कटप्रू
kaṭaprūपुं · masc.In 9 kośas: 9 synonym verses, 3 as a nānārtha head word.
धनदे निधनाक्षः स्यान्महासत्त्वः प्रमोदितः ॥ ३८ ॥रत्नगर्भ उत्तराशाधिपतिः सत्यसंगरः ।धनकेलिः सुप्रसन्नः परिविद्धोऽलका पुनः ॥ ३९ ॥वसुप्रभा वसुसारा शंकरे नन्दिवर्धनः ।बहुरूपः सुप्रसादो मिहिराणोऽपराजितः ॥ ४० ॥कङ्कटीको गुह्यगुरुर्भगनेत्रान्तकः खरुः ।परिणाहो दशबाहुः सुभगोऽण्वेकलोचनः ॥ ४१ ॥गोपालो वरवृद्धोऽहिपर्यङ्कः पांसुचन्दनः ।कूटकृन्मन्दरमणिर्नवशक्तिर्महाम्बकः ॥ ४२ ॥कोणवादी शैलधन्वा विशालाक्षोऽक्षतस्वनः ।उन्मत्तवेषः शवरः सिताङ्गो धर्मवाहनः ॥ ४३ ॥महाकान्तो वह्निनेत्रः स्त्रीदेहार्धो नृवेष्टनः ।महानादो नराधारो भूरिरेको दशोत्तमः ॥ ४४ ॥यौटी यौटीङ्गोऽर्धकूटः समिरो धूम्रयोगिनौ ।उलन्दो जयतः कालो जटाधरदशाव्ययौ ॥ ४५ ॥संध्यानाटी रेरिहाणः शङ्कुश्च कपिलाञ्जनः ।जगद्द्रोणिरर्धकालो दिशांप्रियतमोऽतलः ॥ ४६ ॥जगत्स्रष्टा कटाटङ्वः कटप्रूहीरहृत्कराः ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 र्भ (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 सु (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 गु (wrong syllable); pāda 3, syllable 6 श (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 4 णि (wrong syllable)
निधनाक्षपुंमहासत्त्वपुंप्रमोदितपुंरत्नगर्भपुंउत्तराशाधिपतिपुंसत्यसंगरपुंधनकेलिपुंसुप्रसन्नपुंपरिविद्धपुंवसुप्रभास्त्रीवसुसारास्त्रीनन्दिवर्धनपुंबहुरूपपुंसुप्रसादपुंमिहिराणपुंअपराजितपुंकङ्कटीकपुंगुह्यगुरुपुंभगनेत्रान्तकपुंखरुपुंपरिणाहपुंदशबाहुपुंसुभगपुंअणुपुंएकलोचनपुंगोपालपुंवरवृद्धपुंअहिपर्यङ्कपुंपांसुचन्दनपुंकूटकृत्पुंमन्दरमणिपुंनवशक्तिपुंमहाम्बकपुंकोणवादिन्पुंशैलधन्वन्पुंविशालाक्षपुंअक्षतस्वनपुंउन्मत्तवेषपुंशवरपुंसिताङ्गपुंधर्मवाहनपुंमहाकान्तपुंवह्निनेत्रपुंस्त्रीदेहार्धपुंनृवेष्टनपुंमहानादपुंनराधारपुंभूरिरेकपुंदशोत्तमपुंयौटिन्पुंयौटीङ्गपुंअर्धकूटपुंसमिरपुंधूम्रपुंयोगिन्पुंउलन्दपुंजयतपुंकालपुंजटाधरपुंदशाव्ययपुंसंध्यानाटिन्पुंरेरिहाणपुंशङ्कुपुंकपिलाञ्जनपुंजगद्द्रोणिपुंअर्धकालपुंदिशांप्रियतमपुंअतलपुंजगत्स्रष्टृपुंकटाटङ्कपुंकटप्रूपुंहीरहृत्करपुं
genderपुंmasc.
कटप्रूर्मिहिराणः स्याच्छिपिविष्टः कपालभृत् ।वामदेवो जगद्योनिरुड्डीशो धूर्जटिर्हरः ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विद्याधरः कामरूपः कटप्रूः स्थिरयौवनः ॥ १७३ ॥
genderपुंmasc.
धर्मीसुतो भौमिकः स्याद्भ*तोऽथ महानटः ।कटप्रूः पुंस्यथ स्तोत्रकारे चारण-वर्णकौ ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 भौ (syllables merged)
genderपुंmasc.
कृमिर्निकाय्यः कणपश्च तिष्यःस्यात्पाञ्चजन्यः सिचयः कटप्रूः ।गिरिर्गुडेरः क्षुरकेदराराअमित्र-मित्रावपि वृत्र-पुण्ड्रौ ॥ २० ॥
उपजातिः
genderपुंmasc.
यात्वाशरस्तथासृक्पः कटप्रूश्चोच्यते बुधैः ।सूर्योऽर्कः किरणः पूषा सविता तरणिः खगः ॥ ८५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कटाटङ्कः कटप्रूश्च कूटकृत् कपिलाञ्जनः ।कण्ठेकालोऽहिपर्यङ्कः मिहिराणो महाम्बकः ॥ २३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शम्भुर्भगाली कपिशाञ्जनश्च हीरः कटप्रूर्भरुरेरिहाणौ ।पुरारिपञ्चाननभैरवाट्टहासप्रहासाश्च खकुन्तलश्च ॥ ४३ ॥
उपजातिः
genderपुंmasc.
खट्वांगी मन्दरमणिरुलंदो वृषवाहनः ।उग्रः कटप्रूर्दिग्वासा झाण्डः षाण्डोऽकुतश्चनः ॥ ४६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.