रक्षस्
rakṣasक्ली · neut.In 21 kośas: 26 synonym verses, 31 as a meaning of another word.
स्याद्राक्षसः पुण्यजनो नृचक्षा यात्वाशरः कौणपयातुधानौ ।रात्रिंचरो रात्रिचरः पलादः कीनाशरक्षो निकसात्मजाश्च ॥ १८७ ॥क्रव्यात्कर्बुरनैरृतावसृक्पो वरुणस्त्वर्णवमन्दिरः प्रचेताः ।जलयादःपतिपाशिमेघनादा जलकान्तारः स्यात्परंजनश्च ॥ १८८ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
विद्याधराप्सरोयक्षरक्षोगन्धर्वकिन्नराः ।पिशाचो गुह्यकः सिद्धो भूतोऽमी देवयोनयः ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
राक्षसः कौणपः क्रव्यात् क्रव्यादोऽस्रप आशरः ॥ ५९ ॥रात्रिञ्चरो रात्रिचरः कर्बुरो निकषात्मजः ।यातुधानः पुण्यजनो नैरृतो यातुरक्षसी ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 पु (wrong syllable)
genderक्लीneut.
यातूनि यातुधानाः क्रव्यादा राक्षसाश्च रक्षांसि ।नक्तञ्चरनैर्ऋतकौणपास्तथा नैकषेयाः स्युः ॥ ७३ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
राक्षसो यातु रक्षश्च क्रव्यादो जाललोहितः ।नैऋतो यातुधानश्च नैकषेयश्च कथ्यते ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
रक्षो निशाचरो यातु राक्षसो जाललोहितः ।रात्रिञ्चरो रात्रिचरः क्रव्यात्क्रव्याद इत्यपि ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
विद्याधराप्सरोयक्षरक्षोगंधर्वकिंनराः ।पिशाचो गुह्यकः सिद्धो भूतोऽमी देवयोनयः ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कीनाशश्च पलाशश्च नृचक्षा यातुरस्त्रियाम् ।क्लीबे भूतं च रक्षश्च पुं वा नैरृतनिरृती ॥ ५९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 6 नि (wrong syllable)
genderक्लीneut.
वह्निश्चाथ महेन्द्रस्तु रक्षश्चाथ जलेश्वरः ।चतुर्दशः पञ्चदशो भटस्तु स्यात्तथा भगः ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
विद्याधराः किंपुरुषाः पिशाचारक्षांसि यक्षाः सुरगाथकाश्च ।कद्रूसुता गुह्यकसिद्धभूताःकान्ता दिवो दैवतयोनयः स्युः ॥ १२ ॥
इन्द्रवज्रा
genderक्लीneut.
जातुधानो यातुधानो राक्षसो नरविष्वणः ।हनूषः कौणपश्चातुर्द्दशोऽन्त्ये यातुरक्षसी ।कापिशेयः पीडकः स्याद्याम्या यमभवा त्रिषु ॥ १४६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
जाङ्गलं पिशितं मांसं पलं पेशी च तत्प्रियः ।यातुधानस्तथा रक्षो रात्र्यादिचर इष्यते ॥ ५५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
संयमन्यन्तकस्य स्यादेष वर्ग उदाहृतः ।राक्षसः कौणपो रक्षो यातुधानः पलादनः ॥ ८३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
आन्तरिक्षोऽर्द्धदिक् ब्राह्मी पाताली फणिराजदिक् ।शक्रो वह्निर्यमो रक्षः पाशी वायुः शशीश्वरौ ॥ ३३८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
महाराजिकरुद्राद्याः साध्याः प्रोक्ता गणेश्वराः ।किन्नराप्सरसःसिद्धा रक्षोभूतपिशाचकाः ॥ ३५१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
विद्याधराप्सरोयक्षरक्षोगन्धर्वकिंनराः ।पिशाचो गुह्यकः सिद्धो भूतोऽमी देवयोनयः ॥ ५० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
असुरा राक्षसा जातुधाना रक्षांसि नैर्ऋताः ।रात्रिंचराः पुण्यजनाः पलादाश्रपरक्तपाः ॥ ५८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वैदेही मैथिली सीता जानकी पृथिवीसुता ।पौलस्त्यो रावणो रक्षो लङ्केशो दशकन्धरः ॥ ४० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
राक्षस आक्षरो रक्षः कीनाशः कौणपस्तथा ॥ २११ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
रक्षःपिशाचभूताश्च गुह्यका देवयोनयः ।असुरे स्युर्दितिसुताः पूर्वदेवाः क्रतुद्विषः ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पलाशः कर्वुरो यातुरक्षसी भूतनैऋतौ ।वरुणो जम्बुकः पाशी मेघनादो जलेश्वरः ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कर्बुरः कर्बरो रक्षः राक्षसोऽप्याशराऽऽशिरौ ।तज्जनन्यां तु निकसा निकषा खषया सह ॥ ७४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पुण्यजनयातुधानक्रव्यात्क्रव्यादपुरुषादाः ।नैकषेयो रात्रिचरो नैर्ऋतो यातुरक्षसी ॥ १२१ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
नैरृतः कर्बरः क्रव्यात् कर्बुरो यातुरक्षसी ॥ १८ ॥
genderक्लीneut.
अथ रक्षांसि यातूनि राक्षसा अललोहिताः ।रात्रिञ्चरा रात्रिचराः क्रव्यात्क्रव्यादनैर्ऋताः ॥ ४० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
रक्षस् as a meaning in nānārtha verses
- हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) पुण्यजनसेनायामपि कटकं प्राणिद्यूतं वदन्ति युद्धेऽपि । रक्षस्यपि पुण्यजनं मृद्भाण्डेऽप्युष्ट्रिकामार्याः ॥ ७९० ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.790
- धरणिकोश लवणधिषणस्त्रिदशाचार्ये धिषणा धीरपि स्मृता । लवणाः कथिता भेदाः समुद्ररसरक्षसाम् ॥ Dharaṇikośa 14.2.18
- धरणिकोश क्रव्याद्ककुद्वत्ककुदं ? श्रेष्ठे वृषाङ्गे नृपलक्षणे । क्रव्यात्क्रव्याद इत्येतौ स्यातां मांसाशिरक्षसोः ॥ Dharaṇikośa 17.2.13
- कोषकल्पतरु दन्दशूकमङ्गल्यसूत्रेऽपि च मातृयात्रा- संन्यस्तसंदेहशरीरिषु स्यात् । स्यादेडमूकः श्रुतिवाग्विहीने- ऽधीरेऽथ रक्षस्यपि दन्दशूकः ॥ ५२ ॥ Koṣakalpataru 6.1.52
- कोषकल्पतरु यातुभातुर्मयूखे खरभासि चाथ यातुः पुमानध्वगकालयोः स्यात् । क्लीबे तु रक्षस्यथ धातुरश्म- विकारपञ्चेन्द्रियगोचरेषु ॥ १७ ॥ Koṣakalpataru 6.16.17
- कोषकल्पतरु क्रव्याद्रक्ताम्भोरुहि ना तु दिग्गजभिदीभे दैत्यभेदे कपौ कुम्भ्यां काश्मरिकौषधौ च कुमुदाथो कैरवेऽन्त्ये कुमुद् । वाच्याभं कृपणेऽथ रक्षसि पुमान् क्रव्याच्च मांसाशिनि स्यादूर्जे नरि कौमुदो निगदितः स्त्री चन्द्रिकायामयम् ॥ ३८ ॥ Koṣakalpataru 6.19.38
- कोषकल्पतरु कर्बुरस्यात्केशविन्यासपृथग्जनेषु ना बर्वरो देशविशेषके च । स्त्री फञ्जिकायामपि शाकपुष्पे ना कर्बुरो रक्षसि पापके च ॥ १८ ॥ Koṣakalpataru 6.27.18
- कोषकल्पतरु कटप्रूविद्याधरे रक्षसि रक्षकेलौ महत्यजे पुंसि गणे कटप्रूः । खर्जूर उक्तो नरि वृक्षभेदे स्याद्वृश्चिके रूप्यकलार्थकोऽन्त्ये ॥ ७० ॥ Koṣakalpataru 6.27.70
- कोषकल्पतरु अलंबुषस्यात्किंनरे किंपुरुषोऽपि लोके- ऽथालंबुषश्छर्दनरक्षसोर्ना । गण्डीरिकास्वर्गवधूषु च स्त्री पलंकषा गोक्षुररास्नयोश्च ॥ ७० ॥ Koṣakalpataru 6.30.70
- नानार्थार्णवसंक्षेप इल्वलकालमात्रे च नप् त्वेतत् सामभेदेषु केषुचित् । व्यापके तु त्र्यथ द्वे स्यादिल्वलो मत्स्यरक्षसोः ॥ २२२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.222
- नानार्थार्णवसंक्षेप कर्वरकर्वरो नाञ्जलौ देशे पापे च रभसोऽब्रवीत् । द्वयोस्तु रक्षसि व्याघ्रे क्लीबं तु जलकर्मणोः ॥ ३८३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.383
- परमानन्दीयनाममाला क्षहे संबुद्धौ हं च खेदे क्रोधोक्तौ संस्मृतावपि । हि हेतौ पादपूर्तौ च क्षः क्षेत्रे रक्षसि क्षये ॥ ४३ ॥ Paramānandīyanāmamālā 1.43
- परमानन्दीयनाममाला निशाचरनिशाचरस्तु जम्बूकरक्षसोश्चौरसर्पयोः । नन्द्यावर्तं पुरे वृक्षे गेहभेदेऽपि दृश्यते ॥ २८० ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.18.280
- परमानन्दीयनाममाला भीष्मभूरिस्तु पुष्कले हेम्नि भरुर्भर्मणि भर्तरि । भीष्मो गंगासुते रुद्रे भीषणे सर्परक्षसोः ॥ ३३३ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.20.333
- शब्दरत्नावली वकपङ्कोऽस्त्री कर्दमे पाके भूकः स्यात् कालरन्ध्रयोः । वकः कह्वे धनेशे च बहुपुष्पे च रक्षसि ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.15
- शब्दरत्नावली लवणरोहिणी कण्ठरुग्तारासोमवल्ककटम्भरेः । लवणं सैन्धवादौ तु ना सिन्धौ रसरक्षसोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.15.58
- शब्दरत्नावली सारणसंकीर्ण निश्चिते व्याप्ते स्यादशुद्धे तु वाच्यवत् । सरणिः पथि पंक्तौ स्त्री सारणो रोगरक्षसोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.15.66
- शब्दरत्नावली अलम्बुषअहिद्विड्गरुडे शक्ते मयूरे नकुलेऽपि च । अलम्बुषः प्रहस्ते स्याच्छर्दने तालरक्षसोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.31.29
- शब्दरत्नाकर क्रव्याद्फाले बाणान्तरे दम्भे भग्नशृङ्गवृषे तु ना । तरक्षौ रक्षसि क्रव्याल्लुब्धके च चितानले ॥ १८८९ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1889
- शब्दरत्नाकर खरखगोऽर्के विहगे वायौ तारके सुरमेघयोः । गर्दभे रक्षसि खरः खरुः पुंसि स्मरे हरे ॥ १९०६ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1906
- शब्दरत्नाकर पुण्यजनरक्षःसतोः पुण्यजनः पामराज्ञौ पृथज्जनौ । नटे काशे पोटगलः कपौ भेके प्लवंगमः ॥ २२१६ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2216
- शब्दरत्नाकर तमोविहारिन्काशे चामरपुष्पः स्यात् केतकीसहकारयोः । तमोविहारी खद्योत उलूके चोररक्षसोः ॥ २२३५ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2235
- तन्त्राभिधान क्षक्षः क्षेत्रे रक्षसि प्रोक्तो नियतं शब्दवेदिभिः । क्षिः क्षेत्रे क्षत्ररक्षे च नृसिंहे च प्रकीर्त्तितः ॥ ३८ ॥ Tantrābhidhāna 3.38
- त्रिकाण्डशेष पलाशिन्पाठीनो गुग्गुलुद्रौ च रक्षोवृक्षौ पलाशिनौ । फाल्गुनो मासि पार्थे च स्त्री विदग्धा च वाणिनी ॥ २४८ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.248
- त्रिकाण्डशेष कुम्भकुम्भो वारस्त्रियाः कान्ते रक्षोराशिप्रभेदयोः । वीणा प्रसेवे ककुभो रागभेदेऽर्ज्जुनद्रुमे ॥ २८५ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.285
- वैजयन्ती विधुविधी तु दैवकालौ च वाजी त्वश्वे शरे खगे । विधुर्निशाकरे काले विष्णौ वातेऽग्निरक्षसोः ॥ ५५ ॥ Vaijayantī 6.1.55
- वैजयन्ती पलाशिन्पदाजिर्युधि मार्गे च रक्षोवृक्षौ पलाशिनौ । प्रतिघौ रुट्प्रतीघातौ प्रतापौ पौरुषातपौ ॥ ५४ ॥ Vaijayantī 7.1.54
- वैजयन्ती रक्ताक्षयुञ्जानः सारथौ विप्रे रभसो विषवेगयोः । रक्ताक्षौ रक्षोमहिषौ रमती स्वर्गमन्मथौ ॥ ६३ ॥ Vaijayantī 7.1.63
- वैजयन्ती कीनाशकीनाशो रक्षसि यमे कदर्ये कर्षकेऽर्थवत् । कुहनो मूषिके सेर्ष्ये कुहना दंभशीलता ॥ २३ ॥ Vaijayantī 7.5.23
- वैजयन्ती पुण्यजनअग्निरुद्रौ पशुपती नाशावज्ञे पराभवौ । रक्षः सन्तौ पुण्यजनौ नीचमूर्खौ पृथग्जनौ ॥ २६ ॥ Vaijayantī 8.1.26
- वैजयन्ती निशाचरनिरूपणा नपुं स्त्री च निरीक्षणविचारयोः । निशाचर्यसती फेरू रक्षः सर्पौ निशाचरौ ॥ १२ ॥ Vaijayantī 8.5.12