वाल्मीकि
vālmīkiपुं · masc.In 17 kośas: 14 synonym verses, 5 as a meaning of another word.
प्राचेतसस्तु वाल्मीकिर्वल्मीककुशिनौ कविः ।मैत्त्रावरुणवाल्मीकौ वेदव्यासस्तु माठरः ॥ ८४६ ॥द्वैपायनः पाराशर्यः कानीनो बादरायणः ।व्यासोऽस्याम्बा सत्यवती वासवी गन्धकालिका ॥ ८४७ ॥योजनगन्धा दाशेयी शालङ्कायनजा च सा ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 2 ज (wrong syllable)
genderपुंmasc.
प्राचेतसश्चादिकविः स्यान्मैत्रावरुणिश्च सः ॥वाल्मीकिश्चाथ गाधेयो विश्वामित्रश्च कौशिकः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ऋषिस्त्रिकालदर्शी स्यान्मुनिर्वाचंयमो मतः ।प्राचेतसस्तु वाल्मीकिर्मैत्रावरुण उच्यते ॥ ४१२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वाल्मीके वाल्मिकः प्रोक्तो वाल्मीकिरपि वाल्मिकिः ।मुनिभेदे वर्ततेऽपिशलिरापिशलिस्तथा ॥ ३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्राचेतसस्तु वाल्मीकिः कविज्येष्ठो वशः कविः ।कुशी च मैत्रावरुणो वाल्मीको वल्मिकोऽपि च ॥ १२५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
योगाय यौ प्रभवतस्त्रिष्विमौ योग्य-यौगिकौ ।पवितः प्रयतः पूतः पवित्रः पावनः शुचिः ।मेध्यः पुण्योऽथ वाल्मीकि - वाल्मीक - कुशिनः कविः ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
त्रिकमिति लिङ्गत्रितयम् । अयं बन्धुरः । इयं बन्धुरा । इदं बन्धुरं उत्तममांसम् । अयं विषाणः इयं विषाणम् शृङ्गम् । पल्वलम् । तृतीयं नपुंसकमित्यर्थम् । इदं पल्वलं अल्पसरः । एतानि नपुंसकानि जानीहि । इदं शकटं यानम् । इदमुशीरं वीरणमूलम् । कुतूहलं कुतूकम् । शरावं मृन्मयभाजनम् । वृन्दं समूहः ।यूकोल्काशुक्त्यौषधिवर्त्तिभ्रुकुटयः स्त्रिया[यां]मुदिताः ।वाल्मीक्यध्वनिर्यूहव्यूहमुस्तकाः पुंसि कुम्भश्च ॥ ८४ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
तस्य ज्येष्ठस्तु सन्मौनी जन्मनक्षत्रनामकः ।प्राचेतसस्तु वाल्मीकिर्वल्मीकश्च कुशी कविः ॥ १४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
क्वाधिः सुधर्मिणीकान्तस्तस्य भार्या वरप्रदा ।प्राचेतसस्तु वाल्मीकिः वाल्मीकश्च कुशी कविः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आदिकविश्च वाल्मीकिः वाल्मीकश्च कविः कुशी ।मैत्रावरुणिर्वल्मीकः मैत्रावरुण उच्यते ॥ १४१२ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 क (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 णि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
प्राचेतसस्तु वाल्मीको वाल्मीक्याद्यकवी कविः ।कविरामायणोऽपि स्यात् कविवाल्मीकिरित्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चरितं, प्राचेतसे तु वाल्मीकिर्वल्मीकयुक् ।वाल्मीक-वाल्मिकौ तद्वत् कविरादिकविस्तथा ॥ ३०८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
देवब्रह्मा देवलश्च दुर्वासास्तु कुसारणिः ।प्रचेतसस्तु वाल्मीकिः कविज्येष्ठः कुशीवशः ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तस्य कौषीतकी भार्या लोपामुद्रा वरप्रदा ।प्राचेतसस्तु वाल्मीकिर्वाल्मीकश्च कुशी कविः ॥ १५३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वाल्मीकि as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश कुशीलवसहदेवौषधिः काचित्सहदेवश्च पाण्डवः । कुशीलवश्च वाल्मीकिर्नटाश्चापि कुशीलवाः ॥ Dharaṇikośa 28.2.22
- धरणिकोश कविकविर्विद्वान्कविः शु[99]क्रः कविः काव्यकरः स्मृतः । कविः स्मृतश्च वाल्मीकिः खलिने तु कविर्मता ॥ Dharaṇikośa 28.3.6
- नानार्थार्णवसंक्षेप कविकविस्तु पुंसि वाल्मीकौ कृतकोटिमुनावपि । त्रिषु तु स्यात् काव्यकारे पण्डिते च स्त्रियां त्वसौ ॥ १६३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.163
- नानार्थार्णवसंक्षेप प्राचेतसजातार्थादितरत्राथ प्राचेतस इति ध्वनिः । ना वाल्मीकिमुनौ त्रिस्तु सम्बन्धे स्यात् प्रचेतसः ॥ ३८४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.384
- शब्दरत्नाकर कविअलंकृतायां कन्यायां दातुं कूपः प्रहावपि । कविः काव्यकृति प्राज्ञे वाल्मीकौ दैत्यदेशिके ॥ १८८४ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1884