इरा
irāस्त्री · fem.In 17 kośas: 26 synonym verses, 9 as a nānārtha head word.
मद्यं मदिष्ठा मदिरा परिस्रुता कश्यं परिस्रुन्मधु कापिशायनम् ।गन्धोत्तमा कल्यमिरा परिप्लुता कादम्बरी स्वादुरसा हलिप्रिया ॥ ९०२ ॥शुण्डा हाला हारहूरं प्रसन्ना वारुणी सुरा ।माध्वीकं मदना देवसृष्टा कापिशमब्धिजा ॥ ९०३ ॥
इन्द्रवंशा
मद्यक्लीमदिष्ठास्त्रीमदिरास्त्रीपरिस्रुतास्त्रीकश्यक्लीपरिस्रुत्स्त्रीमधुक्लीकापिशायनक्लीगन्धोत्तमास्त्रीकल्यक्लीइरास्त्रीपरिप्लुतास्त्रीकादम्बरीस्त्रीस्वादुरसास्त्रीहलिप्रियास्त्रीशुण्डास्त्रीहालास्त्रीहारहूरक्लीप्रसन्नास्त्रीवारुणीस्त्रीसुरास्त्रीमाध्वीकक्लीमदनास्त्रीदेवसृष्टास्त्रीकापिशक्लीअब्धिजास्त्री
genderस्त्रीfem.
जले दिव्यमिरा सेव्यं कृपीटं घृतमङ्कुरः ।विषं पिप्पलपातालमलिलानि च कम्बलम् ॥ १६२ ॥पावनं षड्रसं चापि पल्लूरं तु सितं पयः ।किट्टिमं तदतिक्षारं शालूकं पङ्कगन्धिकम् ॥ १६३ ॥अन्धं तु कलुषं तोयमतिस्वच्छं तु काचिमम् ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुरा हलिप्रिया हाला परिस्रुद्वरुणात्मजा ।गन्धोत्तमाप्रसन्नेराकादम्बर्यः परिस्रुता ॥ ३९ ॥मदिरा कश्यमद्ये चाप्यवदंशस्तु भक्षणम् ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
धारणी काश्यपीरा कुर्मेदिनी वसुधा पुनः ।रत्नपर्यायगर्भार्थाऽचलानन्तापि च क्षितिः ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
गन्धोत्तमेरा मदिरा मदिष्ठा वारुणी हला ।प्रसन्ना मदना हाला काचमाची परिस्रुता ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कपिनाशनमाध्वीके स्यादिरा गन्धमादनी ।आसवोलिः पुमान् क्लीबे कल्पमासुतिकृन्मधु ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
स्त्रियां तृप्तिरिरापः स्त्री भूम्नि पुंसि रसो द्वयोः ।गौः क्लीबे प्राणदं क्षीरं वाश्चापि सलिलं जलम् ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
इरा जडं जीवनीयं चलोदे संवरं कुशम् ।शिवं शवं शरं क्लीबे वा स्त्रियां स्यादुडूरुडुः ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
निर्वाणमपि कैवल्यमक्षरं च महासुखम् ।अथ स्युः पञ्च भूतानि व्योमेराग्न्यम्बुभूमयः ॥ १५५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कमलं क्षीरं भुवनोस्वीस्यं(?)घनरसं कुशम् ।यादो वासो(?)वर्णसिर्ना नोडुः पुंसि स्त्रियां त्विरा ॥ ४ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 रं (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
मदयित्नुश्च मदना मदिष्ठा मदिरा इरा ।परिप्लुता कामसखी परिस्रुद्देवनिर्मिता ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
एते शब्दाः नित्यं स्त्रियां भवन्ति । इयं भाः दीप्तिः । कच्छुः पामा । कशादनी । रज्जुः कुशमयी । इष्टका पक्व[क]मृत्तिका । इषिका वीरणशलाका कष्ठिका? च । विद्युदादीनामभिधानं स्त्रियां भवति । यथा इयं विद्युत् तडित् चञ्चला शतह्रदा क्षणप्रभा सौदामिनी ऐरावतीत्यादि । दिगभिधानम् । आशा काष्ठा ककुप् विदिगित्यादयः । भूम्यभिधानम् । इयं भूमिः धरा रसा पृथ्वी क्षमा क्ष्मा इत्यादिः । वल्ल्यभिधानम् । इयं वल्ली व्रततिः प्रतानिनीत्यादयः । सरिदभिधानम् । इयं सरित् नदी कुल्या स्रवन्ती निम्नगा तटिनीत्यादयः ।छायासुरानिशावालुकाः स्त्रियां स्युश्चमूकन्थेराश्च ।आपत्संपद्विपत्प्रतिपत्समिद्विप्रुषश्चैव ॥ ३२ ॥
metre not recognised
भास्स्त्रीकच्छुस्त्रीकशास्त्रीरज्जुस्त्रीइष्टकास्त्रीइषिकास्त्रीविद्युत्स्त्रीतडित्स्त्रीचञ्चलास्त्रीशतह्रदास्त्रीक्षणप्रभास्त्रीसौदामिनीस्त्रीऐरावतीस्त्रीआशास्त्रीकाष्ठास्त्रीककुभ्स्त्रीविदिश्स्त्रीभूमिस्त्रीधरास्त्रीरसास्त्रीपृथ्वीस्त्रीक्षमास्त्रीक्ष्मास्त्रीवल्लीस्त्रीव्रततिस्त्रीप्रतानिनीस्त्रीसरित्स्त्रीनदीस्त्रीकुल्यास्त्रीस्रवन्तीस्त्रीनिम्नगास्त्रीतटिनीस्त्रीछायास्त्रीसुरास्त्रीनिशास्त्रीवालुकास्त्रीचमूस्त्रीकन्थास्त्रीइरास्त्रीआपद्स्त्रीसंपद्स्त्रीविपद्स्त्रीप्रतिपद्स्त्रीसमिध्स्त्रीविप्रुष्स्त्री
genderस्त्रीfem.
श्रोणीबिम्बं कटीसूत्रं मानसूत्रमिवाहितम् ।मदिरां मद्यमैरेयं शीधु कादम्बरीमिराम् ॥ १२० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
आसवश्च तथा स्वादुरसेरा च परिप्लुता ।किण्वं तु नग्नहुर्मद्यबीजं स्यान्नग्नहूस्तथा ॥ ४३९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
उपकार्या कण्डरेरासृग्धरा वागुरा शिरा ।जलार्द्रा शर्करा गुन्द्रा मुद्रा क्षुद्रा परंपरा ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
गन्धोत्तमा प्रसन्ना च इरा कादम्बरी तथा ।मद्यं कश्यं च मदिरा हाली साधारणी तथा ॥ ६१८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
इरा मधु च मन्यन्ते मद्यनामानि वै पुनः ।मध्वासवो माधवको मधुमिश्रसुरा भवेत् ॥ १५२० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पयो यादोनिवासश्च घनरसस्तथोदकम् ।इरा दिव्यं विषं सेव्यं षड्रसं घृतमऽरङ्कुरम् ॥ १८५७ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 र (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
इरा सरस्वती ब्राह्मी भाषा वाणी च शारदा ।गिरा गीश्च गिरांदेवी गीर्देवी भारतीश्वरी ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
इरा कमन्धं नारोदं जडपीथ-घृत-क्षरम् ।ऋतमूर्जं काण्ड-सरं कोमलं सोम इत्यपि ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 का (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
इरा गन्धोत्तमा मद्यं कश्यञ्च वरुणात्मजा ।मालिका च प्रसन्ना स्यात् परिस्रूच्च परिस्रूता ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 7 स्रू (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
सुरा कादम्बरी हाला प्रसन्नेरा परिस्रुतिः ।वारुणी मदिरा माध्वी शुण्डा गन्धोत्तमावृता ॥ १५५४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
परिस्रुता रसालेरा बलभद्रप्रिया रसा ।मैरेयकश्यमद्यानि मार्द्बीकं कापिशायनम् ॥ १५५५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नदराजः सिन्धुराजो यादोनाथ इरा जलम् ।विषं च कर्षूः कुल्यायां जलशूकस्तु शैवलम् ॥ १७८३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नदीनश्चाथ कमलं नीरं नाराः स्त्रियामिरा ।कं दकं जलमस्थानमगाधेऽथाम्भसांभ्रमः ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शीधु कश्यमिरा कल्या शुण्डा देवी परिस्रुता ।परिस्रुन्माधवी हाला प्रसन्ना मदिरा सुरा ॥ ४५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अन्ने च स्यादथो ईतिरुपसर्गप्रवासयोः ।ईहा तु लिप्सोद्यमयोरूतिः सूत्यभिरक्षयोः ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्
meaningsअन्न