा कुर्मेदिनी वसुधा पुनः ।रत्नपर्यायगर्भार्थाऽचलानन्तापि च क्षितिः ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
भूः पृथ्वी पृथिवी रसा च पृथवी धात्री धरित्री धराभूमिर्भूर्णिरिला भुरिग्वसुमती क्षोणी क्षितिः क्ष्मा क्षमा ।गौर्गोत्रा जगती स्थिरा कुरवनिर्विश्वाथ विश्वंभरा-ऽनन्ता ज्या च वसुंधरा च वसुधा सर्वंसहा मेदिनी ॥ ३ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
भूस्त्रीपृथ्वीस्त्रीपृथिवीस्त्रीरसास्त्रीपृथवीस्त्रीधात्रीस्त्रीधरित्रीस्त्रीधरास्त्रीभूमिस्त्रीभूर्णिस्त्रीइलास्त्रीभुरिज्स्त्रीवसुमतीस्त्रीक्षोणीस्त्रीक्षितिस्त्रीक्ष्मास्त्रीक्षमास्त्रीगोस्त्रीगोत्रास्त्रीजगतीस्त्रीस्थिरास्त्रीकुस्त्रीअवनिस्त्रीविश्वास्त्रीविश्वम्भरास्त्रीअनन्तास्त्रीज्यास्त्रीवसुन्धरास्त्रीवसुधास्त्रीसर्वंसहास्त्रीमेदिनीस्त्री
genderस्त्रीfem.
वसुधा धरणी क्षोणी क्ष्मा धरित्री क्षितिश्च कुः ।कुम्भिनीलोर्वरा चोर्वी जगती गौर्वसुन्धरा ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
भगवद्भट्टारकौ पादात्रभवन्तौ विभाविभौ ।भूमिर्भूर्वसुधा विश्वा धरोर्वी जगती रसा ॥ २२५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 2 त्रभ (syllable split)
genderस्त्रीfem.
धरित्री क्ष्मा लोकधात्री वसुधा कुर्वसुन्धरा ।सर्व्वंसहा गौर्जगती रत्नगर्भा स्थिरा क्षितिः ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
भूमिर्भूर्वसुधा पृथ्वी धरित्री धरणी धरा ।मही वसुंधरा धात्री क्षोणी क्ष्मा मेदिनी क्षितिः ॥ १०५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सागरमेखला ज्या वै वसुधा सागराम्बरा ।समुद्रवसना भूश्च समुद्ररशना तथा ॥ १५८८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 र (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
भूतधात्री वसुमती क्षमा कुः सागराम्बरा ।उर्वी भूखनी ज्या च काश्यपी वसुधा सहा ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 1 उ (syllables merged)
genderस्त्रीfem.
धात्र्यां भू-भूमि-भूम्यः स्युः पृथवी पृथिवी पृथा ।धरित्री धरयित्री वसुधा सुधा वसुन्धरा ॥ १ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 सु (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
भूर्भूमिर्वसुधा मही वसुमती विश्वंभरा मेदिनीगोत्रा गौर्धरणी समुद्ररशना सर्वंसहोर्वी क्षमा ।पृथ्वी क्ष्मा पृथिवी रसा क्षितिरिलानन्ताचला काश्यपीक्षोणी ज्या जगती स्थिरा कुरुवनी धात्री धरित्री धरा ॥ ३६६ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
भूस्त्रीभूमिस्त्रीवसुधास्त्रीमहीस्त्रीवसुमतीस्त्रीविश्वम्भरास्त्रीमेदिनीस्त्रीगोत्रास्त्रीगोस्त्रीधरणीस्त्रीसमुद्ररशनास्त्रीसर्वंसहास्त्रीउर्वीस्त्रीक्षमास्त्रीपृथ्वीस्त्रीक्ष्मास्त्रीपृथिवीस्त्रीरसास्त्रीक्षितिस्त्रीइलास्त्रीअनन्तास्त्रीअचलास्त्रीकाश्यपीस्त्रीक्षोणीस्त्रीज्यास्त्रीजगतीस्त्रीस्थिरास्त्रीकुरुवनीस्त्रीधात्रीस्त्रीधरित्रीस्त्रीधरास्त्री
genderस्त्रीfem.
धरित्री धरणी धात्री भूतधात्री धरा स्थिरा ।वसुंधरा वसुमती वसुधा विपुला रसा ॥ २ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वसुधा as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश धात्री[80] मन्त्रोऽतिगुप्तवादे स्याद्वेददेवविशेषयोः । धात्री मातोपमाता च वसुधामलकी स्मृता ॥ Dharaṇikośa 26.2.21
- धरणिकोश अचलाकदली मृगजातिः स्याद्रम्भापि वैजयन्तिका । अचला वसुधायां स्यादचलौ गिरिनिश्चलौ ॥ Dharaṇikośa 27.2.24
- कोषकल्पतरु इराजारो भवेच्चोपपतौ स्त्रियां तु स्याद्यावनाले मुदि मद्रमन्त्ये । देशे पुमान्स्याद्विबुधैस्त्विरोक्ता कादम्बरीवाग्वसुधासुधासु ॥ ७७ ॥ Koṣakalpataru 6.27.77
- शब्दरत्नावली गौरीत्रिलिङ्गं दुर्जरेत्यर्थे महत्यलघुनीत्यपि । गोत्रं कुलास्ययोर्गोत्रः शैले कुगव्ययोः स्त्रियाम् ॥ सम्भावनीयबोधे च विपिनच्छत्रवर्त्मसु । गौरं श्वेतेऽरुणे पीते विशुद्धेऽप्यभिधेयवत् ॥ क्लीबं पद्मकेशरे स्याच्चन्द्रसर्षपयोः पुमान् । गौरीभवानीवसुधाप्रियङ्गुरोचनासु च ॥ असञ्जातरजः कन्या वरुणाणी नदीषु च । घोरो भीमे महेशे च घस्त्रो दिवसहिंस्रयोः ॥ चरश्चारे द्यूतभेदे भौमे च जङ्गमे गमे । चन्द्रः सुधांशुकाम्पिल्लकर्पूरे काञ्चने जले ॥ चक्रमस्त्रे व्रजे सैन्ये रथाङ्गे राष्ट्रदम्भयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.10
- शब्दरत्नाकर ज्याद्वयोः सायकवज्राम्बुस्वर्गयज्ञेषु लोम्न्यपि । ज्या शिज्जिनीवसुधयोस्त्विड्ज्वालादीप्तिकान्तिषु ॥ २२४२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2242
- तन्त्राभिधान ओआप्यायनी चोर्ध्वदन्तो लक्ष्मीर्वाणी सु(मु)खी द्विजः । उद्देश्यदर्शकस्तीव्रः कैलासो वसुधाक्षरः ॥ ४३ ॥ Tantrābhidhāna 2.14.43
- तन्त्राभिधान ममः काली क्लेशितः कालो महाकालो महान्तकः । वैकुण्ठो वसुधा चन्द्रो रविः पुरुषवाचकः ॥ १३५ ॥ Tantrābhidhāna 2.42.135
- तन्त्राभिधान ययो वाणी वसुधा वायुर्विकृतिः पुरुषोत्तमः । युगान्तः श्वसनः शीघ्रं धूम्रार्चिः प्राणिसेवकः ॥ १३९ ॥ Tantrābhidhāna 2.43.139